Trẻ hay tự giật tóc, nhổ tóc: vì sao và khi nào cần đi khám
Tham vấn y khoa: BS. Bùi Việt Hưng (Sức khỏe tổng quát) · Thẩm định ngày 22/11/2026 · Biên soạn: Ban biên tập Sức khỏe Aiducation
Tiểu học · 6–10 tuổiTHCS · 11–14 tuổi
Trả lời nhanh
Con hay giật, nhổ tóc đến mức thưa tóc, có mảng hói, hoặc nhổ cả lông mày, lông mi có thể là rối loạn nhổ tóc (trichotillomania): con thấy một cảm giác thôi thúc khó cưỡng, căng dần lên và chỉ nhẹ đi khi nhổ được. Tình trạng này thường bắt đầu ở tuổi 10–13, hay gắn với căng thẳng, lo âu, và không phải do con hư. Hãy đưa con đi khám khi thấy con nhổ tóc; liệu pháp hành vi (luyện đảo ngược thói quen) là cách giúp chính. Nếu con hay ăn tóc và đau bụng, nôn, bụng chướng, cần đi cấp cứu.
Khi nào cần đưa con đi khám
Gọi 115 hoặc 113, hoặc đến cấp cứu ngay khi
- Con hay nuốt, ăn tóc và bị đau bụng dữ dội, nôn nhiều hoặc nôn ra dịch xanh, bụng chướng căng, không đi ngoài được: đến cấp cứu ngay.
- Con nói muốn chết hoặc tự làm đau bản thân theo cách khác: ở bên con, cất thuốc và vật sắc nhọn, gọi 115 hoặc 113 nếu con đang gặp nguy hiểm.
Đưa con đi khám trong ngày khi
- Con hay giật, nhổ tóc, lông mày hay lông mi, dù chưa thấy mảng hói: hẹn bác sĩ để khám và được hướng dẫn sớm.
- Con hay cắn, nhai hay nuốt tóc, kể cả khi chưa đau bụng, hoặc hay đau bụng, chán ăn, sụt cân, hôi miệng.
- Da đầu chỗ rụng tóc đỏ, ngứa, bong vảy, có mủ, hoặc tóc rụng thành mảng tròn nhẵn mà con nói không nhổ.
- Con kèm buồn bã, lo âu, mất ngủ, sợ đi học, thu mình, hoặc xấu hổ đến mức không muốn ra ngoài.
- Con kèm cắn móng, cạo da, gặm da môi đến chảy máu, hoặc có những việc phải làm đi làm lại mới yên tâm.
Rối loạn nhổ tóc là gì
Rối loạn nhổ tóc là khi con không cưỡng lại được ý muốn giật, nhổ tóc của mình, dù tóc ngày càng thưa. Hầu hết trẻ nhổ tóc trên đầu; một số nhổ lông mày, lông mi hay lông ở chỗ khác. Mảng tóc thưa thường có hình dạng lạ, lệch về một bên đầu, sờ vào thấy tóc ngắn lởm chởm mọc lại.
Có trẻ nhổ tóc khi căng thẳng, lo lắng; có trẻ nhổ trong lúc không để ý, như khi xem ti vi, đọc sách, làm bài, nằm chờ ngủ. Trước khi nhổ con thấy căng thẳng dồn lên, sau khi nhổ lại thấy nhẹ nhõm, nên thói quen càng khó bỏ. Nhiều trẻ xấu hổ, giấu bằng mũ, tóc mái, hoặc chối là không nhổ.
Vì sao con bị
Chưa rõ nguyên nhân chính xác. Nhổ tóc có thể là cách con đối phó với căng thẳng, lo âu hay buồn chán; thay đổi nội tiết ở tuổi dậy thì và yếu tố gia đình cũng góp phần. Rối loạn nhổ tóc được xếp cùng nhóm với rối loạn ám ảnh cưỡng chế, và nhiều trẻ kèm lo âu, buồn chán hoặc tự ti.
Ở trẻ nhỏ dưới 6 tuổi, nhổ tóc hay xoắn tóc thường là một thói quen tự dỗ, giống mút tay, và nhiều trẻ tự bỏ không cần điều trị. Trẻ bắt đầu ở tuổi tiểu học, THCS thì nên được khám, vì thói quen dễ kéo dài nếu không được giúp.
Khi tóc rụng không phải do nhổ
Một số bệnh cũng làm trẻ rụng tóc từng mảng: nấm da đầu (da đầu bong vảy, ngứa, có chấm đen, có khi sưng mủ), rụng tóc từng mảng do miễn dịch (mảng tròn, da nhẵn, không có tóc gãy), hay rụng tóc do thiếu sắt, sau ốm. Bác sĩ sẽ khám da đầu, tóc; đôi khi cần soi tóc, cạo vảy hay sinh thiết một mẩu da nhỏ để loại trừ những bệnh này.
Vì vậy, đừng vội cho rằng con nhổ tóc, cũng đừng tự mua thuốc mọc tóc hay thuốc trị nấm cho con. Hãy cho con đi khám để biết đúng nguyên nhân.
Khi con ăn tóc
Một số trẻ nhổ tóc rồi cắn, nhai hoặc nuốt tóc. Tóc không tiêu được, lâu dần có thể vón thành búi trong dạ dày, ruột, gây đau bụng, nôn, chán ăn, sụt cân, có khi tắc ruột cần phẫu thuật. Nếu thấy con hay cho tóc vào miệng, hãy nói với bác sĩ ngay cả khi con chưa có triệu chứng gì.
Điều trị
Cách giúp chính là một dạng liệu pháp nhận thức hành vi gọi là luyện đảo ngược thói quen, do chuyên gia tâm lý hướng dẫn. Con ghi lại những lần nhổ tóc, tìm ra lúc nào, ở đâu, cảm xúc gì làm con muốn nhổ, rồi tập thay bằng một hành động vô hại như nắm chặt tay, bóp quả bóng mềm. Gia đình động viên, không chê trách, giúp liệu pháp hiệu quả hơn.
Thuốc không phải là lựa chọn đầu cho rối loạn nhổ tóc. Khi con kèm lo âu hay trầm cảm nặng, bác sĩ chuyên khoa sẽ cân nhắc và quyết định việc dùng thuốc. Nếu con buồn bã, xấu hổ hay bị trêu vì tóc thưa, bố mẹ và con có thể gọi Tổng đài quốc gia bảo vệ trẻ em 111 (miễn phí, 24/7) để được lắng nghe, tư vấn.
Nếu em đang đọc bài này
Nhiều bạn cũng nhổ tóc khi căng thẳng hay khi không để ý, và đó không phải lỗi của em. Giấu chuyện này thường làm em lo hơn; kể với bố mẹ hoặc một người em tin là bước đầu để được giúp. Khi thấy muốn nhổ, em có thể thử nắm chặt tay, bóp một quả bóng mềm, đội mũ, dán băng dính cá nhân vào đầu ngón tay, hít thở chậm cho đến khi cảm giác qua đi. Nếu em thấy buồn nhiều, em có thể gọi 111 (miễn phí, 24/7).
Chăm sóc con tại nhà
- Bình tĩnh nói chuyện với con khi chỉ có hai bố mẹ con, không mắng, không phạt, không chê con xấu hay kể với người khác.
- Cùng con ghi lại lúc nào con hay nhổ tóc (xem ti vi, làm bài, trước khi ngủ) để tìm cách thay thế đúng lúc đó.
- Để sẵn đồ giữ tay bận rộn: quả bóng mềm, đồ chơi bóp tay, đất nặn, cho con dùng khi xem ti vi hay ngồi học.
- Gợi ý cách ngăn nhẹ nhàng con tự chọn: để tóc ngắn hơn, đội mũ vải hay khăn khi ở nhà, dán băng dính cá nhân vào đầu ngón tay.
- Giảm căng thẳng trong nhà, cho con ngủ đủ, vận động mỗi ngày, có thời gian chơi thoải mái.
- Khen con khi con cố gắng, kể cả khi con mới bớt được một chút; tránh đếm sợi tóc hay soi da đầu con hằng ngày.
- Không cạo trọc đầu con để phạt hay để chặn thói quen; nếu để tóc ngắn, hãy để con cùng chọn.
Hiểu lầm thường gặp
- Con nhổ tóc là hư, cứ đánh vào tay là bỏ.
- Con thường không kiểm soát được cảm giác thôi thúc. Đánh mắng làm con căng thẳng và giấu đi, trong khi căng thẳng lại làm con nhổ nhiều hơn.
- Tóc thưa là do thiếu chất, uống thuốc bổ, bôi thuốc mọc tóc là khỏi.
- Nếu tóc rụng vì con nhổ thì thuốc bổ hay thuốc mọc tóc không giúp được. Cần bác sĩ khám để biết đúng nguyên nhân rụng tóc.
- Nhổ tóc là con muốn tự làm hại mình, muốn chết.
- Nhổ tóc thường là cách con giải tỏa căng thẳng, không phải ý định tự tử. Tuy vậy, nếu con nói muốn chết hoặc tự làm đau mình theo cách khác, hãy tìm trợ giúp ngay.
Bố mẹ hay hỏi
+Tóc con có mọc lại được không?
Thường là có, khi con bớt nhổ. Nhổ tóc rất lâu năm ở cùng một chỗ có thể làm tóc mọc lại thưa hơn, nên giúp con sớm là tốt nhất.
+Trẻ nhỏ hay xoắn tóc, giật tóc khi ngủ có sao không?
Ở trẻ dưới 6 tuổi, đây thường là thói quen tự dỗ và nhiều bé tự bỏ. Nếu bé nhổ đến hói từng mảng hoặc hay ăn tóc, hãy cho bé đi khám.
+Rối loạn nhổ tóc có tự hết không?
Có trẻ đỡ sau vài tháng, có trẻ kéo dài nhiều năm. Liệu pháp hành vi giúp phần lớn trẻ bớt nhổ tóc và bớt lo âu, tự ti.
+Con nhổ tóc thì đi khám chuyên khoa nào?
Bố mẹ có thể bắt đầu với bác sĩ nhi hoặc da liễu để khám da đầu, rồi được giới thiệu đến bác sĩ tâm lý, tâm thần nhi hoặc chuyên gia tâm lý để điều trị hành vi.
+Có nên cạo trọc đầu cho con không?
Không nên dùng việc cạo đầu để chặn thói quen. Để tóc ngắn hơn có thể giúp một số trẻ, nhưng nên để con cùng chọn.
Nguồn tham khảo
- Trichotillomania (hair pulling disorder) — NHS (Anh)
- Trichotillomania — Thư viện Y khoa Quốc gia Hoa Kỳ (MedlinePlus)
- Tổng đài quốc gia bảo vệ trẻ em 111 — Tổng đài 111
Cập nhật 20/11/2026.
Thông tin trên trang dùng để bố mẹ hiểu và theo dõi con, không thay thế việc khám bệnh. Khi con có dấu hiệu nguy hiểm, hãy gọi 115 hoặc 113 (từ 1/11/2026 tổng đài 113 cũng tiếp nhận cấp cứu y tế), hoặc đưa con đến cơ sở y tế gần nhất. Cần người lắng nghe về chuyện của con: Tổng đài quốc gia bảo vệ trẻ em 111, miễn phí, 24/7.
Bài liên quan
- Trẻ cắn móng tay
Cắn móng tay là thói quen rất hay gặp, thường bắt đầu từ 3 đến 6 tuổi, giúp con tự làm dịu khi căng thẳng, buồn chán hoặc mải nghĩ. Phần lớn trẻ tự bỏ dần; mắng, chế giễu hay phạt thường làm con cắn nhiều hơn. Bố mẹ giúp con bằng cách cắt móng ngắn, giữ tay con bận rộn, nhắc nhẹ bằng một ký hiệu riêng và khen khi con không cắn. Đưa con đi khám khi da quanh móng sưng đỏ, nóng, có mủ, khi con cắn đến chảy máu thường xuyên, hoặc khi thói quen đi kèm lo âu, buồn bã, nhổ tóc.
- Học sinh rụng tóc nhiều
Mỗi ngày rụng khoảng 50–100 sợi tóc là bình thường. Ở học sinh, rụng tóc nhiều thường là tạm thời, hay gặp sau một đợt ốm, căng thẳng kéo dài, sụt cân nhanh hoặc thiếu sắt, và tóc mọc lại khi nguyên nhân được giải quyết. Nên đưa con đi khám khi tóc rụng thành mảng tròn, da đầu đỏ, bong vảy, có mủ, con hay tự giật tóc, hoặc rụng tóc kèm mệt, xanh xao, sụt cân, nhịn ăn hay kinh nguyệt rối loạn.
- Rối loạn ám ảnh cưỡng chế (OCD)
Rối loạn ám ảnh cưỡng chế (OCD) là khi con có những ý nghĩ, hình ảnh đáng sợ cứ lặp lại trong đầu (ám ảnh) và phải làm đi làm lại một việc như rửa tay, kiểm tra, sắp xếp, đếm để bớt lo (cưỡng chế), tốn nhiều thời gian mỗi ngày và làm con khổ sở. Bệnh có thể bắt đầu từ khoảng 6 tuổi, hay gặp quanh tuổi dậy thì và đầu tuổi trưởng thành. OCD hiếm khi tự hết nhưng chữa được, chủ yếu bằng trị liệu nhận thức hành vi có phơi nhiễm, có khi kèm thuốc do bác sĩ kê. Nếu con nói muốn chết, hãy ở bên con, gọi 115 hoặc 113 khi nguy hiểm trước mắt, hoặc Tổng đài 111 (miễn phí, 24/7).
- Lo âu ở tuổi teen
Lo lắng trước bài kiểm tra hay khi vào lớp mới là bình thường. Con có thể đang bị rối loạn lo âu khi nỗi lo quá mức so với hoàn cảnh, kéo dài nhiều tuần, và làm con né tránh đi học, gặp bạn, hoặc gây đau bụng, đau đầu, mất ngủ lặp lại. Rối loạn lo âu là bệnh hay gặp ở tuổi teen và chữa được, thường bằng trị liệu tâm lý. Nếu con nói muốn chết hoặc tự làm hại bản thân, hãy ở bên con và gọi 115 hoặc 113 khi nguy hiểm trước mắt, hoặc Tổng đài 111 (miễn phí, 24/7).
- Trầm cảm ở tuổi teen
Trầm cảm ở học sinh thường biểu hiện bằng buồn bã hoặc cáu gắt gần như cả ngày, mất hứng thú với những việc trước đây con thích, kéo dài từ 2 tuần trở lên, kèm thay đổi giấc ngủ, ăn uống, học hành. Khác với người lớn, tuổi teen hay biểu hiện bằng cáu kỉnh, thu mình, kêu mệt hơn là khóc. Trầm cảm là bệnh chữa được, và bố mẹ nên đưa con gặp bác sĩ hoặc chuyên gia tâm lý khi thấy các dấu hiệu này. Nếu con nói muốn chết hoặc tự làm hại bản thân, hãy ở bên con, gọi 115 hoặc 113 khi nguy hiểm trước mắt, hoặc Tổng đài 111 (miễn phí, 24/7).
- Con tự ti, thiếu tự tin
Trẻ tự ti thường né việc mới vì sợ thất bại, bỏ cuộc rất nhanh, hay nói những câu như con chẳng làm được gì, không ai thích con. Bố mẹ giúp con nhiều nhất bằng cách dành thời gian riêng cho con, khen nỗ lực thay vì chỉ khen kết quả, để con tự làm và tự quyết những việc vừa sức, và thôi so sánh con với người khác. Lòng tự tin lớn lên dần trong nhiều tháng, có khi nhiều năm. Nên đưa con gặp bác sĩ hoặc chuyên gia tâm lý nếu con buồn bã, lo âu, thu mình kéo dài từ 2 tuần, bỏ học, hoặc bố mẹ đã cố mà con không khá lên; nếu con nói muốn chết hay tự làm hại mình, gọi 115 hoặc 113 khi nguy hiểm trước mắt, hoặc Tổng đài 111 (miễn phí, 24/7).
Chủ đề khác