myth

thần thoại

A traditional story which embodies a belief regarding some fact or phenomenon of experience, and in which often the forces of nature and of the soul are personified; a sacred narrative regarding a god, a hero, the origin of the world or of a people, etc.

• Jacobsen's theory about the empty storehouse is still valid, for a myth never has one meaning only; a myth is a polyphonic fugue of many voices.

thần thoại

Such stories as a genre.

ℹ Trong tiếng Việt, 'thần thoại' thường được dùng để chỉ cả một câu chuyện cụ thể lẫn thể loại văn học nói chung, không cần thêm loại từ.

• Myth was the product of man's emotion and imagination, acted upon by his surroundings. (E. Clodd, Myths & Dreams (1885), 7, cited after OED)
• Myth is an indispensable part of human cultural heritage.Thần thoại là một phần không thể thiếu trong di sản văn hóa của nhân loại.

lầm tưởng

A commonly-held but false belief, a common misconception; a fictitious or imaginary person or thing; a popular conception about a real person or event which exaggerates or idealizes reality.

ℹ Từ 'lầm tưởng' mang nghĩa là một sự hiểu lầm hoặc tin sai, khác với 'thần thoại' (mythology) dùng để chỉ các câu chuyện cổ về các vị thần.

• Okay, okay, okay… First, of course, babies feel pain. How the fuck did we ever think otherwise⁉ But more importantly, the fact that painkillers are addictive was not a myth. It’s like a book of Greek mythology featuring the stories of Zeus, Sisyphus, Oedipus and Yanni. Come on! That last one is very real and it cannot be dismissed.
• Scientists debunk the myth that gum stays in the human stomach for seven years.

huyền thoại

A person or thing held in excessive or quasi-religious awe or admiration based on popular legend

⚠ Từ này cũng được dùng cho nghĩa 'người hoặc vật không có thật', nhưng trong ngữ cảnh này nó nhấn mạnh vào sự ngưỡng mộ và tầm vóc vĩ đại thay vì tính hư cấu.

ℹ Trong tiếng Việt, 'huyền thoại' vừa chỉ những câu chuyện cổ xưa, vừa chỉ những người có tầm ảnh hưởng lớn được công chúng ngưỡng mộ.

• Father Flanagan was legendary, his institution an American myth. (Tucson (Arizona) Citizen, 20 September 1979, 5A/3, cited after OED)
• He has become a myth in the world of football.Ông ấy đã trở thành một huyền thoại trong làng bóng đá thế giới.

điều hư cấu

A person or thing existing only in imagination, or whose actual existence is not verifiable.

ℹ Trong tiếng Việt, 'điều hư cấu' thường được dùng để chỉ các khái niệm hoặc sự vật không có thật, không dùng để chỉ các câu chuyện thần thoại truyền thống.

• As for Mrs. Primmins's bones, they had been myths these twenty years.
• Living beyond the Omega-4 mass relay in the Terminus Systems, the mysterious Collector species is glimpsed so rarely as to be taken for a myth by most in galactic society. In reality, Collectors are human-sized insectoid bipeds and can resemble massive winged beetles. They are a terrifying force in the galaxy, responsible for the murder of hundreds of thousands.

chuyện bịa đặt

An invented story, theory, or concept.

⚠ Học sinh thường dịch nhầm 'myth' thành 'thần thoại' trong mọi ngữ cảnh; 'thần thoại' chỉ dùng cho các câu chuyện cổ về thần linh, không dùng cho các ý tưởng sai lệch hiện đại.

ℹ Trong tiếng Việt, từ 'thần thoại' mang nghĩa văn hóa hoặc tôn giáo, trong khi 'chuyện bịa đặt' hoặc 'điều hư cấu' nhấn mạnh vào tính chất không có thật của thông tin.

• His story is a pure myth.
• The idea that eating too much sugar causes diabetes is just a myth.Việc ăn quá nhiều đường gây ra bệnh tiểu đường chỉ là một chuyện bịa đặt.