Con nói mình đồng tính: bố mẹ nên nói gì, làm gì
Tham vấn y khoa: BS. Bùi Việt Hưng (Sức khỏe tổng quát) · Thẩm định ngày 22/11/2026 · Biên soạn: Ban biên tập Sức khỏe Aiducation
THCS · 11–14 tuổiTHPT · 15–18 tuổiSinh viên · 18–24 tuổi
Trả lời nhanh
Đồng tính, song tính hay chuyển giới không phải là bệnh và không cần chữa: Tổ chức Y tế Thế giới đã bỏ đồng tính khỏi danh sách bệnh tâm thần từ năm 1990, và Bộ Y tế Việt Nam (công văn 4132/BYT-PC năm 2022) yêu cầu các cơ sở y tế không coi đây là bệnh, không ép buộc điều trị. Khi con nói ra, điều con cần nhất là được bố mẹ cảm ơn vì đã tin mình, được yêu thương như trước và được bảo vệ khỏi kỳ thị, bắt nạt. Bố mẹ cũng cần thời gian để hiểu, và có thể tìm chuyên gia tâm lý cho chính mình. Nếu con buồn bã kéo dài, bị bắt nạt hoặc nói muốn chết, hãy tìm trợ giúp ngay; Tổng đài 111 (miễn phí, 24/7) tư vấn cho cả con và bố mẹ.
Khi nào cần đưa con đi khám
Gọi 115 hoặc 113, hoặc đến cấp cứu ngay khi
- Con nói muốn chết, muốn biến mất, hoặc tự làm đau bản thân: ở bên con, cất vật nguy hiểm, gọi 115 hoặc 113 nếu con không an toàn.
- Con bị đánh, bị đe dọa, bị đuổi ra khỏi nhà hoặc bỏ nhà đi vì xu hướng tính dục hay giới tính của mình: đưa con đến nơi an toàn, gọi 111 hoặc 113.
- Con bị ép quan hệ, bị xâm hại, hoặc bị đe dọa tung tin, tung ảnh để tống tiền: không trả tiền, giữ lại tin nhắn làm bằng chứng, báo công an (113) và gọi 111.
Đưa con đi khám trong ngày khi
- Con buồn bã, lo âu, cáu gắt hoặc thu mình gần như mỗi ngày kéo dài hơn 2 tuần.
- Con bị trêu chọc, cô lập, bắt nạt ở trường hoặc trên mạng vì bị cho là đồng tính hay khác biệt.
- Con không muốn đi học, điểm số tụt nhanh, hoặc bắt đầu uống rượu bia, dùng chất kích thích.
- Con rất khổ sở với cơ thể hoặc giới tính được ghi khi sinh của mình, nhất là khi cơ thể bắt đầu dậy thì.
- Gia đình căng thẳng, cãi vã nhiều từ khi con nói ra và bố mẹ thấy không thể tự vượt qua.
Đồng tính, song tính, chuyển giới là gì
Xu hướng tính dục là con thấy rung động, yêu thương ai: người khác giới (dị tính), cùng giới (đồng tính), hoặc cả hai (song tính). Bản dạng giới là cảm nhận bên trong của con về việc mình là nam, nữ hay một cách khác. Người chuyển giới là người có bản dạng giới khác với giới tính được xác định lúc sinh. Đây là hai chuyện khác nhau: một bạn trai đồng tính vẫn thấy mình là con trai.
Nhiều con nhận ra mình "khác" từ nhỏ, và mọi thứ thường rõ dần quanh tuổi dậy thì. Có con mất nhiều năm mới chắc chắn, có con biết rất sớm. Việc tìm hiểu bản thân là quá trình tự nhiên và mỗi con một khác.
Y học nói gì
Năm 1990, Tổ chức Y tế Thế giới đã đưa đồng tính ra khỏi danh sách bệnh tâm thần. Trong bảng phân loại bệnh hiện hành (ICD-11), tình trạng không phù hợp giới cũng không còn được xếp vào nhóm rối loạn tâm thần.
Tại Việt Nam, công văn 4132/BYT-PC năm 2022 của Bộ Y tế yêu cầu các cơ sở khám chữa bệnh: không coi đồng tính, song tính, chuyển giới là bệnh; khám chữa bệnh bình đẳng, không kỳ thị; không can thiệp, không ép buộc điều trị, nếu có chỉ là hỗ trợ tâm lý do người hiểu biết về bản dạng giới thực hiện. Những nơi quảng cáo "chữa khỏi đồng tính" là trái với chỉ đạo này, và các cách ép con thay đổi có thể làm con tổn thương sâu sắc.
Con không bị đồng tính vì bố mẹ nuôi dạy sai, vì bạn bè rủ rê hay vì xem phim. Con cũng không thể thay đổi xu hướng tính dục của mình theo ý người khác.
Khi con vừa nói ra
- Cảm ơn con: "Cảm ơn con đã tin và kể với bố mẹ. Bố mẹ vẫn thương con như trước." Con thường đã lo lắng rất lâu trước khi dám nói.
- Lắng nghe nhiều hơn hỏi. Có thể hỏi con đã cảm thấy như vậy từ bao giờ, con đang ổn không, có ai làm con buồn không.
- Tránh những câu như "Chắc chỉ là nhất thời", "Con còn nhỏ, biết gì", "Đừng nói với ai", "Con làm bố mẹ xấu hổ".
- Hỏi con đã kể với ai, và để con tự quyết khi nào kể với người khác. Không tự ý nói với họ hàng, thầy cô khi con chưa đồng ý.
- Nếu bố mẹ đang sốc, có thể nói thật: "Bố mẹ cần thời gian để hiểu, nhưng bố mẹ luôn ở bên con." Rồi giữ đúng lời đó.
Những tháng sau đó
Bố mẹ có thể mất vài tuần, vài tháng, có khi lâu hơn để chấp nhận. Buồn, lo, thấy mất mát kỳ vọng là cảm xúc thật của bố mẹ, và bố mẹ cũng xứng đáng được giúp. Tìm hiểu từ nguồn y khoa đáng tin, nói chuyện với chuyên gia tâm lý, hoặc gọi 111 để được tư vấn. Điều quan trọng nhất là không rút lui khỏi vai trò của bố mẹ: vẫn hỏi han, vẫn quan tâm việc học, bạn bè, sức khỏe của con.
Đứng về phía con khi con bị trêu chọc hay bắt nạt, và nói rõ trong nhà không chấp nhận những câu đùa, lời miệt thị về giới tính. Nếu con bị bắt nạt ở trường, làm việc với giáo viên chủ nhiệm và ban giám hiệu như với mọi chuyện bắt nạt khác.
Những chuyện bố mẹ dặn mọi đứa con tuổi teen vẫn đúng: tình yêu lành mạnh, quyền từ chối, an toàn trên mạng, cách phòng bệnh lây qua đường tình dục. Nói với con điều đó theo cách bình thường như với anh chị em của con.
Vì sao sự ủng hộ của bố mẹ quan trọng
Các bạn trẻ đồng tính, song tính, chuyển giới dễ bị trầm cảm, lo âu hơn, nhất là khi bị kỳ thị, bị bắt nạt hoặc phải giấu mình, sống cô lập vì sợ bị phát hiện. Khi được gia đình yêu thương và chấp nhận, các con vượt qua những khó khăn này dễ hơn nhiều.
Nếu con buồn bã kéo dài, khổ sở với cơ thể mình, hoặc gia đình căng thẳng, hãy tìm bác sĩ hoặc chuyên gia tâm lý có kinh nghiệm với trẻ vị thành niên và tôn trọng bản dạng của con. Với con băn khoăn về bản dạng giới, mọi quyết định y khoa đều cần bác sĩ chuyên khoa đánh giá kỹ; bố mẹ không tự cho con dùng thuốc nội tiết.
Nếu em đang đọc bài này
Thích người cùng giới, thích cả hai giới, hay thấy mình không khớp với giới tính lúc sinh không có gì sai, và em không bị bệnh. Em có quyền tự chọn lúc nào kể và kể với ai. Nếu chưa thấy an toàn khi kể với bố mẹ, em có thể nói với một người lớn em tin trước.
Nếu em bị bắt nạt, bị đe dọa, hoặc thấy buồn đến mức muốn làm hại bản thân, hãy gọi Tổng đài 111, miễn phí, 24/7, hoặc 115 hoặc 113 nếu em đang gặp nguy hiểm.
Chăm sóc con tại nhà
- Tiếp tục những thói quen gia đình như trước: bữa cơm, chuyến đi chơi, hỏi chuyện học.
- Nói rõ với cả nhà rằng không trêu chọc, không dùng lời miệt thị về giới tính.
- Hỏi con muốn được giúp gì, thay vì tự quyết thay con.
- Tìm đọc thông tin từ nguồn y khoa đáng tin; tránh các trang hứa "chữa" đồng tính.
- Để ý những dấu hiệu buồn bã, thu mình, bị bắt nạt và hỏi han con thường xuyên.
- Bố mẹ cũng tìm người để chia sẻ: chuyên gia tâm lý, người thân hiểu biết, hoặc gọi 111.
Hiểu lầm thường gặp
- Đồng tính là bệnh, đi chữa sẽ khỏi.
- Tổ chức Y tế Thế giới và Bộ Y tế đều không coi đồng tính là bệnh. Bộ Y tế yêu cầu không ép buộc điều trị; các cách ép thay đổi chỉ làm con tổn thương.
- Con đồng tính là do bố mẹ nuôi dạy sai.
- Không có cách nuôi dạy nào làm con đồng tính. Bố mẹ không có lỗi, và con cũng không có lỗi.
- Con còn nhỏ, chỉ là nhất thời, cấm đi là hết.
- Có con cần thời gian để hiểu mình, nhưng cấm đoán hay chê bai không thay đổi được cảm xúc của con, chỉ khiến con giấu bố mẹ và cô đơn hơn.
- Đồng tính và chuyển giới là một.
- Đồng tính là về người con yêu; chuyển giới là về cảm nhận của con về giới tính của chính mình. Hai điều này khác nhau.
Bố mẹ hay hỏi
+Đồng tính có phải là bệnh không?
Không. Tổ chức Y tế Thế giới đã bỏ đồng tính khỏi danh sách bệnh tâm thần từ năm 1990, và Bộ Y tế Việt Nam yêu cầu các cơ sở y tế không coi đồng tính, song tính, chuyển giới là bệnh.
+Có nên đưa con đi khám để chữa đồng tính không?
Không, vì không có gì để chữa và Bộ Y tế yêu cầu không ép buộc điều trị. Nếu con buồn bã, lo âu hay bị bắt nạt, hãy đưa con gặp chuyên gia tâm lý để được hỗ trợ.
+Bố mẹ sốc và buồn thì có sao không?
Cảm xúc đó là thật và nhiều bố mẹ trải qua. Hãy cho mình thời gian, tìm người để chia sẻ, nhưng vẫn cho con thấy bố mẹ thương con.
+Có nên kể cho ông bà, họ hàng biết không?
Hãy hỏi con trước. Con có quyền quyết định ai được biết và khi nào. Kể khi con chưa sẵn sàng có thể làm con mất lòng tin và bị kỳ thị.
+Con nói mình là người chuyển giới thì sao?
Lắng nghe và tôn trọng cảm nhận của con. Tìm bác sĩ hoặc chuyên gia tâm lý có kinh nghiệm với trẻ vị thành niên; mọi quyết định y khoa cần bác sĩ chuyên khoa đánh giá kỹ.
Nguồn tham khảo
- Coming Out: Information for Parents of LGBTQ Teens — Viện Hàn lâm Nhi khoa Hoa Kỳ (HealthyChildren.org)
- Clinical descriptions and diagnostic requirements for ICD-11 mental, behavioural and neurodevelopmental disorders — Tổ chức Y tế Thế giới (WHO)
- Gender Identity Development in Children — Viện Hàn lâm Nhi khoa Hoa Kỳ (HealthyChildren.org)
- Tổng đài quốc gia bảo vệ trẻ em 111 — Tổng đài 111
Cập nhật 20/11/2026.
Thông tin trên trang dùng để bố mẹ hiểu và theo dõi con, không thay thế việc khám bệnh. Khi con có dấu hiệu nguy hiểm, hãy gọi 115 hoặc 113 (từ 1/11/2026 tổng đài 113 cũng tiếp nhận cấp cứu y tế), hoặc đưa con đến cơ sở y tế gần nhất. Cần người lắng nghe về chuyện của con: Tổng đài quốc gia bảo vệ trẻ em 111, miễn phí, 24/7.
Bài liên quan
- Nói chuyện giới tính với con
Giáo dục giới tính nên bắt đầu từ khi con biết nói và tiếp tục suốt những năm đi học, bằng nhiều lần nói ngắn, đúng với tuổi. Với trẻ nhỏ là tên gọi đúng của các bộ phận cơ thể, vùng riêng tư và quyền nói không; trước tuổi dậy thì (khoảng 8–9 tuổi) là những thay đổi sắp đến; với tuổi teen là tình bạn, tình yêu, sự đồng ý, an toàn trên mạng, mang thai và cách phòng bệnh lây qua đường tình dục. Trẻ được bố mẹ nói đúng và sớm thường bắt đầu quan hệ tình dục muộn hơn và an toàn hơn. Nếu con kể bị xâm hại, hãy tin con, giữ con an toàn và gọi Tổng đài quốc gia bảo vệ trẻ em 111 hoặc báo công an.
- Nói chuyện với con tuổi dậy thì
Ở tuổi dậy thì, con cần riêng tư hơn và hay gắt gỏng, nhưng vẫn rất cần bố mẹ. Con dễ nói chuyện hơn khi bố mẹ nghe nhiều hơn khuyên, không phán xét ngay, và có những khoảng thời gian bên nhau không bàn chuyện học. Chọn lúc thuận tiện như khi chở con đi học hay nấu ăn cùng, hỏi câu mở và giữ bình tĩnh khi con nói điều khó nghe. Nếu con buồn bã, thu mình kéo dài, nói muốn chết, hoặc bố mẹ nghi con bị bắt nạt, xâm hại, hãy tìm trợ giúp sớm; Tổng đài quốc gia bảo vệ trẻ em 111 (miễn phí, 24/7) tư vấn cho cả con và bố mẹ.
- Trầm cảm ở tuổi teen
Trầm cảm ở học sinh thường biểu hiện bằng buồn bã hoặc cáu gắt gần như cả ngày, mất hứng thú với những việc trước đây con thích, kéo dài từ 2 tuần trở lên, kèm thay đổi giấc ngủ, ăn uống, học hành. Khác với người lớn, tuổi teen hay biểu hiện bằng cáu kỉnh, thu mình, kêu mệt hơn là khóc. Trầm cảm là bệnh chữa được, và bố mẹ nên đưa con gặp bác sĩ hoặc chuyên gia tâm lý khi thấy các dấu hiệu này. Nếu con nói muốn chết hoặc tự làm hại bản thân, hãy ở bên con, gọi 115 hoặc 113 khi nguy hiểm trước mắt, hoặc Tổng đài 111 (miễn phí, 24/7).
- Con bị bắt nạt ở trường
Bắt nạt là khi một hoặc nhiều bạn cố ý làm tổn thương con nhiều lần, bằng đánh, chửi, cô lập, chế giễu hoặc qua mạng. Trẻ bị bắt nạt thường không kể, nên bố mẹ cần để ý những thay đổi như sợ đi học, hay kêu đau bụng buổi sáng, đồ dùng bị mất, ít bạn hẳn đi. Khi con kể, hãy tin con, khen con đã nói ra, ghi lại sự việc và làm việc với nhà trường. Nếu con bị thương, nói đến chuyện tự làm hại bản thân, hoặc bị đe dọa tính mạng, gọi 115 hoặc 113; Tổng đài quốc gia bảo vệ trẻ em 111 (miễn phí, 24/7) tư vấn và hỗ trợ can thiệp.
- Con có ý định tự làm hại bản thân
Khi con nói muốn chết, muốn biến mất, hoặc bố mẹ thấy vết thương con tự gây ra, hãy coi đó là lời cầu cứu và đáp lại ngay trong hôm nay. Hỏi thẳng con có đang nghĩ đến chuyện tự tử không; hỏi như vậy không gieo ý nghĩ vào đầu con mà giúp con nói ra. Nếu con đã có kế hoạch, đã làm hại bản thân, hoặc bố mẹ thấy con không an toàn, hãy ở bên con, cất các vật nguy hiểm và gọi 115 hoặc 113. Trường hợp còn lại, đưa con đi khám bác sĩ tâm thần hoặc chuyên gia tâm lý sớm, và có thể gọi Tổng đài quốc gia bảo vệ trẻ em 111 (miễn phí, 24/7) để được hướng dẫn.
- Lo âu ở tuổi teen
Lo lắng trước bài kiểm tra hay khi vào lớp mới là bình thường. Con có thể đang bị rối loạn lo âu khi nỗi lo quá mức so với hoàn cảnh, kéo dài nhiều tuần, và làm con né tránh đi học, gặp bạn, hoặc gây đau bụng, đau đầu, mất ngủ lặp lại. Rối loạn lo âu là bệnh hay gặp ở tuổi teen và chữa được, thường bằng trị liệu tâm lý. Nếu con nói muốn chết hoặc tự làm hại bản thân, hãy ở bên con và gọi 115 hoặc 113 khi nguy hiểm trước mắt, hoặc Tổng đài 111 (miễn phí, 24/7).
Chủ đề khác