Trẻ bị chín mé: chăm ngón tay tại nhà và khi nào cần đi khám
Tham vấn y khoa: BS. Bùi Việt Hưng (Sức khỏe tổng quát) · Thẩm định ngày 22/11/2026 · Biên soạn: Ban biên tập Sức khỏe Aiducation
Mầm non · 1–5 tuổiTiểu học · 6–10 tuổi
Trả lời nhanh
Chín mé (viêm quanh móng, paronychia) là nhiễm trùng ở chỗ da tiếp giáp với móng, làm một bên hay chân móng sưng đỏ, nóng, đau, có khi có mủ vàng. Ở trẻ, nó hay đến sau khi con cắn móng, mút ngón tay, giật xước măng rô hoặc bị cắt móng quá sát. Khi mới sưng đỏ, chưa có mủ, ngâm ngón tay vào nước ấm pha chút muối khoảng 4 lần mỗi ngày thường đỡ sau vài ngày. Có túi mủ thì cho con đi khám trong ngày để bác sĩ tháo mủ; đi cấp cứu ngay nếu con sốt, mệt, sưng đỏ lan ra cả ngón hay lên bàn tay, hoặc con đau khi gập ngón.
Khi nào cần đưa con đi khám
Gọi 115 hoặc 113, hoặc đến cấp cứu ngay khi
- Con sốt, rét run, mệt lả hoặc trông ốm hơn hẳn.
- Vùng sưng đỏ lan ra cả ngón tay, lên mu bàn tay, hoặc có vệt đỏ chạy dài lên cẳng tay.
- Con kêu đau lan lên dọc ngón tay, không gập được hết các khớp ngón, hoặc càng gập ngón càng đau.
- Ngón tay sưng to dần, căng bóng, rất đau dù đã dùng thuốc giảm đau.
- Trẻ sơ sinh hoặc trẻ dưới 3 tháng tuổi có ngón tay sưng đỏ, nhất là kèm sốt hay bỏ bú.
Đưa con đi khám trong ngày khi
- Có túi mủ vàng hoặc trắng ở cạnh móng, chân móng hay dưới móng: đi khám trong ngày để được tháo mủ.
- Đã ngâm nước ấm 2 ngày mà ngón vẫn đỏ đau hơn, hoặc không đỡ.
- Chín mé ở nhiều ngón cùng lúc, hoặc lặp đi lặp lại ở cùng một ngón.
- Da quanh móng sưng đỏ kéo dài từ 6 tuần, móng đổi màu, có gờ, nhất là ở trẻ hay ngậm tay hoặc tay hay ướt.
- Đầu ngón có những bọng nước nhỏ, trong, đau rát, nhất là khi con hay mút tay hoặc đang bị mụn rộp ở môi: không chích, cho con đi khám.
- Con bị tiểu đường, đang dùng thuốc làm giảm miễn dịch, hoặc có bệnh mạn tính.
Chín mé là gì
Chín mé là tên gọi quen thuộc của viêm quanh móng: vùng da ở hai bên móng hoặc ở chân móng bị nhiễm trùng, thường do vi khuẩn sống sẵn trên da và trong miệng lọt vào qua một vết xước nhỏ. Ngón đó đỏ, sưng, nóng, đau giật, chạm vào là con rụt tay. Sau một hai ngày có thể thấy một túi mủ vàng hoặc trắng nổi lên dưới da cạnh móng.
Phần lớn chín mé ở trẻ là loại cấp, xuất hiện trong vài giờ đến vài ngày và đỡ nhanh khi được chăm đúng. Một số trẻ bị loại kéo dài từ 6 tuần trở lên: da quanh móng sưng đỏ âm ỉ, ít mủ, móng có thể sần hoặc đổi màu. Loại này thường liên quan đến tay hay ướt, hay ngậm tay, hoặc do nấm men, và cần bác sĩ khám để chọn cách chữa.
Vì sao con bị
- Cắn móng tay, gặm da quanh móng, mút ngón tay: nước bọt làm da mềm và mang vi khuẩn vào vết xước.
- Giật, xé xước măng rô (mảnh da xước ở cạnh móng) thay vì cắt gọn.
- Cắt móng quá ngắn, khoét sâu vào khóe móng, hoặc đẩy, cắt da ở chân móng.
- Một vết thương nhỏ ở đầu ngón: dằm, gai đâm, kẹp cửa, va đập.
- Tay ướt nhiều trong ngày, ví dụ trẻ hay ngậm tay, hay nghịch nước, hay rửa tay mà không lau khô.
Phân biệt với móng quặp và mụn rộp ở ngón tay
Móng quặp là khi góc móng, thường ở ngón chân cái, mọc đâm vào thịt bên cạnh. Móng quặp có thể dẫn đến chín mé, nhưng cách xử lý khác: cần để góc móng mọc dài ra, đi giày rộng mũi. Chín mé gặp ở ngón tay nhiều hơn và thường bắt đầu từ một vết xước, không phải từ góc móng đâm vào da.
Mụn rộp ở ngón tay (do virus herpes, thường ở trẻ hay mút tay khi đang bị mụn rộp môi) là những bọng nước nhỏ, trong, mọc thành chùm ở đầu ngón, rất rát. Loại này không có túi mủ để tháo, chích vào chỉ làm virus lan ra và dễ nhiễm khuẩn thêm. Nếu thấy bọng nước trong thay vì mủ vàng đặc, hãy cho bác sĩ xem trước khi làm gì.
Bác sĩ sẽ làm gì
Nếu chưa có mủ, bác sĩ thường hướng dẫn ngâm nước ấm, giảm đau, và có thể kê kháng sinh khi vùng đỏ lan rộng. Kháng sinh nào và uống bao lâu do bác sĩ quyết định; nếu được kê thì cho con uống đủ ngày kể cả khi ngón tay đã đỡ.
Nếu có túi mủ, bác sĩ sẽ gây tê rồi rạch một đường nhỏ để tháo mủ; ngón tay thường đỡ đau rõ ngay sau đó. Khi nhiễm trùng ăn sâu dưới móng hoặc nghi lan tới xương, con có thể cần chụp phim, bỏ một phần móng hoặc điều trị ở bệnh viện. Móng mọc lại mất vài tháng và có thể có gờ, vết lõm một thời gian.
Phòng chín mé tái lại
- Cắt móng tay cho con sau khi tắm, cắt theo đường cong nhẹ của đầu ngón, không cắt sát vào da, không khoét khóe.
- Không đẩy hay cắt da ở chân móng. Thấy xước măng rô thì dùng bấm móng sạch cắt gọn, không giật.
- Giúp con bỏ thói quen cắn móng, mút tay bằng cách nhắc nhẹ, cho tay con bận rộn, khen khi con giữ được; không quát mắng, không bôi ớt hay dầu gió lên ngón tay con.
- Lau khô tay con sau khi rửa, nhất là các kẽ móng.
- Rửa sạch, che lại những vết xước, dằm đâm ở đầu ngón ngay khi con bị.
Chăm sóc con tại nhà
- Ngâm ngón tay bị chín mé vào cốc nước ấm (thử bằng cổ tay người lớn, ấm dễ chịu, không nóng) pha một chút muối, mỗi lần vài phút, khoảng 4 lần mỗi ngày.
- Lau khô nhẹ nhàng sau mỗi lần ngâm; giữ ngón tay sạch và khô suốt ngày.
- Nếu con đau, cho uống paracetamol 10–15 mg cho mỗi kg cân nặng một lần, cách ít nhất 4–6 giờ.
- Không nặn, không chọc kim, không tự rạch hay cắt da để lấy mủ.
- Không đắp lá, tỏi giã, vôi, kem đánh răng hay thuốc không rõ nguồn gốc lên ngón tay; hỏi dược sĩ hoặc bác sĩ trước khi bôi bất kỳ thuốc gì.
- Nếu con hay ngậm ngón đó, có thể dán băng cá nhân thoáng sau khi ngâm để con bớt đưa lên miệng; thay băng khi ướt.
- Ghi lại vùng đỏ rộng đến đâu (có thể chụp ảnh mỗi sáng) để biết đang đỡ hay đang lan.
Hiểu lầm thường gặp
- Chín mé phải nặn hoặc lấy kim chích cho ra hết mủ.
- Tự nặn, chích ở nhà dễ đẩy vi khuẩn vào sâu hơn và làm nhiễm trùng lan ra cả ngón. Khi có túi mủ, bác sĩ sẽ gây tê và tháo mủ bằng dụng cụ vô khuẩn.
- Đắp lá, tỏi giã hay chanh muối lên ngón tay cho chín mé mau vỡ.
- Những thứ này làm da rát, bỏng và bẩn thêm, dễ nhiễm trùng nặng hơn. Ngâm nước ấm sạch là đủ khi chưa có mủ.
- Bị chín mé phải kiêng đồ nếp, thịt gà, trứng cho khỏi mưng mủ.
- Chưa có bằng chứng các món này làm mủ nhiều hơn. Con cần ăn đủ đạm để vết thương lành; chỉ kiêng món con bị dị ứng.
- Ngâm nước muối càng nóng càng nhanh khỏi.
- Nước quá nóng có thể làm bỏng da tay của trẻ. Nước ấm vừa phải là đủ để giảm đau và giúp mủ thoát ra.
Bố mẹ hay hỏi
+Trẻ bị chín mé có tự khỏi không?
Khi chưa có mủ, chín mé nhẹ thường đỡ sau vài ngày ngâm nước ấm và giữ tay sạch khô. Khi đã có túi mủ, cần bác sĩ tháo mủ thì ngón tay mới đỡ nhanh.
+Chín mé có phải uống kháng sinh không?
Không phải lúc nào cũng cần. Bác sĩ sẽ quyết định có kê kháng sinh hay không, dựa vào mức sưng đỏ, có mủ hay không và con có sốt không. Không tự mua kháng sinh cho con.
+Chín mé có lây không?
Bản thân chín mé không lây như cảm cúm, nhưng mủ chứa vi khuẩn. Rửa tay sau khi chăm ngón tay cho con, không dùng chung khăn lau tay khi ngón còn chảy mủ.
+Con bị chín mé có được đi học, đi bơi không?
Con vẫn đi học được nếu không sốt. Nên tạm tránh bơi và chơi nước bẩn cho đến khi ngón tay hết sưng, vết rạch (nếu có) đã lành.
+Bao lâu thì móng mọc lại bình thường?
Nếu móng bị tổn thương hoặc phải bỏ một phần, móng tay mất khoảng 4–6 tháng để mọc lại. Móng mới có thể có gờ hoặc vết lõm một thời gian rồi đều dần.
+Chín mé khác móng quặp thế nào?
Móng quặp là góc móng, thường ở ngón chân cái, đâm vào thịt bên cạnh. Chín mé là nhiễm trùng da quanh móng, hay gặp ở ngón tay sau khi con cắn móng, giật xước măng rô. Móng quặp lâu ngày cũng có thể gây chín mé.
Nguồn tham khảo
- Paronychia: information for parents (Children's Emergency Department) — St George's University Hospitals NHS Foundation Trust (Anh)
- Paronychia: information for parents (Plastic surgery) — St George's University Hospitals NHS Foundation Trust (Anh)
Cập nhật 20/11/2026.
Thông tin trên trang dùng để bố mẹ hiểu và theo dõi con, không thay thế việc khám bệnh. Khi con có dấu hiệu nguy hiểm, hãy gọi 115 hoặc 113 (từ 1/11/2026 tổng đài 113 cũng tiếp nhận cấp cứu y tế), hoặc đưa con đến cơ sở y tế gần nhất. Cần người lắng nghe về chuyện của con: Tổng đài quốc gia bảo vệ trẻ em 111, miễn phí, 24/7.
Bài liên quan
- Móng chân mọc quặp
Móng quặp (móng chọc thịt) là khi góc móng, thường ở ngón chân cái, đâm vào da bên cạnh, làm ngón chân đỏ, sưng, đau, có khi chảy mủ. Nguyên nhân hay gặp nhất là đi giày chật, mũi hẹp và cắt móng quá sát hoặc khoét tròn góc. Phần lớn đỡ khi ngâm chân nước ấm, đi giày rộng hoặc dép hở mũi và để móng mọc dài ra. Đưa con đi khám khi có mủ, vùng đỏ lan rộng, con sốt, đau nhiều không đi lại được, hoặc chăm sóc ở nhà 1 tuần không đỡ.
- Trẻ cắn móng tay
Cắn móng tay là thói quen rất hay gặp, thường bắt đầu từ 3 đến 6 tuổi, giúp con tự làm dịu khi căng thẳng, buồn chán hoặc mải nghĩ. Phần lớn trẻ tự bỏ dần; mắng, chế giễu hay phạt thường làm con cắn nhiều hơn. Bố mẹ giúp con bằng cách cắt móng ngắn, giữ tay con bận rộn, nhắc nhẹ bằng một ký hiệu riêng và khen khi con không cắn. Đưa con đi khám khi da quanh móng sưng đỏ, nóng, có mủ, khi con cắn đến chảy máu thường xuyên, hoặc khi thói quen đi kèm lo âu, buồn bã, nhổ tóc.
- Trẻ mút tay
Mút tay là phản xạ tự nhiên: em bé mút tay từ trong bụng mẹ, và nhiều trẻ mút tay để tự dỗ mình ngủ hay bình tĩnh lại. Ở trẻ sơ sinh, mút nắm tay còn là dấu hiệu đói, nên cho bé bú. Phần lớn trẻ tự bỏ trước khi vào lớp 1; chỉ cần giúp con bỏ khi con vẫn mút mạnh, thường xuyên sau 2–4 tuổi, vì lúc đó dễ ảnh hưởng vòm miệng và răng. Mắng, chế giễu hay bôi ớt lên tay làm con căng thẳng và khó bỏ hơn; khen và giữ tay con bận rộn có hiệu quả hơn.
- Cắt móng tay cho trẻ sơ sinh
Móng tay trẻ sơ sinh mỏng, sắc và mọc rất nhanh, nên có thể cắt ngay từ những ngày đầu khi móng dài, để con không tự cào xước mặt; trong những tuần đầu thường phải cắt khoảng 2 lần mỗi tuần, móng chân mọc chậm hơn, 1–2 lần mỗi tháng là đủ. Dùng kéo đầu tròn hoặc bấm móng dành cho trẻ nhỏ, hoặc giũa mịn; cắt lúc con ngủ hay sau khi tắm, ấn nhẹ đầu ngón tay ra xa móng để không cắt vào da. Không cắn móng cho con. Đưa con đi khám khi da quanh móng sưng đỏ, có mủ, hoặc vùng đỏ lan rộng.
- Mụn nhọt, đinh râu
Nhọt là nhiễm khuẩn ở chân lông, thường do tụ cầu: một cục sưng đỏ, cứng, đau, sau khoảng một tuần thì mềm ở giữa và hóa mủ. Nhọt nhỏ trên thân mình, tay chân có thể chườm ấm ở nhà và thường tự vỡ, tự lành. Nhọt ở mặt, nhất là quanh mũi và môi trên mà dân gian gọi là đinh râu, cần đưa con đi khám ngay trong ngày, và tuyệt đối không nặn. Đi cấp cứu ngay nếu con sốt cao kèm vùng sưng đỏ lan nhanh, sưng quanh mắt, đau đầu nhiều hoặc lả đi.
- Mụn rộp môi (herpes môi)
Mụn rộp ở môi do virus herpes simplex gây ra: thường bắt đầu bằng cảm giác ngứa, rát ở môi, rồi nổi một chùm mụn nước nhỏ, vỡ ra, đóng vảy và tự lành sau khoảng 1–2 tuần mà không để sẹo. Bệnh lây qua nước bọt và tiếp xúc da, từ lúc mới thấy ngứa rát cho đến khi vết rộp lành hẳn, nên người đang có mụn rộp không được hôn em bé. Trẻ sơ sinh và trẻ đang bị chàm nếu nhiễm virus này có thể bệnh nặng: em bé dưới 3 tháng nổi mụn nước hoặc sốt, hay trẻ bị chàm mà vùng da nổi nhiều mụn nước, cần đi khám ngay. Con không uống được, hơn 6 giờ không đi tiểu, li bì hoặc co giật thì đến cấp cứu ngay.
Chủ đề khác