Chủ đề

Tâm lý và cảm xúc

Áp lực thi cử, lo âu, trầm cảm, bắt nạt, điện thoại và game. Các bài trong chủ đề này do BS. Bùi Việt Hưng thẩm định.

Tâm lý và cảm xúc

Áp lực thi cử, lo âu, trầm cảm, bắt nạt, điện thoại và game.

Thẩm định: BS. Bùi Việt Hưng

  • Mất ngủ trước kỳ thi

    Khó ngủ một vài đêm trước kỳ thi rất hay gặp và thường hết khi thi xong. Điều cần làm là giữ giờ ngủ đều, tắt màn hình trước khi ngủ và không thức khuya học bù, vì ngủ…

  • Áp lực thi cử

    Hồi hộp trước kỳ thi là bình thường và một chút căng thẳng còn giúp con tập trung.

  • Lo âu ở tuổi teen

    Lo lắng trước bài kiểm tra hay khi vào lớp mới là bình thường. Con có thể đang bị rối loạn lo âu khi nỗi lo quá mức so với hoàn cảnh, kéo dài nhiều tuần, và làm con né…

  • Trầm cảm ở tuổi teen

    Trầm cảm ở học sinh thường biểu hiện bằng buồn bã hoặc cáu gắt gần như cả ngày, mất hứng thú với những việc trước đây con thích, kéo dài từ 2 tuần trở lên, kèm thay đổi…

  • Con có ý định tự làm hại bản thân

    Khi con nói muốn chết, muốn biến mất, hoặc bố mẹ thấy vết thương con tự gây ra, hãy coi đó là lời cầu cứu và đáp lại ngay trong hôm nay.

  • Con bị bắt nạt ở trường

    Bắt nạt là khi một hoặc nhiều bạn cố ý làm tổn thương con nhiều lần, bằng đánh, chửi, cô lập, chế giễu hoặc qua mạng.

  • Con nghiện điện thoại

    Điều đáng lo là điện thoại chiếm chỗ của giấc ngủ, việc học, bữa ăn, bạn bè và vận động, chứ con số giờ dùng chỉ là một phần.

  • Con nghiện game

    Phần lớn trẻ chơi game nhiều không mắc rối loạn chơi game. Đáng lo khi con không tự dừng được, game được ưu tiên hơn ăn, ngủ, học và bạn bè, và tình trạng đó kéo dài…

  • Con trượt nguyện vọng

    Sau khi trượt nguyện vọng 1 hay thi trượt, buồn, khóc, giận, xấu hổ và không muốn gặp ai trong vài ngày đến vài tuần là phản ứng bình thường.

  • Con sợ đi học

    Trẻ khóc khi đến lớp trong vài tuần đầu năm học, nhất là ở mầm non và lớp 1, là chuyện thường gặp và thường giảm dần.

  • Nói chuyện với con tuổi dậy thì

    Ở tuổi dậy thì, con cần riêng tư hơn và hay gắt gỏng, nhưng vẫn rất cần bố mẹ. Con dễ nói chuyện hơn khi bố mẹ nghe nhiều hơn khuyên, không phán xét ngay, và có những…

  • Hoảng loạn khi thi

    Run tay, tim đập nhanh, khó thở, đầu óc trống rỗng khi cầm đề là phản ứng báo động của cơ thể trước căng thẳng, thường gọi là cơn hoảng sợ (cơn hoảng loạn).

  • Trẻ 2 tuổi biết làm gì

    Phần lớn trẻ 2 tuổi chạy được, đá được bóng, tự xúc ăn bằng thìa, nói được cụm 2 từ như 'mẹ bế', 'uống nước', chỉ được ít nhất 2 bộ phận cơ thể khi được hỏi, chỉ vào…

  • Trẻ 3 tuổi biết làm gì

    Phần lớn trẻ 3 tuổi trò chuyện qua lại được ít nhất 2 lượt, hỏi 'ai', 'cái gì', 'ở đâu', 'tại sao', nói được tên mình, nói đủ rõ để người khác hiểu phần lớn thời gian,…

  • Tăng động giảm chú ý (ADHD)

    Tăng động giảm chú ý (ADHD) thuộc nhóm rối loạn phát triển thần kinh, khiến con khó tập trung, khó ngồi yên và hay làm trước nghĩ sau.

  • Dấu hiệu tự kỷ ở trẻ

    Tự kỷ (rối loạn phổ tự kỷ) là khác biệt trong phát triển của não, ảnh hưởng đến cách con giao tiếp, chơi với người khác và có những hành vi, sở thích lặp đi lặp lại.

  • Trẻ chậm nói

    Mỗi trẻ biết nói sớm muộn khác nhau, nhưng có những mốc không nên chờ: 12 tháng chưa bập bẹ, chưa chỉ tay hay vẫy tay; 16–18 tháng chưa nói được từ đơn nào có nghĩa;

  • Con nhịn ăn để giảm cân

    Muốn giảm cân ở tuổi dậy thì là chuyện thường gặp, nhưng khi con bỏ bữa thường xuyên, sợ tăng cân dù đã gầy, ăn lén rồi nôn ra, hoặc tập luyện quá sức, đó có thể là rối…

  • So sánh con với con nhà người ta

    Bố mẹ so sánh con với bạn học, anh chị em hay "con nhà người ta" thường vì mong con cố gắng hơn, nhưng so sánh thường xuyên dễ làm con thấy mình kém cỏi, lo âu, giấu…

  • Bố mẹ ly hôn

    Phần lớn trẻ buồn, lo, cáu gắt hoặc học sa sút trong vài tháng đầu sau khi bố mẹ chia tay, rồi phần lớn dần thích nghi theo thời gian, nhất là khi con thấy mình vẫn an…

  • Trẻ hay cáu giận, ăn vạ

    Ăn vạ, gào khóc, lăn ra đất là chuyện rất thường gặp ở trẻ từ khoảng 18 tháng đến 4 tuổi, khi con có nhiều mong muốn mà chưa đủ lời để nói ra.

  • Sinh viên kiệt sức

    Kiệt sức (burnout) là khi căng thẳng học tập, làm thêm kéo dài nhiều tháng khiến sinh viên cạn năng lượng, thấy chán và xa cách với việc học, và tin rằng mình học mãi…

  • Sinh viên xa nhà cô đơn

    Cô đơn và nhớ nhà rất thường gặp ở sinh viên năm nhất, nhất là trong vài tháng đầu ở thành phố mới, và thường dịu dần khi con có nếp sinh hoạt và vài người bạn.

  • Con tự ti về ngoại hình

    Ở tuổi dậy thì, cơ thể thay đổi nhanh, cộng với mạng xã hội và những lời trêu chọc, nên rất nhiều em thấy không hài lòng về ngoại hình.

  • Con không muốn học ngành bố mẹ chọn

    Bất đồng về chọn ngành rất thường gặp ở lớp 11, lớp 12, và giải quyết được nếu cả nhà cùng tìm hiểu thay vì ép nhau.

  • Rối loạn lo âu xã hội

    Rối loạn lo âu xã hội (ám ảnh sợ xã hội) là nỗi sợ bị người khác nhìn, đánh giá hay chê cười, mạnh đến mức con né tránh phát biểu, lên bảng, ăn trước mặt bạn, gặp người…

  • Rối loạn hoảng sợ

    Cơn hoảng sợ là những đợt sợ hãi dữ dội đến đột ngột, kèm tim đập nhanh, khó thở, run, chóng mặt, cảm giác sắp chết;

  • Rối loạn ám ảnh cưỡng chế (OCD)

    Rối loạn ám ảnh cưỡng chế (OCD) là khi con có những ý nghĩ, hình ảnh đáng sợ cứ lặp lại trong đầu (ám ảnh) và phải làm đi làm lại một việc như rửa tay, kiểm tra, sắp…

  • Lo âu chia ly

    Khóc, bám mẹ khi phải xa nhau là bình thường ở trẻ từ khoảng 8–9 tháng đến 3 tuổi, và thường nhẹ dần khi con đi mẫu giáo.

  • Trẻ khóc khi đi nhà trẻ

    Khóc khi mới đi nhà trẻ, mẫu giáo là chuyện rất hay gặp, nhất là ở trẻ 1–3 tuổi, và phần lớn trẻ quen dần sau vài tuần. Con thường nín sau khi bố mẹ đi ít phút;

  • Trẻ nhút nhát

    Nhút nhát phần lớn là tính khí bẩm sinh: con cần thời gian làm quen với người lạ, chỗ lạ, rồi sau đó vẫn chơi và kết bạn được.

  • Trẻ bị tic

    Tic là những cử động hoặc âm thanh nhanh, lặp đi lặp lại mà con khó kiểm soát, như nháy mắt, nhăn mũi, nhún vai, hắng giọng, khịt mũi.

  • Trẻ cắn móng tay

    Cắn móng tay là thói quen rất hay gặp, thường bắt đầu từ 3 đến 6 tuổi, giúp con tự làm dịu khi căng thẳng, buồn chán hoặc mải nghĩ. Phần lớn trẻ tự bỏ dần;

  • Trẻ mút tay

    Mút tay là phản xạ tự nhiên: em bé mút tay từ trong bụng mẹ, và nhiều trẻ mút tay để tự dỗ mình ngủ hay bình tĩnh lại.

  • Trẻ nói lắp

    Nói lắp hay gặp nhất ở trẻ 2–6 tuổi, khi vốn từ tăng nhanh hơn khả năng nói trôi chảy; khoảng 2/3 đến 3/4 số trẻ tự hết.

  • Trẻ nói ngọng

    Trẻ nhỏ nói ngọng một số âm là bình thường khi đang học nói: khoảng 3 tuổi người lạ hiểu được khoảng một nửa lời con, 4 tuổi người ngoài hiểu phần lớn, và phần lớn âm…

  • Trẻ chậm phát triển trí tuệ

    Chậm phát triển trí tuệ (khuyết tật trí tuệ) là khi con gặp khó khăn rõ rệt cả ở khả năng học hỏi, suy nghĩ, giải quyết vấn đề lẫn kỹ năng sống hằng ngày như giao tiếp,…

  • Trẻ khó đọc, khó viết

    Rối loạn đọc (chứng khó đọc) và rối loạn viết là những rối loạn học tập khá hay gặp: con thông minh bình thường nhưng não xử lý chữ viết khác đi, nên học đọc, đánh vần,…

  • Con học hay mất tập trung

    Con mất tập trung khi học thường do thiếu ngủ, điện thoại và mạng xã hội, bài vở quá sức, lo âu hoặc buồn chán.

  • Con lười học, chán học

    Trẻ chán học hiếm khi chỉ vì lười. Thường có một lý do phía sau: bài quá sức, khó khăn đọc viết hay tính toán, thiếu ngủ, điện thoại và game, bị bắt nạt, áp lực điểm số,…

  • Con muốn bỏ học

    Khi con nói muốn bỏ học, đó thường là tín hiệu con đang gặp chuyện khó: bị bắt nạt, học không theo kịp, áp lực thi cử, lo âu, trầm cảm, mâu thuẫn gia đình hoặc bị bạn bè…

  • Can thiệp sớm cho trẻ tự kỷ

    Can thiệp cho trẻ tự kỷ hiệu quả nhất khi bắt đầu càng sớm càng tốt, ngay khi bác sĩ nghi ngờ, không cần chờ có chẩn đoán chắc chắn.

  • "Tự kỷ ảo" do xem điện thoại

    "Tự kỷ ảo" là cách gọi quen ở Việt Nam cho trẻ xem tivi, điện thoại nhiều rồi chậm nói, ít nhìn mắt, ít chơi với người khác. Đây không phải là một chẩn đoán y khoa.

  • Chậm nói hay tự kỷ

    Trẻ chậm nói đơn thuần thường vẫn nhìn mắt, quay lại khi được gọi tên, chỉ tay khoe đồ, muốn chơi với người khác và dùng cử chỉ để bù cho lời nói.

  • Hiếu động hay tăng động

    Phần lớn trẻ nhỏ chạy nhảy suốt ngày, dễ mất tập trung, làm trước nghĩ sau là hiếu động bình thường, nhất là dưới 5 tuổi.

  • Trầm cảm ở sinh viên

    Sinh viên bị trầm cảm thường buồn, trống rỗng hoặc cáu gắt gần như cả ngày, mất hứng thú với mọi thứ, mệt, ngủ quá nhiều hoặc mất ngủ, bỏ lớp, ít liên lạc với gia đình,…

  • Con mất người thân

    Khi trong nhà có người mất, trẻ ở tuổi nào cũng đau buồn, nhưng mỗi tuổi một khác: trẻ nhỏ bám người, hỏi đi hỏi lại bao giờ người đó về, có khi đái dầm trở lại;

  • Trẻ bị xâm hại tình dục

    Kẻ xâm hại tình dục trẻ em thường là người con quen biết, và nhiều trẻ bị xâm hại không có dấu hiệu rõ ràng.

  • Dạy con tự bảo vệ cơ thể

    Bố mẹ có thể bắt đầu từ khi con biết nói, khoảng 2–3 tuổi: dạy con tên gọi đúng của các bộ phận, cho con biết vùng riêng tư là những chỗ đồ bơi che và miệng, không ai…

  • Bố mẹ cãi nhau trước mặt con

    Vợ chồng bất đồng là chuyện thường, và con thấy bố mẹ bình tĩnh nói chuyện rồi làm lành còn học được cách giải quyết mâu thuẫn.

  • Trẻ ghen tị khi có em

    Gần như đứa trẻ nào cũng ghen tị ít nhiều khi có em: con có thể đòi bế, đòi bú bình, đái dầm trở lại, ăn vạ, nói ghét em hay đánh em.

  • Trẻ hay nói dối

    Trẻ dưới khoảng 6 tuổi thường chưa tách bạch được chuyện thật với chuyện tưởng tượng, nên nhiều câu "nói dối" ở tuổi này là trí tưởng tượng.

  • Trẻ hay đánh bạn

    Trẻ 1–4 tuổi đánh, đẩy, cắn bạn khi tức giận là chuyện thường gặp, vì con chưa đủ lời và chưa biết kiềm chế.

  • Trẻ hay cắn người

    Cắn người rất thường gặp ở trẻ 1–3 tuổi, khi con mọc răng, tò mò, phấn khích hoặc tức giận mà chưa nói được, và thường giảm khi con nói được nhiều hơn.

  • Khủng hoảng tuổi lên 2, lên 3

    Ăn vạ, la hét, lăn ra đất, nói "không" với mọi thứ là chuyện rất thường gặp ở trẻ từ khoảng 18 tháng đến 3 tuổi, vì con muốn tự làm nhưng chưa đủ lời để nói ra điều mình…

  • Con bướng bỉnh, không nghe lời

    Trẻ nào cũng có lúc cãi lại, làm ngược ý bố mẹ, vì đó là cách con thử giới hạn và tập tự quyết.

  • Có nên đánh con

    Không nên. Tổ chức Y tế Thế giới và Viện Hàn lâm Nhi khoa Hoa Kỳ đều kết luận đánh con, kể cả đánh nhẹ, không giúp trẻ ngoan hơn mà làm tăng nguy cơ trẻ hung hăng, chống…

  • Kỳ vọng quá cao vào con

    Kỳ vọng giúp con cố gắng khi nó vừa sức và con thấy mình được thương dù kết quả thế nào.

  • Con bị điểm kém

    Một bài điểm kém là chuyện học sinh nào cũng gặp. Khi con mang điểm kém về, bố mẹ giữ bình tĩnh, hỏi con thấy bài khó ở đâu trước khi chê, không đánh, không so sánh, rồi…

  • Ôn thi vào lớp 10 căng thẳng

    Lo lắng khi ôn thi vào 10 là bình thường, nhất là ở những nơi cạnh tranh vào trường công lập cao.

  • Học thêm quá nhiều

    Học thêm vừa đủ, đúng chỗ con hổng có thể giúp con. Khi lịch học thêm kín đến mức con ngủ không đủ (trẻ 6–12 tuổi cần 9–12 tiếng, tuổi teen 8–10 tiếng), không còn thời…

  • Con không có bạn, bị cô lập

    Có những giai đoạn con ít bạn hoặc bị nhóm bạn gạt ra là chuyện nhiều trẻ gặp, và phần lớn sẽ qua khi được bố mẹ nâng đỡ.

  • Chuẩn bị cho con vào lớp 1

    Ở Việt Nam trẻ vào lớp 1 năm tròn 6 tuổi (tính theo năm sinh). Điều giúp con nhất khi bước vào lớp 1 thường là những kỹ năng tự lập và cảm xúc: tự đi vệ sinh, tự ăn,…

  • Đau bụng mỗi sáng đi học

    Đau bụng, buồn nôn vào sáng ngày đi học mà khỏe vào cuối tuần thường do lo lắng hoặc do táo bón, và con đau thật, không phải giả vờ.

  • Con tuổi dậy thì nổi loạn

    Ở tuổi dậy thì, con cãi lại nhiều hơn, cần riêng tư hơn và muốn tự quyết là một phần bình thường của việc lớn lên; tranh cãi thường nhiều nhất trong khoảng 14–17 tuổi.

  • Con thu mình trong phòng

    Tuổi teen cần nhiều thời gian riêng hơn, nên con hay ở trong phòng và ít kể chuyện với bố mẹ là điều thường gặp.

  • Con nói mình đồng tính

    Đồng tính, song tính hay chuyển giới không phải là bệnh và không cần chữa: Tổ chức Y tế Thế giới đã bỏ đồng tính khỏi danh sách bệnh tâm thần từ năm 1990, và Bộ Y tế…

  • Con yêu sớm

    Rung động, thích một bạn hay có người yêu ở tuổi học sinh là một phần bình thường của việc lớn lên, và tình cảm đó rất thật với con.

  • Con xem phim người lớn

    Nhiều trẻ gặp nội dung khiêu dâm trên mạng sớm hơn bố mẹ nghĩ, khoảng một trong bảy em lần đầu thấy trước 11 tuổi, và nhiều em tình cờ thấy chứ không chủ động tìm.

  • Con bị bắt nạt trên mạng

    Bắt nạt trên mạng là khi con bị nhắn tin chửi bới, đe dọa, bị đăng ảnh chế, tung tin đồn, bị lập nhóm nói xấu hay bị cô lập trên mạng xã hội, game, ứng dụng nhắn tin.

  • Mạng xã hội an toàn cho con

    Đa số mạng xã hội yêu cầu người dùng từ 13 tuổi, và từ 1/7/2026, theo Luật An ninh mạng 2025, khi trẻ em dùng dịch vụ phải đăng ký tài khoản thì cha mẹ hoặc người giám…

  • Tuổi cho con dùng điện thoại riêng

    Không có một độ tuổi chung được chứng minh là an toàn để cho con điện thoại thông minh riêng; điều quan trọng là con đã sẵn sàng chưa.

  • Con hút thuốc lá, thuốc lá điện tử

    Thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng đều chứa nicotine, một chất gây nghiện mạnh có hại cho não đang phát triển của tuổi teen, và dùng chúng làm tăng khả năng con…

  • Dấu hiệu con dùng ma túy

    Dấu hiệu thường gặp khi con dùng ma túy hay chất gây nghiện là thay đổi rõ trong vài tuần đến vài tháng: bỏ những việc từng thích, đổi nhóm bạn, mệt mỏi, ngủ và ăn thất…

  • Con tự ti, thiếu tự tin

    Trẻ tự ti thường né việc mới vì sợ thất bại, bỏ cuộc rất nhanh, hay nói những câu như con chẳng làm được gì, không ai thích con.

  • Sinh viên năm nhất khó thích nghi

    Năm nhất đại học dồn nhiều thay đổi cùng lúc: xa nhà, ở trọ hoặc ký túc xá với người lạ, tự lo tiền bạc, cách học tín chỉ khác hẳn phổ thông.

  • Sinh viên chán ngành, muốn bỏ học

    Chán ngành, muốn bỏ học khá thường gặp ở sinh viên, nhất là năm nhất và năm hai, và không phải lúc nào cũng có nghĩa là con chọn sai.

  • Khi nào đưa con đi khám tâm lý

    Nên đưa con đi khám tâm lý khi những thay đổi về cảm xúc hay hành vi của con kéo dài nhiều tuần, làm con hoặc cả nhà khổ sở, hoặc cản trở việc học, việc sinh hoạt ở nhà…

  • Đường dây nóng hỗ trợ tâm lý

    Khi có người đang gặp nguy hiểm trước mắt, như nói muốn chết và đang tìm cách làm hại mình, gọi ngay 115 hoặc 113.

  • Con trốn học

    Con trốn học thường là dấu hiệu con đang gặp chuyện khó: bị bắt nạt, học không theo kịp, lo âu, buồn chán, mải chơi game, bị bạn bè lôi kéo hoặc căng thẳng trong nhà.

  • Con bị tống tiền bằng ảnh nhạy cảm

    Khi con bị đe dọa tung ảnh, clip nhạy cảm (kể cả ảnh bị ghép, làm giả bằng trí tuệ nhân tạo), việc đầu tiên là đứng về phía con và nói rõ đây không phải lỗi của con.

  • Con tâm sự với chatbot AI

    Nhiều học sinh dùng chatbot AI để học bài, và không ít em kể chuyện buồn với nó. Chatbot có thể giúp con sắp xếp suy nghĩ, nhưng nó không phải bác sĩ hay chuyên gia tâm…

  • Con buồn vì so sánh trên mạng

    So sánh mình với người khác là điều tự nhiên ở tuổi teen, nhưng mạng xã hội đầy ảnh đã chỉnh sửa, cuộc sống được chọn lọc và thuật toán liên tục đẩy thêm nội dung cùng…

  • Video ngắn và sự tập trung

    Chưa có bằng chứng chắc chắn rằng video ngắn trực tiếp làm hỏng khả năng tập trung, nhưng dùng màn hình quá mức ở tuổi đi học đi kèm khả năng kiểm soát chú ý kém hơn, và…

  • Bóng cười, khí cười

    Bóng cười là bóng bay bơm khí N2O (khí cười); hít vào gây hưng phấn, cười, chóng mặt trong chốc lát nên nhiều bạn trẻ nghĩ là vô hại.

  • Kỷ luật tích cực

    Kỷ luật tích cực là dạy con biết cư xử đúng dựa trên một mối quan hệ gần gũi, quy tắc rõ ràng và hậu quả bình tĩnh, nhất quán, thay cho đánh, quát hay làm con xấu hổ.

  • Dạy con không quát mắng

    Quát tháo, chửi mắng, sỉ nhục có thể làm con dừng lại lúc đó nhưng không dạy con cách cư xử, và về lâu dài làm trẻ hư hơn, dễ lo âu, trầm cảm, kể cả ở những gia đình rất…

  • Trầm cảm sau sinh

    Trầm cảm sau sinh là bệnh thường gặp, khoảng 1 trên 8 người mẹ mắc, và người bố cũng có thể bị.

  • Bố mẹ kiệt sức vì chăm con

    Chăm con nhỏ triền miên, thiếu ngủ, ít người đỡ đần có thể làm bố mẹ kiệt sức: mệt rã rời cả khi đã nghỉ, dễ cáu với con, thấy mình không còn là bố mẹ như trước, rồi tự…

  • Con mắc chứng khó đọc

    Chứng khó đọc (dyslexia) là một khác biệt trong cách não xử lý chữ viết: con thông minh bình thường nhưng đọc, đánh vần, chính tả chậm và vất vả hơn các bạn.

  • Trẻ mấy tuổi nên đi nhà trẻ

    Không có một tuổi đúng cho mọi gia đình. Con có thể đi nhà trẻ từ khi còn nhỏ nếu nơi gửi an toàn, được cấp phép, ít trẻ mỗi cô và con được làm quen dần;

  • Trẻ 4 tuổi biết làm gì

    Phần lớn trẻ 4 tuổi nói câu từ 4 từ trở lên, kể được một việc đã xảy ra trong ngày, trả lời câu hỏi như 'áo khoác để làm gì', gọi tên vài màu, vẽ người có 3 bộ phận trở…

  • Trẻ 5 tuổi biết làm gì

    Phần lớn trẻ 5 tuổi chơi theo luật và biết chờ đến lượt cùng các bạn, kể được một câu chuyện có ít nhất hai sự việc, trò chuyện qua lại hơn 3 lượt, đếm đến 10, nhận ra…

  • Câm lặng chọn lọc

    Câm lặng chọn lọc là một dạng lo âu: con nói chuyện bình thường ở nhà nhưng không thể cất lời ở trường hay với người ít quen.

  • Trẻ sợ hãi quá mức

    Trẻ nhỏ sợ chó, sợ côn trùng, sợ sấm, sợ độ cao, sợ máu hay sợ tối là chuyện thường gặp và phần lớn tự đỡ dần khi con lớn.

  • Trẻ sợ bóng tối

    Sợ bóng tối và sợ ngủ một mình rất hay gặp ở trẻ mầm non và đầu tiểu học, khi trí tưởng tượng phát triển mạnh, và thường đỡ dần khi con lớn.

  • Hội chứng Tourette

    Hội chứng Tourette là khi trẻ có cả tic vận động (nháy mắt, nhún vai, giật đầu) lẫn tic âm thanh (khịt mũi, hắng giọng, phát ra tiếng), bắt đầu trước 18 tuổi và kéo dài…

  • Trẻ hay tự nhổ tóc

    Con hay giật, nhổ tóc đến mức thưa tóc, có mảng hói, hoặc nhổ cả lông mày, lông mi có thể là rối loạn nhổ tóc (trichotillomania): con thấy một cảm giác thôi thúc khó…

  • Trẻ khó học toán

    Chứng khó tính toán (dyscalculia) là một rối loạn học tập: con thông minh bình thường nhưng rất khó hiểu con số, số lượng, lớn bé, các ký hiệu toán và khó nhớ các phép…

  • Con hay quên

    Trẻ quên đồ, quên bài, quên lời dặn là chuyện rất thường gặp, vì khả năng ghi nhớ và tự sắp xếp của con còn phát triển đến hết tuổi teen.

  • Con không chịu làm bài tập

    Trẻ né bài tập về nhà thường có lý do: bài quá sức, khó đọc viết hay tính toán, khó tập trung, mệt vì ngủ thiếu, điện thoại và game, hoặc đang lo âu, buồn chán, bị bắt…

  • Hội chứng Asperger

    "Hội chứng Asperger" là tên cũ. Từ năm 2013, bảng chẩn đoán DSM-5 gộp Asperger vào rối loạn phổ tự kỷ, nên bác sĩ nay chẩn đoán là tự kỷ, kèm mức độ con cần hỗ trợ.

  • Trẻ tự kỷ học hòa nhập

    Nhiều trẻ tự kỷ học được ở trường bình thường khi có hỗ trợ phù hợp. Theo Luật Người khuyết tật, giáo dục hòa nhập là cách học chủ yếu cho trẻ khuyết tật;

  • ADHD ở tuổi teen và sinh viên

    Tăng động giảm chú ý (ADHD) thường không mất đi khi con lớn: tăng động giảm dần, nhưng khó tập trung, hay quên, trì hoãn, bốc đồng hay kéo dài qua tuổi teen và đến khi…

  • Trẻ tăng động có cần uống thuốc

    Không phải trẻ tăng động giảm chú ý (ADHD) nào cũng cần uống thuốc. Theo hướng dẫn của Viện Hàn lâm Nhi khoa Hoa Kỳ, trẻ 4–5 tuổi bắt đầu bằng hướng dẫn bố mẹ quản lý…

  • Rối loạn xử lý giác quan

    Có trẻ phản ứng rất mạnh với tiếng ồn, ánh sáng, quần áo, thức ăn hay sự đụng chạm, có trẻ lại như không cảm thấy, luôn tìm cảm giác mạnh.

  • Ăn vô độ rồi nôn ra (bulimia)

    Chứng ăn vô độ tâm thần (bulimia) là một rối loạn ăn uống: con ăn rất nhiều trong một lúc như không dừng được, rồi tìm cách "bù lại" bằng nôn, dùng thuốc nhuận tràng,…

  • Trầm cảm ở trẻ nhỏ

    Có. Trầm cảm ít gặp ở trẻ nhỏ hơn tuổi teen, nhưng vẫn có, khoảng 2–3 trên 100 trẻ từ 3 đến 11 tuổi.

  • Trầm cảm có phải uống thuốc

    Không phải em nào bị trầm cảm cũng cần uống thuốc. Với trẻ dưới 18 tuổi, trị liệu tâm lý (trò chuyện với chuyên gia) và thay đổi sinh hoạt là cách chữa chính;

  • Trầm cảm có nên nghỉ học

    Con bị trầm cảm thường không cần nghỉ học hẳn. Giữ con gắn với trường, với lịch học được giảm tải và sự hỗ trợ của thầy cô, thường tốt hơn để con ở nhà dài ngày, vì càng…

  • Rối loạn lưỡng cực

    Rối loạn lưỡng cực là bệnh làm tâm trạng, năng lượng và giấc ngủ thay đổi rất mạnh theo từng đợt: có đợt hưng phấn quá mức (hưng cảm), có đợt buồn, kiệt sức (trầm cảm),…

  • Tâm thần phân liệt

    Tâm thần phân liệt thường bắt đầu từ cuối tuổi teen đến khoảng 30 tuổi, và hay đến từ từ: con thu mình, bỏ bê vệ sinh, ngủ thất thường, học sa sút, hay nghi ngờ người…

  • Sang chấn tâm lý ở trẻ

    Sau một biến cố đáng sợ như tai nạn, bão lũ, bị đánh, bị xâm hại hay chứng kiến bạo lực, trẻ thường gặp ác mộng, sợ hãi, bám người, đau bụng, đái dầm lại;

  • Con bị dụ dỗ trên mạng

    Kẻ dụ dỗ trẻ trên mạng thường làm thân từ từ: khen ngợi, tặng quà, nạp thẻ game, rủ sang ứng dụng nhắn tin riêng hoặc tin nhắn tự xóa, dặn con giữ bí mật, rồi xin ảnh…

  • Bạo lực gia đình và con

    Trẻ sống trong nhà có bạo lực bị tổn thương kể cả khi không bị đánh trực tiếp: chứng kiến người thân bị đánh, bị chửi bới, bị đe dọa có thể khiến con sợ hãi, mất ngủ,…

  • Khi bố mẹ tái hôn

    Khi bố hoặc mẹ tái hôn, con thường buồn vì hiểu rằng bố mẹ sẽ không quay lại với nhau, ghen với người mới, sợ mất tình thương, hoặc thấy có lỗi với bố (mẹ) ruột nếu quý…

  • Bố mẹ đi làm xa, con ở với ông bà

    Ở Việt Nam, rất nhiều gia đình gửi con cho ông bà khi bố mẹ đi làm ăn xa, và phần lớn trẻ vẫn lớn lên khỏe mạnh khi người chăm ổn định, ấm áp và bố mẹ giữ liên lạc đều…

  • Anh chị em đánh nhau

    Anh chị em cãi nhau, tranh đồ chơi, trêu chọc nhau là chuyện gần như nhà nào có hai con trở lên cũng gặp.

  • Trẻ lấy đồ của người khác

    Trẻ nhỏ cầm đồ mình thích mang về là chuyện thường gặp, vì đến khoảng 3–5 tuổi con mới hiểu rõ lấy đồ của người khác là sai, nên ở tuổi này chưa nên coi là ăn cắp.

  • Rối loạn thách thức chống đối

    Rối loạn thách thức chống đối là khi trẻ thường xuyên cáu giận, cãi lại người lớn, cố tình không làm theo, hay đổ lỗi và thù dai, kéo dài ít nhất 6 tháng, rõ rệt hơn hẳn…

  • Trẻ tự đập đầu khi tức giận

    Đập đầu khi tức giận hay trước khi ngủ khá thường gặp ở trẻ nhỏ: có thể bắt đầu từ khoảng 6 tháng, nhiều nhất lúc 18–24 tháng, và phần lớn trẻ tự bỏ trước 5 tuổi mà…

  • Trẻ nói tục, chửi bậy

    Nói tục khá phổ biến ở trẻ tiểu học và đầu tuổi dậy thì: con bắt chước người lớn, bạn bè, video trên mạng, muốn tỏ ra "ngầu" hoặc thử xem bố mẹ phản ứng ra sao;

  • Trẻ sợ người lạ

    Sợ người lạ là một mốc phát triển bình thường, thường rõ nhất quanh 8–9 tháng tuổi: con khóc, úp mặt, bám chặt bố mẹ khi có người mới lại gần, kể cả ông bà, họ hàng ít…

  • Trẻ ăn đất, ăn đồ lạ (pica)

    Trẻ dưới 2 tuổi cho mọi thứ vào miệng là bình thường. Khi trẻ từ 2 tuổi thường xuyên ăn những thứ không phải đồ ăn như đất, cát, phấn, giấy, tóc, vữa tường kéo dài từ 1…

  • Trẻ nhỏ bị căng thẳng

    Trẻ mầm non và tiểu học cũng bị căng thẳng: khi chuyển lớp, có em bé, bố mẹ cãi nhau, bị bạn trêu, học nhiều.

  • Dạy con kiểm soát cảm xúc

    Trẻ học kiểm soát cảm xúc dần dần, qua nhiều năm, và học nhiều nhất từ cách bố mẹ phản ứng.

  • Trẻ quá nhạy cảm

    Có những trẻ sinh ra đã phản ứng mạnh hơn bạn bè: dễ khóc khi bị góp ý, để bụng lâu, khó chịu với tiếng ồn, chỗ đông người hay thay đổi.

  • Trẻ sợ đi khám, sợ tiêm

    Sợ kim tiêm rất thường gặp: ít nhất hai phần ba trẻ em sợ tiêm, và nỗi sợ thường giảm khi được chuẩn bị đúng cách.

  • Học sinh kiệt sức vì quá tải

    Học sinh kiệt sức khi lịch học kín kéo dài nhiều tuần, ngủ ít hơn 8 tiếng mỗi đêm, không còn giờ nghỉ và vận động: con mệt cả khi vừa ngủ dậy, học không vào, cáu gắt,…

  • Áp lực trường chuyên

    Vào trường chuyên, nhiều em từ chỗ luôn đứng đầu lớp nay đứng giữa hoặc cuối lớp, giữa những bạn giỏi như mình, và cảm thấy mình kém đi dù thật ra không phải.

  • Lớp 12 chưa biết chọn ngành

    Rất nhiều học sinh lớp 12 chưa biết mình muốn học ngành gì, và đó không phải là dấu hiệu con lười hay thiếu chí hướng.

  • Con bị thầy cô la mắng, phạt

    Thầy cô nhắc nhở, phê bình khi con sai là chuyện bình thường ở trường. Đáng lo khi con bị quát tháo, chửi mắng, gọi bằng tên xấu, bêu riếu trước lớp, hoặc bị đánh, bắt…

  • Con chuyển trường khó hòa nhập

    Lo lắng, buồn, nhớ bạn cũ trong những tuần đầu ở trường mới là phản ứng bình thường, và phần lớn trẻ quen dần sau vài tuần đến vài tháng nếu được bố mẹ chuẩn bị và đồng…

  • Con lên lớp 6 bỡ ngỡ

    Lên lớp 6, con đổi cùng lúc nhiều thứ: trường lớn hơn, nhiều môn và nhiều thầy cô hơn, bạn mới, tự lo việc học nhiều hơn, lại đúng lúc cơ thể bắt đầu dậy thì, nên bỡ…

  • Áp lực đồng trang lứa

    Áp lực đồng trang lứa là khi con làm theo bạn bè để được chấp nhận, kể cả những việc con không muốn: hút thuốc lá điện tử, uống rượu bia, đua xe, trêu chọc một bạn khác,…

  • Con bỏ nhà đi

    Khi con bỏ nhà đi hoặc mất liên lạc, hãy hành động ngay, không chờ 24 giờ: gọi điện, nhắn tin cho con, hỏi bạn bè, thầy cô, người thân, và báo công an ngay khi chưa tìm…

  • Con băn khoăn về giới tính

    Ở tuổi dậy thì, nhiều con băn khoăn mình thích bạn khác giới, cùng giới hay cả hai, hoặc thấy không thoải mái với giới tính được ghi khi sinh.

  • Con buồn vì thất tình

    Với tuổi teen, chia tay mối tình đầu có thể đau thật sự: khóc nhiều, mất ngủ, chán ăn, khó tập trung học trong vài ngày đến vài tuần là phản ứng thường gặp, và phần lớn…

  • Con bắt nạt bạn khác

    Bắt nạt là khi con cố ý làm tổn thương một bạn yếu thế hơn nhiều lần, bằng đánh, chửi, chế giễu, cô lập hoặc qua mạng.

  • Trẻ xem nội dung bạo lực trên mạng

    Xem nhiều nội dung bạo lực, dù là phim, game, video kinh dị hay clip đánh nhau, tai nạn thật, có thể làm trẻ có suy nghĩ và hành vi hung hăng hơn, quen dần với bạo lực,…

  • Học sinh uống rượu bia

    Ở Việt Nam, người chưa đủ 18 tuổi bị cấm uống rượu bia và không ai được bán hay mời rượu bia cho các em (Luật Phòng, chống tác hại của rượu, bia 2019).

  • Con chơi cá độ, cờ bạc trên mạng

    Cá độ bóng đá, tài xỉu, casino trên mạng là đánh bạc, trái pháp luật ở Việt Nam, và học sinh, sinh viên dễ bị cuốn vào qua điện thoại chỉ sau vài lần thắng nhỏ.

  • Con cầu toàn, sợ mắc lỗi

    Muốn làm tốt là điều đáng quý; cầu toàn trở thành vấn đề khi con sợ mắc lỗi đến mức làm đi làm lại, trì hoãn, mất ngủ, khóc hoặc tự chê bai vì một điểm 8, điểm 9.

  • Học sinh, sinh viên hay trì hoãn

    Trì hoãn hiếm khi chỉ là lười: phần lớn các em né việc vì việc quá lớn, quá khó, sợ làm không tốt, hoặc vì điện thoại luôn sẵn bên cạnh.

  • Sinh viên áp lực tiền bạc

    Lo tiền học, tiền trọ, tiền ăn là gánh nặng thường gặp ở sinh viên, và nỗi lo tiền bạc với sức khỏe tâm thần hay kéo nhau đi xuống: lo âu, mất ngủ, bỏ bữa, xấu hổ không…

  • Sinh viên lo lắng về tương lai

    Lo về việc làm, ra trường, chọn đúng ngành là chuyện rất thường gặp ở sinh viên, nhất là năm cuối. Nỗi lo giúp con chuẩn bị khi nó thúc con hành động;

  • Du học sinh sốc văn hóa, nhớ nhà

    Sốc văn hóa và nhớ nhà rất thường gặp ở du học sinh, nhất là vài tháng đầu và sau kỳ nghỉ đầu tiên, và thường dịu dần khi con có nếp sinh hoạt, vài người bạn và quen với…

  • Sinh viên bị quấy rối tình dục

    Quấy rối tình dục là mọi lời nói, tin nhắn, hình ảnh hay hành động mang tính tình dục mà người bị nhắm đến không muốn, và đó luôn là lỗi của người quấy rối.

  • Trẻ hay khóc nhè

    Trẻ mầm non và đầu tiểu học khóc nhiều là chuyện thường gặp: con khóc khi đau, sợ, mệt, đói, bực vì không làm được hay chưa nói ra được điều mình muốn, và có những trẻ…

  • Trẻ thích chơi một mình

    Trẻ 1–2 tuổi thường chơi cạnh bạn hơn là chơi cùng bạn; từ khoảng 3–4 tuổi con mới bắt đầu biết hợp tác, chia sẻ và chơi đóng vai với bạn.

  • Cho trẻ học chữ sớm

    Không cần ép trẻ mầm non học đọc, học viết trước lớp 1. Phần lớn trẻ chỉ sẵn sàng học đọc chính thức khi đã đủ vốn từ, khả năng nghe phân biệt âm và trí nhớ, thường…

  • Song ngữ và chậm nói

    Học hai thứ tiếng không làm trẻ chậm nói. Trẻ song ngữ đạt các mốc nói như trẻ chỉ học một tiếng: khoảng 12 tháng nói từ đầu tiên, khoảng 2 tuổi ghép câu hai từ;

  • Trẻ thuận tay trái

    Không nên ép trẻ thuận tay trái đổi sang tay phải. Tay thuận do cách não phát triển quyết định, thường bắt đầu lộ ra từ 2–4 tuổi và rõ hẳn khi 4–6 tuổi, có trẻ đến 7–8…

  • Có nên cho con test IQ

    Với một đứa trẻ đang phát triển và đi học bình thường, không cần làm test IQ chỉ để biết con thông minh đến đâu.

  • Trẻ nhỏ hay sờ vùng kín

    Trẻ nhỏ sờ, kéo, cọ xát bộ phận sinh dục là chuyện thường gặp, nhất là trong khoảng 2 đến 6 tuổi.

  • Trẻ tiểu học hay lo lắng

    Trẻ tiểu học lo trước bài kiểm tra, sợ bị cô mắng, sợ bóng tối hay sợ bố mẹ đi vắng là chuyện thường gặp, và phần lớn dịu đi khi con được nghe, được trấn an và có nếp…

  • Game bạo lực và con

    Nghiên cứu cho thấy chơi game bạo lực liên quan đến suy nghĩ, cảm xúc và hành vi hung hăng hơn ở trẻ, như dễ cáu, xô đẩy, chửi bạn, và ít giúp đỡ người khác.

  • Con hướng nội

    Hướng nội là một nét tính cách bình thường: con thích yên tĩnh, ít bạn mà thân, cần thời gian ở một mình để lấy lại sức sau khi ở chỗ đông người, nhưng vẫn vui vẻ, học…

  • Con tuổi teen hay gây gổ

    Tuổi teen dễ nóng nảy vì thay đổi hormone, áp lực học hành và bạn bè, nhưng đánh nhau, đe dọa, đập phá thì luôn cần được xem nghiêm túc, không nên bỏ qua như "chuyện con…

  • Trống rỗng sau kỳ thi

    Sau nhiều tháng ôn thi, không ít em thấy trống rỗng, chán, mệt, không biết làm gì, ngủ nhiều hoặc khó ngủ, nhất là trong những tuần chờ điểm.

  • Rối loạn phân ly

    Một số học sinh có những cơn trông giống ngất hay co giật: ngã xuống, run giật, không đáp lời, không cử động hay không nói được một lúc, nhưng nguyên nhân nằm ở cách não…

  • Bố mẹ hay quát mắng con

    Thỉnh thoảng lỡ to tiếng không làm hỏng một đứa trẻ được yêu thương. Điều gây hại là quát tháo, chửi mắng, sỉ nhục, dọa nạt diễn ra thường xuyên: trẻ dễ cư xử kém hơn,…

  • Con ôn thi lại đại học

    Ôn thi lại một năm là lựa chọn hợp lý cho nhiều em, nếu con thật sự muốn và có kế hoạch rõ.

  • Con lo khi chờ kết quả thi

    Lo lắng, mất ngủ, dò đáp án liên tục trong những tuần chờ điểm là phản ứng thường gặp sau kỳ thi lớn.

  • Sinh viên mất động lực

    Chưa biết mình muốn gì, có những tháng học cho xong, là chuyện nhiều sinh viên trải qua, nhất là sau khi thoát khỏi nhịp ôn thi căng thẳng.

  • Tự kỷ hay tăng động

    Tự kỷ chủ yếu là khó khăn trong giao tiếp và kết nối với người khác, kèm hành vi, sở thích lặp lại; dấu hiệu thường thấy từ 1–2 tuổi.

  • Con kể bị cô đánh, mắng

    Khi con kể bị cô đánh hay mắng, việc đầu tiên là tin con, giữ bình tĩnh và cho con biết con đã làm đúng khi nói ra.

  • Học sinh cảm thấy cô đơn

    Cô đơn là cảm giác thiếu kết nối mà mình mong muốn, có thể có cả khi con ở giữa lớp đông người.

  • Con mê thần tượng

    Thần tượng một ca sĩ, nhóm nhạc hay vận động viên là chuyện bình thường ở tuổi teen, và có thể giúp con có thêm bạn, có động lực học ngoại ngữ, tập luyện.

  • Trẻ hay dỗi, giận hờn

    Dỗi, giận hờn, phụng phịu, quay đi không nói là cách nhiều trẻ từ 2 đến 10 tuổi bày tỏ khi buồn, thất vọng hay thấy mình bị đối xử không công bằng mà chưa biết nói thành…

  • Con hay suy nghĩ tiêu cực

    Tuổi teen nào cũng có lúc nghĩ tiêu cực, nhất là sau một lần điểm kém, cãi nhau với bạn hay bị chê.

  • Khám đánh giá phát triển

    Khám đánh giá phát triển là khi bác sĩ hoặc chuyên gia dùng bảng hỏi và bài kiểm tra chuẩn để xem con có đạt các mốc vận động, ngôn ngữ, giao tiếp, nhận thức theo tuổi…

  • Âm ngữ trị liệu cho trẻ

    Âm ngữ trị liệu (còn gọi là ngôn ngữ trị liệu) giúp trẻ hiểu lời, nói, phát âm và giao tiếp tốt hơn, do người được đào tạo chuyên ngành ngôn ngữ trị liệu thực hiện sau…

  • Con tiểu học áp lực điểm 10

    Ở tiểu học, điểm 10 dễ thành thước đo duy nhất: con khóc vì được 9, sợ về nhà khi được 8, xóa đi viết lại một bài đến khuya cho thật hoàn hảo.

  • Thuốc tăng tập trung khi ôn thi

    Thuốc mà học sinh, sinh viên truyền tai nhau là "thuốc tăng tập trung" thường là thuốc kê đơn chữa tăng động giảm chú ý (ADHD).

  • Liệu pháp nhận thức hành vi (CBT)

    Liệu pháp nhận thức hành vi (CBT) là một cách trị liệu bằng trò chuyện: người trị liệu giúp con nhận ra những suy nghĩ làm con sợ hãi, buồn bã, rồi tập nghĩ và làm khác…

  • Thiền, chánh niệm cho học sinh

    Chánh niệm là tập chú ý vào những gì đang diễn ra ngay lúc này, trong cơ thể, trong đầu và xung quanh, mà không vội phán xét.

  • Con trò chuyện với chatbot AI

    Chatbot AI giờ có trong điện thoại, mạng xã hội, ứng dụng học tập và trò chơi, nên phần lớn học sinh đã trò chuyện với nó.

  • Con bị bạn xấu lôi kéo

    Tuổi teen rất cần được nhóm bạn chấp nhận, và khi ở cùng bạn, các em dễ làm liều hơn hẳn lúc ở với người lớn.

  • Con gửi, bị đòi ảnh nhạy cảm

    Nhiều học sinh bị bạn trai, bạn gái, bạn cùng lớp hoặc người lạ trên mạng đòi ảnh khỏa thân, ảnh cơ thể, và không ít em đã lỡ gửi.

  • Bố mẹ dùng điện thoại nhiều

    Trẻ nhỏ học nói, học cảm xúc và cách cư xử qua những lần bố mẹ nhìn con, nghe con, đáp lại con.

  • Sinh viên năm cuối áp lực

    Năm cuối dồn nhiều áp lực cùng lúc: đồ án, khóa luận, thực tập, chứng chỉ ngoại ngữ đầu ra, nợ môn, tìm việc và nỗi lo phải tự lo cho mình. Căng thẳng là bình thường;

  • Con bị ghép ảnh deepfake

    Ảnh khỏa thân hay ảnh tình dục bị ghép, làm giả bằng trí tuệ nhân tạo (deepfake) từ ảnh bình thường của con vẫn là xâm hại tình dục trẻ em, và con hoàn toàn không có…

  • Con cá độ bóng đá online

    Ở Việt Nam, đặt cược bóng đá hợp pháp chỉ dành cho người từ đủ 21 tuổi và chỉ qua doanh nghiệp được cấp phép;

  • Con chi nhiều tiền cho idol

    Dành tiền cho album, vé concert, đồ lưu niệm của thần tượng là chuyện nhiều bạn tuổi teen làm, và có thể là cách con học quản lý tiền nếu có giới hạn rõ.

  • Montessori tại nhà

    Nhiều ý của Montessori hợp với điều các bác sĩ nhi khuyến khích: để con được chơi và khám phá theo sự tò mò của mình, tự làm những việc vừa sức như mặc áo, rót nước, dọn…

  • Mẹ luôn thấy có lỗi với con

    Thấy có lỗi với con là cảm giác rất nhiều người mẹ gặp: vì phải đi làm, vì ít sữa, vì sinh mổ, vì lỡ quát con, vì con ốm.

  • Bố mẹ nhận ra mình có thể bị ADHD

    ADHD có tính di truyền rõ: cứ khoảng 4 trẻ ADHD thì có 1 trẻ có bố hoặc mẹ cũng mắc, và không ít bố mẹ chỉ nhận ra mình khi nghe bác sĩ mô tả bệnh của con.

  • Con có năng khiếu vượt trội

    Trẻ có năng khiếu vượt trội học nhanh, hỏi nhiều và có thể giỏi hơn hẳn bạn cùng tuổi ở một vài lĩnh vực, nhưng cảm xúc và kỹ năng chơi với bạn thường vẫn đúng với tuổi.

  • Con đòi nuôi chó mèo

    Nuôi thú cưng có thể dạy con tính trách nhiệm, sự dịu dàng và giúp con bớt cô đơn, nhưng người lớn mới là người chịu trách nhiệm chính về con vật.

  • Trẻ 6 tuổi phát triển thế nào

    Phần lớn trẻ 6 tuổi đứng một chân, nhảy lò cò và nhảy chân sáo được, kể chuyện bằng câu đầy đủ, dùng đúng từ chỉ thời gian và ngôi, đếm, nhận chữ và bắt đầu tập đọc, tập…

  • Trẻ chỉ ăn vài món, sợ món mới

    Kén ăn, chỉ thích vài món và từ chối món mới là chuyện rất thường gặp ở trẻ nhỏ; nếu con vẫn khỏe, hoạt bát và lên cân, cao đều, thường không đáng lo.

  • Rối loạn nhân cách ranh giới

    Rối loạn nhân cách ranh giới (BPD) khiến người trẻ có cảm xúc rất mạnh và thay đổi nhanh, sợ bị bỏ rơi, các mối quan hệ lúc rất gần lúc rất xa, hay hành động bốc đồng và…

  • Trẻ có bạn tưởng tượng

    Trẻ mầm non có bạn tưởng tượng là một phần bình thường của sự phát triển, nhất là từ khoảng 3 đến 5 tuổi.

  • Sinh viên luôn thấy mình không đủ giỏi

    Vào đại học, nhiều sinh viên từng là học sinh giỏi bỗng thấy mình kém cỏi giữa những bạn giỏi hơn, nghĩ thành tích của mình chỉ là may mắn và sợ bị “lộ” (người ta hay…

  • Bạo lực trong tình yêu tuổi học trò

    Bạo lực trong tình yêu tuổi học trò không chỉ là đánh: ghen tuông kiểm soát, đòi mật khẩu, theo dõi vị trí, cấm gặp bạn bè, chửi bới, đe dọa, ép quan hệ hay dọa tung ảnh…

  • Trẻ hay nói một mình

    Trẻ mầm non và đầu tiểu học hay nói một mình khi chơi, khi xếp hình hay khi tự dặn mình làm việc, và nhiều trẻ có một người bạn tưởng tượng.

  • Trẻ thờ ơ, ít biểu lộ cảm xúc

    Có những trẻ vốn trầm, ít cười, ít nói cảm xúc ra ngoài nhưng vẫn chơi vui, gắn bó với bố mẹ và bạn bè; đó là tính cách.

  • Dạy con tự lập

    Trẻ tự lập dần qua những việc nhỏ hằng ngày: khoảng 3–4 tuổi nhiều trẻ đã tự ăn, tự mặc cởi áo khoác, áo phông và tự đi tiểu;

  • Con muốn phẫu thuật thẩm mỹ

    Khi con tuổi teen muốn nâng mũi, cắt mí hay tiêm làm đầy, bố mẹ đừng vội cấm hay đồng ý: hãy hỏi xem con khó chịu điều gì, vì sao, và mong đợi gì.

  • Trẻ hỏi về cái chết

    Trẻ thường hỏi về cái chết khi thấy con vật chết, xem phim, nghe tin buồn hay đi đám tang, và câu hỏi ấy là bình thường.

  • Năng khiếu vượt trội, khó hòa nhập

    Một đứa trẻ giỏi hẳn ở một lĩnh vực như toán, đàn, cờ vua hay vẽ thường dồn nhiều thời gian vào đó, và có thể thấy khó nói chuyện với bạn cùng tuổi, dễ cầu toàn, sợ sai.

  • Trẻ ôm khăn, gối không rời

    Nhiều trẻ chọn một chiếc khăn, cái gối, con thú bông để ôm khi ngủ, khi xa bố mẹ, khi buồn, thường từ khoảng 8–12 tháng tuổi và giữ trong vài năm.

  • Bảo lưu vì sức khỏe tâm thần

    Theo Quy chế đào tạo trình độ đại học của Bộ GD&ĐT, sinh viên được xin nghỉ học tạm thời và bảo lưu kết quả khi bị ốm phải điều trị dài ngày, có chứng nhận của cơ sở…

  • Con hẹn hò qua mạng

    Nhiều bạn trẻ làm quen, tìm hiểu nhau qua mạng xã hội, game hay ứng dụng hẹn hò. Đáng lo khi người kia muốn giữ bí mật mối quan hệ, rủ chuyển sang ứng dụng tin nhắn tự…

  • Bố mẹ bị trầm cảm

    Trầm cảm là một bệnh thật, chữa được, và hầu hết người bệnh hồi phục khi được điều trị đúng.

  • Trẻ không chịu thua

    Khóc, ăn vạ, hất đổ bàn cờ khi thua là chuyện rất thường gặp ở trẻ mầm non và đầu tiểu học, vì con chưa biết gọi tên và kiềm chế cảm giác thất vọng.

  • Học sinh nội trú nhớ nhà

    Nhớ nhà khi mới vào nội trú gần như em nào cũng trải qua: con buồn, hay khóc, gọi điện đòi về, khó ngủ, kém ăn, nhất là vào buổi tối và những tuần đầu.

  • Rối loạn mặc cảm ngoại hình

    Rối loạn mặc cảm ngoại hình (body dysmorphic disorder) là một bệnh tâm thần: con lo lắng hàng giờ mỗi ngày về một khuyết điểm trên mặt hay cơ thể mà người khác hầu như…

  • Tâm lý con sau thiên tai

    Sau bão, lũ, sạt lở, trẻ thường gặp ác mộng, sợ mưa gió, bám bố mẹ, đau bụng, đau đầu, đái dầm lại, cáu gắt hoặc thu mình.

  • Tự kỷ ở bé gái

    Tự kỷ ở bé gái dễ bị bỏ sót vì nhiều em học cách che đi khó khăn của mình (gọi là ngụy trang, masking): bắt chước cách các bạn nói, chơi, im lặng khi bối rối, trông như…

  • Ám ảnh cơ bắp

    Tập thể thao, tập tạ đúng cách là tốt cho tuổi teen. Đáng lo khi con lúc nào cũng thấy mình gầy, nhỏ con dù đã rất cơ bắp, tập bất kể đau ốm, bỏ học, bỏ bạn để tập, ăn…

  • Con hay đòi đồ đắt tiền

    Trẻ tuổi tiểu học và THCS hay đòi điện thoại mới, giày hiệu, đồ chơi, vật phẩm trong game vì bạn bè có, vì quảng cáo và người nổi tiếng trên mạng, hoặc vì muốn được nhóm…

  • Con đi chơi về khuya

    Tuổi THPT muốn đi chơi với bạn là bình thường, nhưng đêm càng khuya càng ít người lớn để ý, càng dễ gặp rượu bia, chất cấm, xe cộ phóng nhanh và người lạ.

  • Vai trò của bố

    Con cần cả bố lẫn mẹ. Trẻ có bố gần gũi từ nhỏ thường phát triển ngôn ngữ tốt hơn, ít gặp vấn đề cảm xúc, hành vi hơn, học tốt hơn, và đến tuổi teen ít làm những việc…

  • Tâm lý con một

    Con một không tự nhiên ích kỷ, cô đơn hay khó gần hơn trẻ có anh chị em. Con một thường được bố mẹ dành nhiều thời gian, trò chuyện nhiều, nên hay tự tin và học tốt.

  • Con bị bạn thân phản bội

    Với tuổi THCS, THPT, bị bạn thân kể lộ bí mật, nói xấu sau lưng, bỏ sang nhóm khác hay quay lưng khi con cần là một nỗi đau thật, có khi đau như thất tình.

  • Thú cưng của con chết

    Với nhiều trẻ, con chó, con mèo trong nhà là người bạn thân, nên khi nó chết con có thể buồn thật sự: khóc, hỏi đi hỏi lại, cáu gắt, khó ngủ, hoặc tỏ ra như không có…

Thông tin trên trang dùng để bố mẹ hiểu và theo dõi con, không thay thế việc khám bệnh. Khi con có dấu hiệu nguy hiểm, hãy gọi 115 hoặc 113 (từ 1/11/2026 tổng đài 113 cũng tiếp nhận cấp cứu y tế), hoặc đưa con đến cơ sở y tế gần nhất. Cần người lắng nghe về chuyện của con: Tổng đài quốc gia bảo vệ trẻ em 111, miễn phí, 24/7.