Bảo quản sữa mẹ vắt ra: để được bao lâu, rã đông thế nào
Tham vấn y khoa: BS. Bùi Việt Hưng (Sức khỏe tổng quát) · Thẩm định ngày 22/11/2026 · Biên soạn: Ban biên tập Sức khỏe Aiducation
Sơ sinh và dưới 1 tuổi · 0–12 tháng
Trả lời nhanh
Sữa mẹ mới vắt để ở nhiệt độ phòng không quá 25°C nên dùng trong 4 giờ; phòng nóng hơn thì cho vào tủ lạnh hoặc túi giữ lạnh ngay. Ở ngăn mát từ 4°C trở xuống, dùng tốt nhất trong 4 ngày; ngăn đá nằm trong tủ lạnh dùng trong khoảng 2 tuần; tủ đông hoặc ngăn đá có cửa riêng từ −18°C trở xuống dùng tốt nhất trong 6 tháng. Sữa rã đông trong ngăn mát dùng trong 24 giờ, rã bằng nước ấm thì dùng ngay, và không cấp đông lại. Sữa con đã bú dở dùng trong 1 giờ rồi đổ đi; không hâm sữa bằng lò vi sóng hay đun trên bếp.
Khi nào cần đưa con đi khám
Gọi 115 hoặc 113, hoặc đến cấp cứu ngay khi
- Con dưới 3 tháng có nhiệt độ từ 38°C trở lên, hoặc người lạnh dưới 36°C.
- Con nôn liên tục, tiêu chảy nhiều lần, li bì, bỏ bú, hoặc sau 48 giờ đầu hơn 6 giờ không có tã ướt.
- Con bị bỏng miệng vì sữa quá nóng: môi, lưỡi phồng rộp, con không chịu bú, khóc thét.
Đưa con đi khám trong ngày khi
- Con nôn, tiêu chảy, quấy khóc sau khi bú sữa trữ mà bố mẹ nghi sữa đã để quá lâu hoặc bảo quản chưa đúng.
- Con sinh non, nhẹ cân hoặc đang nằm viện: hỏi nhân viên y tế cách vắt và trữ sữa riêng cho con, vì quy định có thể chặt hơn.
- Mẹ có một vùng vú sưng, nóng, đỏ, đau, có cục cứng, kèm sốt hoặc mệt như bị cúm.
- Mẹ vắt sữa thấy đau, nứt núm vú, hoặc lượng sữa vắt được giảm dần qua nhiều ngày.
Sữa mẹ để được bao lâu
- Nhiệt độ phòng (không quá 25°C): dùng trong 4 giờ. Ở Việt Nam phòng thường nóng hơn mức này, nhất là mùa hè, nên cho sữa vào tủ lạnh hoặc túi giữ lạnh ngay sau khi vắt.
- Ngăn mát tủ lạnh (4°C trở xuống): dùng tốt nhất trong 4 ngày. Nếu không chắc tủ đủ lạnh, tủ hay mở ra vào hoặc chạy ở 5–10°C, dùng trong 3 ngày.
- Túi giữ lạnh có đá khô hoặc đá gel: giữ sữa đã làm lạnh được tới 24 giờ, rồi cho vào tủ lạnh ngay khi về.
- Ngăn đá nhỏ nằm bên trong tủ lạnh (không có cửa riêng): dùng trong khoảng 2 tuần.
- Tủ đông hoặc ngăn đá có cửa riêng (−18°C trở xuống): dùng tốt nhất trong 6 tháng. Một số hướng dẫn cho phép lâu hơn, nhưng sữa càng để lâu càng giảm chất lượng.
- Sữa đã rã đông: nếu rã trong ngăn mát, giữ trong ngăn mát và dùng trong 24 giờ; nếu rã bằng nước ấm, dùng ngay. Không cấp đông lại.
- Sữa con đã bú dở: dùng trong 1 giờ, phần thừa đổ đi.
Vắt và trữ sữa sạch
- Rửa tay bằng xà phòng trước khi vắt. Rửa sạch máy hút sữa, bình, phễu sau mỗi lần dùng và tiệt trùng theo hướng dẫn.
- Trữ sữa trong bình đã tiệt trùng hoặc túi trữ sữa chuyên dụng, đậy kín.
- Chia sữa thành từng phần nhỏ, khoảng 60–120 ml, đủ một cữ, để không phải đổ bỏ nhiều.
- Ghi ngày giờ vắt lên từng bình, từng túi. Nếu gửi sữa ở nhà trẻ, ghi cả tên con.
- Khi trữ đông, không đổ đầy tới miệng vì sữa nở ra khi đông.
- Để sữa ở phía trong của ngăn mát và ngăn đá, nơi nhiệt độ ổn định; không để ở cánh cửa tủ.
- Muốn gộp sữa mới vắt vào sữa đã trữ, làm lạnh sữa mới trong ngăn mát trước; không đổ sữa ấm vào túi sữa đã đông.
Rã đông và làm ấm sữa
- Cách tốt nhất là chuyển sữa đông xuống ngăn mát từ tối hôm trước để rã từ từ.
- Cần dùng ngay thì ngâm bình hoặc túi trong cốc nước ấm, hoặc để dưới vòi nước ấm.
- Sữa rã đông có thể tách lớp, lớp váng béo nổi lên trên. Lắc nhẹ cho đều là dùng được.
- Con chịu uống lạnh thì cho uống luôn. Nếu con thích ấm, làm ấm tới khoảng nhiệt độ cơ thể bằng nước ấm và nhỏ vài giọt lên cổ tay để thử.
- Không dùng lò vi sóng, không đun trên bếp: sữa nóng không đều, có chỗ rất nóng làm bỏng miệng con.
Mang sữa đi làm, đi đường
Nếu vắt sữa ở cơ quan, cho sữa vào tủ lạnh ngay; nếu không có tủ lạnh, để trong túi giữ lạnh có đá gel. Sữa đã làm lạnh có thể ở trong túi giữ lạnh tới 24 giờ, nhưng về nhà nên cho vào tủ ngay.
Khi di chuyển xa, nhất là trời nắng nóng, đừng để túi sữa trong cốp xe máy, cốp ô tô hay nơi có nắng chiếu. Nếu sữa đã ấm lên quá 4 giờ, đổ đi.
Những điều không nên làm
- Không cấp đông lại sữa đã rã đông.
- Không giữ lại sữa con bú dở cho cữ sau.
- Không hâm sữa bằng lò vi sóng hay đun sôi.
- Không để sữa ở nhiệt độ phòng quá 4 giờ, và càng không để qua đêm ngoài tủ.
- Không dùng sữa đã quá thời hạn bảo quản; khi không chắc, đổ đi.
Chăm sóc con tại nhà
- Dán một tờ ghi thời hạn bảo quản lên tủ lạnh để cả nhà cùng làm đúng.
- Ghi ngày giờ vắt lên từng túi, dùng sữa cũ trước, sữa mới sau.
- Chia sữa thành từng phần nhỏ đủ một cữ để không lãng phí.
- Rã đông sữa trong ngăn mát từ tối hôm trước; cần gấp thì ngâm nước ấm.
- Lắc nhẹ sữa bị tách lớp trước khi cho con bú.
- Đổ bỏ sữa con bú dở sau 1 giờ.
- Tiệt trùng bình, núm và dụng cụ hút sữa theo hướng dẫn, ít nhất đến khi con 12 tháng tuổi.
Hiểu lầm thường gặp
- Sữa mẹ trữ đông bị tách lớp, nổi váng là đã hỏng.
- Tách lớp là bình thường vì chất béo nổi lên trên. Lắc nhẹ cho đều rồi cho con bú.
- Hâm sữa trong lò vi sóng hay đun sôi cho nhanh và sạch hơn.
- Lò vi sóng và đun trên bếp làm sữa nóng không đều, dễ bỏng miệng con. Ngâm bình trong nước ấm là đủ.
- Sữa mẹ để ngoài cả ngày vẫn được vì sữa mẹ không bao giờ hỏng.
- Ở nhiệt độ phòng không quá 25°C, sữa chỉ nên để trong 4 giờ. Trời nóng hơn, vi khuẩn phát triển nhanh hơn, nên cho sữa vào tủ lạnh ngay.
- Sữa con bú dở cất tủ lạnh, cữ sau cho bú tiếp cho đỡ phí.
- Khi con đã bú, nước bọt và vi khuẩn từ miệng con lẫn vào sữa. Dùng hết trong 1 giờ, phần thừa đổ đi.
Bố mẹ hay hỏi
+Sữa mẹ để ngoài được bao lâu?
Ở nhiệt độ phòng không quá 25°C, dùng trong 4 giờ. Phòng nóng hơn, không có điều hòa, thì cho sữa vào tủ lạnh hoặc túi giữ lạnh ngay sau khi vắt.
+Sữa mẹ để ngăn mát được mấy ngày?
Ở ngăn mát từ 4°C trở xuống, dùng tốt nhất trong 4 ngày. Nếu không chắc tủ đủ lạnh hoặc tủ hay mở, dùng trong 3 ngày.
+Sữa mẹ trữ đông được bao lâu?
Ngăn đá nhỏ bên trong tủ lạnh: khoảng 2 tuần. Tủ đông hoặc ngăn đá có cửa riêng từ −18°C trở xuống: dùng tốt nhất trong 6 tháng.
+Sữa đã rã đông có cấp đông lại được không?
Không. Sữa rã trong ngăn mát dùng trong 24 giờ; sữa rã bằng nước ấm thì dùng ngay.
+Có cần hâm nóng sữa mẹ trước khi cho con bú không?
Không bắt buộc; con chịu uống lạnh thì vẫn được. Nếu con thích ấm, ngâm bình trong nước ấm tới khoảng nhiệt độ cơ thể, không dùng lò vi sóng.
+Sữa mẹ trữ đông có mùi lạ thì còn dùng được không?
Sữa trữ lạnh có thể có mùi, vị hơi khác sữa mới vắt. Nếu sữa được trữ đúng cách và còn trong thời hạn, hãy hỏi nhân viên y tế trước khi bỏ; nếu đã quá hạn, để ngoài quá lâu hoặc có mùi chua rõ thì đổ đi.
Nguồn tham khảo
- Expressing breast milk — NHS (Anh)
- Storing and Preparing Expressed Breast Milk — Viện Hàn lâm Nhi khoa Hoa Kỳ (HealthyChildren.org)
- Sterilising baby bottles — NHS (Anh)
- Mastitis — NHS (Anh)
Cập nhật 20/11/2026.
Thông tin trên trang dùng để bố mẹ hiểu và theo dõi con, không thay thế việc khám bệnh. Khi con có dấu hiệu nguy hiểm, hãy gọi 115 hoặc 113 (từ 1/11/2026 tổng đài 113 cũng tiếp nhận cấp cứu y tế), hoặc đưa con đến cơ sở y tế gần nhất. Cần người lắng nghe về chuyện của con: Tổng đài quốc gia bảo vệ trẻ em 111, miễn phí, 24/7.
Bài liên quan
- Trẻ không chịu bú bình
Trẻ quen bú mẹ hay từ chối bình sữa vì núm bình khác vú mẹ về cảm giác, mùi và cách sữa chảy; chuyện này rất hay gặp, nhất là khi mẹ sắp đi làm lại. Thử vài lần mỗi ngày lúc con hơi đói nhưng chưa khóc, nhờ người khác cho bú, bế con gần thẳng và giữ bình gần nằm ngang để con tự mút, thường giúp con quen dần; từ khoảng 6 tháng con có thể uống sữa bằng cốc. Không ép, không bóp bình cho sữa chảy vào miệng con. Đưa con đi khám ngay nếu con bỏ cả bú mẹ lẫn bú bình, li bì, dưới 3 tháng mà sốt từ 38°C, hoặc sau 48 giờ đầu hơn 6 giờ không có tã ướt.
- Mẹ ít sữa
Rất nhiều mẹ lo mình ít sữa, nhưng phần lớn bé vẫn đang nhận đủ. Hai dấu hiệu đáng tin nhất là con tăng cân đều và đi tiểu đủ: từ ngày thứ 5, ít nhất 6 tã ướt nặng mỗi 24 giờ, nước tiểu trong hoặc vàng nhạt. Sữa mẹ tiết theo nhu cầu: cho bú sớm, bú thường xuyên 8–12 lần mỗi ngày kể cả ban đêm, ngậm bắt vú đúng và bú cả hai bên là cách gọi sữa hiệu quả nhất; cho thêm sữa ngoài hay núm vú giả quá sớm làm sữa ít đi. Đưa con đi khám ngay nếu con li bì, bú yếu, sau 48 giờ đầu mà hơn 6 giờ không có tã ướt, hoặc vàng da lan rộng.
- Trẻ sơ sinh bú bao nhiêu ml
Ngày đầu sau sinh, mỗi cữ con chỉ cần khoảng một thìa cà phê sữa non. Với trẻ bú bình, tuần đầu thường khoảng 30–60 ml mỗi cữ, đến cuối tháng đầu khoảng 90–120 ml mỗi cữ, cách nhau 3–4 giờ; tính theo cân nặng, trung bình mỗi ngày khoảng 165 ml cho mỗi kg và thường không quá khoảng 960 ml. Trẻ bú mẹ thì không cần đếm ml: cho bú theo nhu cầu, ít nhất 8 lần mỗi ngày, và nhìn tã ướt, cân nặng để biết con bú đủ. Con bỏ bú, li bì hoặc hơn 6 giờ không có tã ướt thì đi khám ngay.
- Cho con bú khi mẹ ốm
Với phần lớn bệnh thường gặp như cảm lạnh, cúm, sốt, viêm họng, tiêu chảy hay COVID-19, mẹ vẫn nên tiếp tục cho con bú: sữa mẹ mang kháng thể giúp con chống lại bệnh, còn ngừng bú đột ngột dễ làm mất sữa và tắc tia sữa. Mẹ rửa tay trước khi bế con và đeo khẩu trang khi ho, sổ mũi. Khi cần dùng thuốc, luôn báo bác sĩ hoặc dược sĩ là mình đang cho con bú; paracetamol thường dùng được, còn aspirin, codein và thuốc thông mũi dạng uống nên tránh. Chỉ một số ít bệnh hoặc thuốc khiến mẹ phải tạm ngừng hay không cho bú, và việc đó do bác sĩ quyết định.
- Dấu hiệu bé bú đủ sữa
Bé bú đủ khi từ ngày thứ 5 có ít nhất 6 tã ướt nặng mỗi 24 giờ, nước tiểu trong hoặc vàng nhạt; phân chuyển sang vàng, mềm từ khoảng ngày thứ 4–5, ít nhất 2 lần mỗi ngày trong những tuần đầu; con lấy lại cân nặng lúc sinh trước 2 tuần tuổi rồi tăng đều. Trong cữ bú, bố mẹ nghe và thấy con nuốt, sau bú con thả lỏng, thỏa mãn. Đưa con đi khám ngay nếu con li bì, bú yếu, sau 48 giờ đầu mà hơn 6 giờ không có tã ướt, hoặc vàng da lan rộng.
Chủ đề khác