Công thức Thì hiện tại hoàn thành tiếp diễn
3 dạng, xếp từ hay gặp nhất.
- 1
Khẳng định
S + have/has + been + V-ing
I/you/we/they đi với have, he/she/it và danh từ số ít đi với has. Viết tắt: I've been, she's been.
- I have been studying for the exam since 7 p.m.Mình học ôn thi từ 7 giờ tối đến giờ.
- My dad has been working at this company for twenty years.Bố mình làm ở công ty này được hai mươi năm rồi.
- It's been raining all day.Trời mưa suốt cả ngày nay.
- 2
Phủ định
S + have/has + not + been + V-ing
Viết tắt haven't been / hasn't been.
- She hasn't been sleeping well lately.Dạo này cô ấy ngủ không ngon.
- We haven't been talking much since the argument.Từ hôm cãi nhau tụi mình ít nói chuyện hẳn.
- 3
Nghi vấn
Have/Has + S + been + V-ing? / How long + have/has + S + been + V-ing?
Câu hỏi How long hay dùng thì này nhất, trừ khi động từ là động từ trạng thái.
- How long have you been learning English?Bạn học tiếng Anh được bao lâu rồi?
- Have you been crying? Your eyes are red.Bạn vừa khóc à? Mắt đỏ hết rồi kìa.
Khi nào dùng?
1.Hành động bắt đầu trong quá khứ và vẫn đang tiếp diễn, nhấn mạnh thời gian kéo dài (đi với for, since, how long).
- They have been building the new bridge for two years.Họ xây cây cầu mới được hai năm rồi.
2.Hành động vừa mới dừng nhưng để lại dấu hiệu nhìn thấy được ở hiện tại.
- Why are you so sweaty? I've been playing football.Sao người đầy mồ hôi thế? Mình vừa đá bóng xong.
- The ground is wet. It has been raining.Đất ướt. Trời vừa mưa.
3.Hành động lặp đi lặp lại trong một khoảng thời gian gần đây, hay đi với lately, recently, these days.
- I've been getting up early lately to go jogging.Dạo này mình dậy sớm để chạy bộ.
4.Phàn nàn hoặc tỏ ra khó chịu vì việc gì đó kéo dài quá lâu.
- Who has been using my phone? The battery is almost dead!Ai dùng điện thoại của mình thế? Pin sắp hết rồi!
Dấu hiệu nhận biết
Thấy những chữ này trong câu là nghĩ ngay tới cấu trúc này.
- for + khoảng thời gian
- since + mốc thời gian
- how long
- all day
- all morning
- lately
- recently
- these days
Phân biệt
Hiện tại hoàn thành tiếp diễn (have been V-ing) và Hiện tại hoàn thành (have V3)
Have been V-ing nhấn mạnh quá trình, thời gian kéo dài, việc có thể chưa xong. Have V3 nhấn mạnh kết quả, việc đã xong, hoặc có số lượng, số lần cụ thể. Động từ trạng thái (know, have nghĩa là sở hữu, like, believe) chỉ dùng have V3.
- I've been reading this book all afternoon.Đọc suốt cả chiều (chưa chắc đã xong).
- I've read three chapters.Đã đọc xong ba chương (có số lượng).
Hiện tại hoàn thành tiếp diễn và Hiện tại tiếp diễn (am/is/are V-ing)
Có for, since, how long thì không dùng hiện tại tiếp diễn. Hiện tại tiếp diễn chỉ nói việc đang xảy ra lúc nói, không nói nó kéo dài bao lâu.
- I'm waiting for Lan.Mình đang đợi Lan.
- I've been waiting for Lan for half an hour.Mình đợi Lan nửa tiếng rồi.
Bẫy đề thi
Những chỗ đề hay gài và học sinh hay sai.
- 1
I have been knowing him since primary school.
I have known him since primary school.
Know là động từ trạng thái, không chia tiếp diễn. Tương tự với like, love, believe, own, belong, understand.
- 2
She has been writing five emails this morning.
She has written five emails this morning.
Có số lượng cụ thể (five emails) là nói kết quả, dùng hiện tại hoàn thành.
- 3
We are waiting here for an hour.
We have been waiting here for an hour.
For an hour nói hành động kéo dài từ trước đến giờ, không dùng hiện tại tiếp diễn. Đây là lỗi dịch từ tiếng Việt “đang đợi một tiếng rồi”.
- 4
He has been living here since three years.
He has been living here for three years.
Since đi với mốc thời gian (since 2023, since Monday). Khoảng thời gian (three years) phải dùng for.
- 5
I have been going to Đà Lạt three times.
I have been to Đà Lạt three times.
Nói số lần (three times) là nói kinh nghiệm, dùng hiện tại hoàn thành. Have been to nghĩa là đã từng đến, không thêm going.
