Giấc ngủ

Cho trẻ ngủ quạt thế nào cho đúng: hướng gió, khoảng cách, an toàn

Tham vấn y khoa: BS. Bùi Việt Hưng (Sức khỏe tổng quát) · Thẩm định ngày 22/11/2026 · Biên soạn: Ban biên tập Sức khỏe Aiducation

Sơ sinh và dưới 1 tuổi · 0–12 thángMầm non · 1–5 tuổi

Trả lời nhanh

Trẻ nhỏ, kể cả trẻ sơ sinh, ngủ quạt được, miễn là quạt làm mát cả phòng chứ không thổi thẳng vào người con, để xa nôi, ngoài tầm với và có lồng chắn. Mặc cho con nhiều hơn người lớn khoảng một lớp, sờ gáy hoặc ngực thấy ấm, khô là vừa; con quá nóng làm tăng nguy cơ đột tử khi ngủ, nên đừng ủ ấm hay đóng kín phòng. Bé vẫn nằm ngửa trên nôi riêng, không chăn, gối trong chỗ ngủ. Nếu con nóng ran, li bì, thở nhanh hoặc bé dưới 3 tháng có nhiệt độ từ 38°C, đưa con đi khám ngay.

Khi nào cần đưa con đi khám

Gọi 115 hoặc 113, hoặc đến cấp cứu ngay khi

  • Bé ngừng thở, không phản ứng khi gọi hay chạm: gọi 115 hoặc 113 ngay và bắt đầu ép tim thổi ngạt theo hướng dẫn của tổng đài.
  • Con nóng ran, da đỏ, li bì hoặc lơ mơ, khó đánh thức sau khi ngủ trong phòng rất nóng, bí, nhất là khi mất điện.
  • Bé dưới 3 tháng tuổi có nhiệt độ từ 38°C trở lên, kể cả khi bố mẹ nghĩ là do nóng.
  • Con thở nhanh, thở rên, môi hoặc da tím tái, tái xám.
  • Con người lạnh, nhiệt độ dưới 36°C, kèm li bì hoặc bú yếu.
  • Con hơn 6 giờ không đi tiểu, không có tã ướt.

Đưa con đi khám trong ngày khi

  • Bé bú kém hơn mọi khi, quấy nhiều, ngủ li bì hơn bình thường trong những ngày nắng nóng.
  • Con nổi rôm sảy nhiều, lan rộng, có mụn mủ hoặc đỏ quanh nốt.
  • Con hay nghẹt mũi, khô mũi, ho mỗi khi ngủ quạt hoặc điều hòa.
  • Bé từ 3 đến 6 tháng có nhiệt độ từ 39°C.
  • Con đi tiểu ít, nước tiểu vàng sẫm sau một ngày nóng.

Ngủ quạt có hại cho trẻ không

Quạt giúp phòng thoáng, đỡ bí, nhất là những đêm hè nóng ở Việt Nam. Bản thân gió quạt không gây viêm phổi hay cảm; cảm, ho là do virus. Điều làm con khó chịu là gió lạnh thổi thẳng, liên tục vào người suốt đêm, làm khô mũi họng và có thể làm con lạnh khi trời trở mát về sáng.

Với trẻ dưới 1 tuổi, nỗi lo lớn hơn trong mùa nóng là bé bị quá nóng. Quá nóng, vì mặc nhiều, đắp nhiều hoặc phòng quá nóng, làm tăng nguy cơ đột tử khi ngủ. Một chiếc quạt dùng đúng cách giúp phòng mát vừa phải là hữu ích.

Đặt quạt thế nào cho đúng

  • Cho quạt thổi vào tường, lên trần, hoặc để chế độ quay để làm mát cả phòng; không để gió thổi thẳng, liên tục vào mặt, đầu hay người con.
  • Đặt quạt cách xa nôi, giường, ở chỗ con không với tới, không kéo đổ được. Chọn quạt có lồng chắn kín để ngón tay con không lọt vào.
  • Dây điện, ổ cắm để xa chỗ con ngủ và ngoài tầm với.
  • Để số gió nhỏ đến vừa. Về khuya hoặc gần sáng, khi trời mát hơn, giảm số hoặc hẹn giờ tắt.
  • Lau cánh quạt, lồng quạt thường xuyên cho đỡ bụi.
  • Không dùng quạt hơi nước, quạt phun sương thổi thẳng vào trẻ nhỏ; nếu dùng, để xa và giữ máy sạch.

Mặc và đắp cho con khi ngủ quạt

Quy tắc dễ nhớ: con mặc nhiều hơn người lớn khoảng một lớp trong cùng phòng đó. Ngày nóng, một bộ cotton mỏng, thoáng là đủ. Bé không cần đội mũ khi ngủ trong nhà.

Sờ gáy, lưng hoặc ngực con: ấm và khô là vừa; tay chân hơi mát là bình thường. Gáy ướt mồ hôi, tóc bết, da đỏ là con đang nóng, hãy bớt một lớp. Gáy và ngực mát lạnh thì thêm một lớp áo mỏng.

Với trẻ dưới 1 tuổi, không đắp chăn rời trong nôi. Nếu sợ bé lạnh khi bật quạt, mặc thêm một lớp áo hoặc dùng túi ngủ vừa người.

Quy tắc ngủ an toàn vẫn giữ nguyên

  • Bé dưới 1 tuổi nằm ngửa cho mọi giấc ngủ, trên nôi hoặc cũi riêng, mặt nệm phẳng, chắc.
  • Trong chỗ ngủ không có gối, chăn, thú bông, gối chặn, quây đệm.
  • Không ngủ chung giường với bé, không cho bé ngủ trên sofa hay võng, kể cả khi nằm cạnh quạt cho mát.
  • Nôi đặt trong phòng bố mẹ, ít nhất 6 tháng đầu, để bố mẹ dễ để ý xem bé có nóng không.

Khi trời quá nóng hoặc mất điện

Khi phòng rất nóng, khoảng từ 35°C trở lên, quạt chủ yếu thổi hơi nóng và không còn làm mát được. Lúc đó hãy đưa con sang chỗ mát hơn, dùng điều hòa ở mức mát nhẹ, hoặc lau người con bằng khăn ướt nước mát và cho bú, uống nhiều hơn.

Ban ngày kéo rèm, đóng cửa phía có nắng; tối mở cửa khi bên ngoài đã mát. Không để con ngủ trong phòng kín nắng, trên tầng mái nóng, hay trong ô tô đóng cửa, dù chỉ ít phút.

Chăm sóc con tại nhà

  • Có một chiếc nhiệt kế phòng để biết phòng đang nóng hay mát thay vì đoán.
  • Trước khi ngủ, kiểm tra: quạt không thổi thẳng vào con, ở xa nôi và ngoài tầm với, dây điện gọn.
  • Đêm dậy cho bú hoặc xem con, sờ gáy con để chỉnh quần áo, số quạt.
  • Ngày nóng cho bé bú mẹ nhiều lần hơn; trẻ lớn hơn cho uống nước thường xuyên.
  • Tắm cho con bằng nước ấm, lau khô rồi mới cho nằm quạt.
  • Nói rõ cách đặt quạt và quy tắc ngủ an toàn với ông bà, người trông trẻ.

Hiểu lầm thường gặp

Trẻ nằm quạt sẽ bị trúng gió, viêm phổi.
Viêm phổi do vi khuẩn, virus gây ra, không phải do gió quạt. Quạt để đúng cách, không thổi thẳng vào con, giúp con ngủ mát và an toàn hơn so với ủ trong phòng bí.
Bật quạt thì phải đắp chăn cho bé kẻo lạnh.
Chăn rời trong nôi làm tăng nguy cơ ngạt và quá nóng ở trẻ dưới 1 tuổi. Nếu sợ lạnh, mặc thêm một lớp áo mỏng hoặc dùng túi ngủ vừa người.
Trẻ sơ sinh phải ủ ấm, đội mũ, đi tất cả ngày lẫn đêm.
Bé đủ tháng, khỏe mạnh chỉ cần mặc hơn người lớn khoảng một lớp và không cần đội mũ khi ngủ trong nhà. Ủ quá ấm làm tăng nguy cơ đột tử khi ngủ và gây rôm sảy.
Tay chân bé mát là bé đang lạnh.
Tay chân trẻ nhỏ hay mát hơn người. Hãy sờ gáy hoặc ngực để biết bé nóng hay lạnh.

Bố mẹ hay hỏi

+Trẻ sơ sinh nằm quạt được không?

Được, nếu quạt làm mát cả phòng, không thổi thẳng vào bé và đặt xa nôi. Mặc cho bé hơn người lớn khoảng một lớp, sờ gáy thấy ấm, khô là vừa.

+Nên để quạt cách bé bao xa?

Không có con số chính xác; hãy để quạt xa nôi, ở chỗ bé không với tới, gió thổi vào tường hoặc quay để bé chỉ cảm thấy gió nhẹ thoáng qua. Nếu bé nằm ngay trước luồng gió thì quạt đang quá gần.

+Có nên vừa bật điều hòa vừa bật quạt cho bé không?

Được, quạt giúp hơi mát lan đều trong phòng, miễn là cả hai không thổi thẳng vào bé và phòng không quá lạnh. Sờ gáy bé để chỉnh quần áo cho vừa.

+Con đang sốt có cho nằm quạt được không?

Được. Mặc thoáng, để phòng mát, quạt không thổi thẳng vào con sẽ giúp con dễ chịu hơn. Không ủ ấm khi con sốt; bé dưới 3 tháng sốt từ 38°C thì đưa đi khám ngay.

+Bé ra nhiều mồ hôi đầu khi ngủ quạt có sao không?

Thường là bé đang hơi nóng; bớt một lớp áo và xem lại nhiệt độ phòng. Nếu bé vẫn vã mồ hôi kèm bú kém, thở nhanh, chậm tăng cân, hãy cho bé đi khám.

Nguồn tham khảo

  1. A Parent's Guide to Safe Sleep — Viện Hàn lâm Nhi khoa Hoa Kỳ (HealthyChildren.org)
  2. Sudden infant death syndrome (SIDS) — NHS (Anh)
  3. Heatwave: how to cope in hot weather — NHS (Anh)

Cập nhật 20/11/2026.

Thông tin trên trang dùng để bố mẹ hiểu và theo dõi con, không thay thế việc khám bệnh. Khi con có dấu hiệu nguy hiểm, hãy gọi 115 hoặc 113 (từ 1/11/2026 tổng đài 113 cũng tiếp nhận cấp cứu y tế), hoặc đưa con đến cơ sở y tế gần nhất. Cần người lắng nghe về chuyện của con: Tổng đài quốc gia bảo vệ trẻ em 111, miễn phí, 24/7.

Bài liên quan

  • Ngủ an toàn, phòng đột tử ở trẻ sơ sinh

    Để giảm nguy cơ đột tử khi ngủ, luôn đặt bé nằm ngửa cho mọi giấc ngủ đến 1 tuổi, trên nôi hoặc cũi riêng có mặt nệm phẳng, chắc, đặt trong phòng bố mẹ ít nhất 6 tháng đầu. Trong chỗ ngủ không có gì mềm: không gối, chăn, thú bông, gối chặn, quây đệm. Không ngủ chung giường với bé, không để bé ngủ trên ghế sofa, ghế bành hay võng, không ủ bé quá ấm và không hút thuốc gần bé. Nếu bé ngừng thở, tím tái hoặc mềm nhũn, gọi 115 hoặc 113 ngay và bắt đầu cấp cứu.

  • Nhiệt độ phòng và quần áo cho bé

    Phòng của bé nên mát vừa phải: người lớn mặc áo mỏng thấy dễ chịu là được. Hướng dẫn của Anh lấy mốc 16–20°C; ở Việt Nam mùa nóng, nếu dùng điều hòa thì để mát nhẹ và không cho hơi lạnh thổi thẳng vào bé. Mặc cho bé nhiều hơn người lớn khoảng một lớp, sờ gáy hoặc ngực thấy ấm và khô là vừa, tay chân hơi mát là bình thường. Bé quá nóng làm tăng nguy cơ đột tử khi ngủ; bé dưới 3 tháng có nhiệt độ từ 38°C, hoặc người lạnh, li bì, bỏ bú thì đưa đi khám ngay.

  • Cho trẻ nằm điều hòa

    Trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ nằm điều hòa được, kể cả khi đang ốm, miễn là phòng mát vừa phải: thường để khoảng 25–28°C, chênh với ngoài trời không quá nhiều, gió không thổi thẳng vào con. Mặc cho con nhiều hơn người lớn khoảng một lớp, sờ gáy hoặc ngực thấy ấm, khô là vừa. Điều hòa không gây viêm phổi; virus mới gây bệnh, còn phòng quá lạnh, khô hoặc máy bẩn có thể làm con nghẹt mũi, ho. Bé dưới 3 tháng sốt từ 38°C, hoặc con người lạnh, li bì, thở nhanh thì đưa đi khám ngay.

  • Trẻ bị rôm sảy

    Rôm sảy là những nốt đỏ li ti hoặc mụn nước nhỏ ở cổ, gáy, lưng, ngực, nách và các nếp gấp, xuất hiện khi con bị nóng và ra nhiều mồ hôi. Cách chữa chính là làm mát cho con: mặc thoáng, tắm nước mát, để phòng thông gió; rôm thường lặn sau vài ngày mà không cần thuốc. Không đắp lá, không bôi kem có corticoid hay kem không rõ nguồn gốc lên da con. Đưa con đi khám nếu nốt mưng mủ, vùng da sưng nóng đau, con sốt, hoặc rôm không đỡ sau 3–4 ngày dù đã giữ mát; trẻ dưới 3 tháng sốt từ 38°C cần đi khám ngay.

  • Say nắng, sốc nhiệt ở trẻ

    Khi trẻ ở lâu ngoài nắng hoặc vận động mạnh lúc trời nóng, con có thể bị kiệt sức do nóng: mệt, đau đầu, chóng mặt, buồn nôn, vã mồ hôi, da tái, chuột rút. Đưa con vào chỗ mát, cởi bớt quần áo, làm mát bằng khăn ướt và quạt, cho uống nước hoặc oresol từng ngụm; con thường đỡ trong 30 phút. Sốc nhiệt là cấp cứu: con lơ mơ, nói lẫn lộn, co giật, ngất, người nóng ran, nhiệt độ từ 40°C, hoặc không đỡ sau 30 phút làm mát. Gọi 115 hoặc 113 ngay và tiếp tục làm mát con trong lúc chờ.

  • Trẻ ra mồ hôi trộm

    Trẻ nhỏ ra mồ hôi đầu, gáy, lưng khi ngủ hoặc khi bú rất hay gặp, nhất là khi phòng nóng, mặc nhiều lớp, đắp chăn dày, hay trong giấc ngủ sâu đầu đêm. Nếu con vẫn bú tốt, chơi tốt, tăng cân đều thì thường là bình thường; ra mồ hôi trộm hay rụng tóc vành khăn không đủ để kết luận con thiếu canxi hay còi xương. Nên đưa con đi khám khi con ra mồ hôi ướt đẫm dù phòng mát, kèm sốt kéo dài, ho lâu, sụt cân, ngáy to ngừng thở, hoặc vã mồ hôi khi bú kèm bú kém, thở nhanh. Đi cấp cứu ngay nếu con vã mồ hôi lạnh, da tái hoặc tím, thở khó, li bì.

Chủ đề khác