Tiêm chủng

Lịch tiêm chủng cho trẻ: các mũi chính và cách theo dõi đúng lịch

Tham vấn y khoa: BS. Bùi Việt Hưng (Sức khỏe tổng quát) · Thẩm định ngày 22/11/2026 · Biên soạn: Ban biên tập Sức khỏe Aiducation

Sơ sinh và dưới 1 tuổi · 0–12 thángMầm non · 1–5 tuổi

Trả lời nhanh

Trẻ ở Việt Nam được tiêm miễn phí các vắc xin trong chương trình tiêm chủng mở rộng tại trạm y tế, bắt đầu từ mũi viêm gan B trong 24 giờ đầu sau sinh, tiếp theo là các mũi lúc 2, 3, 4, 5 tháng, 9 tháng, 12 tháng và 18 tháng; chương trình nay có cả vắc xin rota, còn phế cầu và HPV đang được triển khai dần theo từng địa phương. Bố mẹ có thể tiêm thêm các vắc xin dịch vụ như cúm, thủy đậu, viêm gan A, não mô cầu, sởi-quai bị-rubella. Lịch cụ thể của con hãy theo sổ tiêm chủng hoặc ứng dụng tiêm chủng và lịch hẹn của trạm y tế. Lỡ mũi nào thì đi tiêm bù càng sớm càng tốt, không cần tiêm lại từ đầu.

Khi nào cần đưa con đi khám

Gọi 115 hoặc 113, hoặc đến cấp cứu ngay khi

  • Trong hoặc sau khi tiêm, con khó thở, thở rít, sưng môi, mặt, lưỡi.
  • Nổi mề đay lan nhanh khắp người, nôn, da tái, tay chân lạnh, con mềm nhũn hay li bì.
  • Con co giật hoặc khóc thét liên tục trên 3 giờ không dỗ được sau tiêm.
  • Con dưới 3 tháng tuổi sốt từ 38°C.

Đưa con đi khám trong ngày khi

  • Con bị lỡ một hoặc nhiều mũi: liên hệ trạm y tế hoặc cơ sở tiêm chủng để được hẹn tiêm bù.
  • Con sinh non, nhẹ cân, có bệnh tim, bệnh máu, đang dùng thuốc ức chế miễn dịch hoặc từng phản ứng nặng với vắc xin: cần bác sĩ tư vấn lịch riêng.
  • Mất sổ tiêm chủng hoặc không nhớ con đã tiêm những gì: hỏi trạm y tế nơi con đã tiêm để tra lại.
  • Sau tiêm, con sốt từ 39°C hoặc sốt kéo dài quá 48 giờ.

Tiêm chủng mở rộng và tiêm dịch vụ khác nhau thế nào

Chương trình tiêm chủng mở rộng (TCMR) do Nhà nước chi trả, tiêm miễn phí tại trạm y tế xã, phường hoặc điểm tiêm do trạm y tế tổ chức. Các vắc xin trong chương trình phòng những bệnh nguy hiểm và phổ biến nhất ở trẻ em Việt Nam.

Tiêm dịch vụ là các vắc xin bố mẹ tự trả tiền tại các cơ sở tiêm chủng được cấp phép. Có hai loại: vắc xin phòng thêm những bệnh chưa có trong chương trình (cúm, thủy đậu, viêm gan A, não mô cầu, quai bị...) hoặc chương trình chưa triển khai ở địa phương mình (phế cầu, HPV ở nhiều nơi), và vắc xin phòng cùng bệnh với chương trình nhưng phối hợp nhiều thành phần hơn trong một mũi hoặc ít gây sốt hơn, ví dụ vắc xin 6 trong 1.

Vắc xin trong chương trình và vắc xin dịch vụ đều đã được cấp phép và bảo vệ tốt. Điều quan trọng nhất là con được tiêm đủ và đúng lịch, ở đâu cũng được. Nếu tiêm dịch vụ thay cho một mũi trong chương trình, bố mẹ báo cho trạm y tế để ghi vào sổ và tránh tiêm trùng.

Các mốc tiêm chính trong chương trình tiêm chủng mở rộng

  • Trong 24 giờ đầu sau sinh: viêm gan B mũi sơ sinh. Mũi này nên tiêm càng sớm càng tốt; nếu lỡ, tiêm ngay khi có thể trong 28 ngày đầu.
  • Trong tháng đầu: vắc xin lao (BCG), tiêm ở cánh tay trái.
  • 2, 3 và 4 tháng tuổi: vắc xin phối hợp 5 trong 1 (bạch hầu, ho gà, uốn ván, viêm gan B, Hib) và uống vắc xin bại liệt, các lần cách nhau ít nhất 1 tháng.
  • Từ 2 tháng tuổi: uống vắc xin rota 2 lần, cách nhau ít nhất 1 tháng, và phải uống xong trước khi con đủ 6 tháng tuổi.
  • 5 tháng và 9 tháng tuổi: 2 mũi vắc xin bại liệt dạng tiêm (IPV).
  • 9 tháng tuổi: vắc xin sởi mũi 1.
  • Từ 12 tháng tuổi: viêm não Nhật Bản, mũi 2 cách mũi 1 từ 1–2 tuần, mũi 3 cách mũi 1 khoảng một năm.
  • 18 tháng tuổi: vắc xin sởi-rubella và mũi nhắc bạch hầu-ho gà-uốn ván.
  • 7 tuổi: mũi nhắc bạch hầu-uốn ván.
  • Phế cầu (từ 2 tháng tuổi, 2 mũi cách nhau ít nhất 2 tháng) và HPV (cho trẻ em gái 11 tuổi) đang được đưa vào chương trình theo lộ trình, trước mắt ở một số tỉnh. Trạm y tế sẽ thông báo khi địa phương mình triển khai.

Các vắc xin dịch vụ bố mẹ hay được tư vấn

  • Rota (uống, phòng tiêu chảy nặng): nay đã có trong chương trình tiêm chủng mở rộng. Nếu bố mẹ chọn loại dịch vụ, số lần uống và hạn tuổi tùy loại vắc xin, nhưng đều phải uống xong trong những tháng đầu đời; quá tuổi thì không uống được nữa.
  • Phế cầu (phòng viêm phổi, viêm màng não, viêm tai): nơi chương trình chưa triển khai thì có thể tiêm dịch vụ, bắt đầu từ khoảng 2 tháng tuổi, số mũi tùy loại vắc xin.
  • Cúm: từ 6 tháng tuổi, tiêm nhắc mỗi năm.
  • Thủy đậu, sởi-quai bị-rubella, viêm gan A: thường từ khoảng 12 tháng tuổi.
  • Não mô cầu, HPV, sốt xuất huyết, tay chân miệng (EV71): theo độ tuổi và tư vấn của bác sĩ ở cơ sở tiêm chủng.
  • Lịch của từng loại vắc xin dịch vụ có thể khác nhau tùy nhà sản xuất, nên bác sĩ ở cơ sở tiêm sẽ lập lịch riêng cho con.

Những nguyên tắc giúp bố mẹ đỡ lo

Tiêm muộn vẫn tốt hơn không tiêm. Nếu con lỡ một mũi, không cần tiêm lại từ đầu; chỉ cần tiêm bù mũi còn thiếu càng sớm càng tốt, bác sĩ sẽ tính khoảng cách giữa các mũi.

Tiêm nhiều vắc xin trong cùng một buổi là an toàn và đã được nghiên cứu kỹ. Cách này giúp con được bảo vệ sớm và bớt số lần phải đi tiêm.

Trước mỗi lần tiêm, con được khám sàng lọc. Ho nhẹ, sổ mũi thường vẫn tiêm được; nếu con sốt cao hay đang ốm nặng, bác sĩ sẽ hẹn lại. Sau tiêm, ở lại điểm tiêm ít nhất 30 phút để được theo dõi.

Theo dõi lịch tiêm của con

Giữ sổ tiêm chủng cẩn thận, mang theo mỗi lần đi tiêm, kể cả khi tiêm dịch vụ. Nhiều nơi đã cập nhật lịch sử tiêm chủng lên hệ thống điện tử; bố mẹ hỏi trạm y tế cách tra cứu trên ứng dụng mà địa phương đang dùng.

Chương trình và lịch tiêm có thể được Bộ Y tế điều chỉnh theo từng giai đoạn. Lịch hẹn của trạm y tế và sổ tiêm chủng của con là căn cứ chính xác nhất. Khi con chuẩn bị vào lớp 1, nhà trường có thể yêu cầu kiểm tra lịch sử tiêm chủng, nên bố mẹ rà lại sổ trước.

Chăm sóc con tại nhà

  • Đặt lịch nhắc trên điện thoại cho từng mũi hẹn ghi trong sổ.
  • Mang theo sổ tiêm chủng mỗi lần đi tiêm, kể cả khi tiêm dịch vụ, để được ghi đầy đủ.
  • Kể với bác sĩ khám sàng lọc nếu con đang ốm, đang dùng thuốc, có dị ứng, hoặc lần tiêm trước có phản ứng.
  • Cho con ăn no, mặc quần áo dễ vén tay áo, quần khi đi tiêm.
  • Ở lại điểm tiêm ít nhất 30 phút sau tiêm; về nhà tiếp tục để ý con trong 24–48 giờ.
  • Khi con sốt và khó chịu sau tiêm, dùng paracetamol 10–15 mg cho mỗi kg cân nặng một lần, cách ít nhất 4–6 giờ.

Hiểu lầm thường gặp

Lỡ mũi thì phải tiêm lại từ đầu.
Không cần. Các mũi đã tiêm vẫn có giá trị, chỉ cần tiêm bù mũi còn thiếu càng sớm càng tốt.
Tiêm nhiều mũi một lúc làm quá tải hệ miễn dịch của con.
Hệ miễn dịch của trẻ tiếp xúc với rất nhiều mầm bệnh mỗi ngày. Tiêm nhiều vắc xin cùng buổi an toàn và giúp con được bảo vệ sớm hơn.
Vắc xin trong tiêm chủng mở rộng kém hơn vắc xin dịch vụ.
Vắc xin trong chương trình đều đã được cấp phép và bảo vệ tốt. Một số vắc xin dịch vụ gộp nhiều thành phần hơn hoặc ít gây sốt hơn, nhưng tiêm đủ và đúng lịch mới là điều quan trọng nhất.
Con đang sổ mũi thì không được tiêm.
Cảm nhẹ, sổ mũi thường vẫn tiêm được. Bác sĩ khám sàng lọc sẽ quyết định; chỉ hoãn khi con sốt cao hoặc đang ốm nặng.

Bố mẹ hay hỏi

+Trẻ sơ sinh cần tiêm những mũi gì?

Trong 24 giờ đầu, con được tiêm viêm gan B, và trong tháng đầu được tiêm vắc xin lao (BCG). Các mũi tiếp theo bắt đầu từ khi con 2 tháng tuổi.

+Tiêm chủng mở rộng có mất tiền không?

Không. Các vắc xin trong chương trình tiêm chủng mở rộng được tiêm miễn phí tại trạm y tế hoặc điểm tiêm do trạm y tế tổ chức.

+Có nên tiêm dịch vụ thay cho tiêm chủng mở rộng không?

Đều được, tùy điều kiện của gia đình. Nếu tiêm dịch vụ thay mũi nào, hãy báo trạm y tế và ghi vào sổ để không tiêm trùng.

+Con quá tuổi tiêm rồi có tiêm bù được không?

Phần lớn vắc xin tiêm bù được. Riêng vắc xin rota chỉ uống được trong những tháng đầu đời. Hãy mang sổ đến trạm y tế để được tư vấn.

+Tra cứu lịch sử tiêm chủng của con ở đâu?

Xem trong sổ tiêm chủng, hoặc hỏi trạm y tế nơi con tiêm để tra trên hệ thống điện tử và ứng dụng địa phương đang dùng.

Nguồn tham khảo

  1. Thông tư 52/2025/TT-BYT: danh mục bệnh, đối tượng và lịch tiêm chủng trong Chương trình tiêm chủng mở rộng — Bộ Y tế – Tiêm chủng mở rộng
  2. Dự phòng HPV: vắc xin HPV trong Chương trình tiêm chủng mở rộng từ năm 2026 — Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương
  3. Immunizations — Viện Hàn lâm Nhi khoa Hoa Kỳ (HealthyChildren.org)

Cập nhật 20/11/2026.

Thông tin trên trang dùng để bố mẹ hiểu và theo dõi con, không thay thế việc khám bệnh. Khi con có dấu hiệu nguy hiểm, hãy gọi 115 hoặc 113 (từ 1/11/2026 tổng đài 113 cũng tiếp nhận cấp cứu y tế), hoặc đưa con đến cơ sở y tế gần nhất. Cần người lắng nghe về chuyện của con: Tổng đài quốc gia bảo vệ trẻ em 111, miễn phí, 24/7.

Bài liên quan

  • Sốt sau tiêm

    Sốt nhẹ, quấy khóc, sưng đỏ chỗ tiêm là phản ứng thường gặp sau tiêm, hay xuất hiện trong 24 giờ đầu và tự hết sau 1–2 ngày. Riêng vắc xin sởi hoặc sởi-quai bị-rubella có thể gây sốt, nổi ban nhẹ khoảng 7–11 ngày sau tiêm. Có thể cho con dùng paracetamol theo cân nặng khi con sốt và khó chịu. Gọi 115 hoặc 113 ngay nếu con khó thở, sưng môi mặt, nổi mề đay khắp người, tím tái, li bì hoặc co giật; đưa con đi khám nếu sốt từ 39°C hoặc sốt quá 48 giờ.

  • Tiêm nhắc lại tuổi đi học

    Trước khi con vào lớp 1, bố mẹ nên rà sổ tiêm chủng xem con đã đủ các mũi của chương trình tiêm chủng mở rộng chưa: bạch hầu-ho gà-uốn ván, bại liệt, sởi và sởi-rubella, viêm não Nhật Bản đủ 3 mũi. Khi nhập học mầm non và tiểu học, nhà trường phối hợp với trạm y tế kiểm tra tiền sử tiêm chủng và hẹn tiêm bù mũi còn thiếu. Ở tuổi 4–6, nhiều vắc xin dịch vụ cần một mũi nhắc, như bạch hầu-ho gà-uốn ván-bại liệt, sởi-quai bị-rubella, thủy đậu; đến khoảng 7 tuổi, chương trình tiêm nhắc uốn ván-bạch hầu giảm liều (Td) cho trẻ, thường tổ chức ở trường. Lỡ mũi nào thì tiêm bù, không cần tiêm lại từ đầu.

  • Tiêm cúm cho trẻ

    Nên tiêm. Vắc xin cúm dùng được cho trẻ từ 6 tháng tuổi và cần tiêm nhắc mỗi năm vì virus cúm thay đổi hằng năm. Trẻ dưới 9 tuổi tiêm lần đầu cần 2 mũi cách nhau ít nhất 4 tuần, những năm sau chỉ cần 1 mũi; trẻ từ 9 tuổi chỉ cần 1 mũi mỗi năm. Vắc xin không ngăn được mọi ca cúm nhưng giảm rõ nguy cơ bị nặng, nhất là ở trẻ dưới 5 tuổi và trẻ có bệnh hen, tim, thận, tiểu đường. Ở Việt Nam đây là vắc xin dịch vụ, chưa có trong chương trình tiêm chủng mở rộng.

  • Tiêm HPV

    Vắc xin HPV phòng các loại virus HPV gây ung thư cổ tử cung, một số ung thư khác và mụn cóc sinh dục. Thời điểm tốt nhất là từ 9 đến 14 tuổi, trước khi con có quan hệ tình dục; ở tuổi này con thường chỉ cần 2 mũi, từ 15 tuổi thường cần 3 mũi theo hướng dẫn của cơ sở tiêm. Vắc xin an toàn, phản ứng hay gặp là đau chỗ tiêm và chóng mặt, ngất nhẹ ở tuổi thiếu niên, nên con cần ngồi nghỉ sau tiêm. Bé trai cũng có thể tiêm.

  • Lịch khám trẻ sơ sinh

    Ngoài lần khám trước khi ra viện, trẻ sơ sinh nên được khám lại trong vòng 2–3 ngày sau khi ra viện (nhất là khi ra viện trước 72 giờ tuổi), rồi khoảng 1–2 tuần, 1 tháng và 6 tuần tuổi; sau đó khám theo các mốc tiêm chủng và lúc 6, 9, 12, 18, 24 tháng. Lịch cụ thể theo hẹn của nơi sinh và trạm y tế. Không chờ đến lịch hẹn nếu con dưới 3 tháng mà sốt từ 38°C hoặc người lạnh dưới 36°C, bú kém hay bỏ bú, li bì, thở nhanh, tím tái, co giật, hoặc vàng da lan xuống lòng bàn tay, bàn chân: đưa con đi cấp cứu ngay.

  • Bệnh sởi ở trẻ

    Sởi do virus gây ra, lây rất mạnh qua không khí. Bệnh bắt đầu bằng sốt cao, ho, chảy mũi, mắt đỏ chảy nước; sau 3–4 ngày sốt, ban đỏ mọc từ sau tai, mặt rồi lan xuống thân và chân. Phần lớn trẻ khỏi sau khoảng 10 ngày, nhưng trẻ dưới 5 tuổi, nhất là dưới 1 tuổi, và trẻ suy dinh dưỡng dễ bị viêm phổi, viêm tai, tiêu chảy, tổn thương mắt. Đưa con đến bệnh viện ngay nếu con thở nhanh, khó thở, li bì, co giật, không uống được, hoặc ban đã bay mà vẫn sốt cao.

Chủ đề khác