Cách thêm -en (động từ)
- 1
Đa số chỉ cần thêm thẳng -en vào sau tính từ.
- sharp → sharpen
- short → shorten
- weak → weaken
- bright → brighten
- 2
Gốc tận cùng bằng e câm thì bỏ e rồi thêm -en.
- wide → widen
- loose → loosen
- 3
Gốc một âm tiết kết thúc bằng một nguyên âm + một phụ âm thì gấp đôi phụ âm cuối.
- flat → flatten
- fat → fatten
- 4
Một số tính từ không thêm -en trực tiếp được mà phải đi qua danh từ của nó: strong → strength → strengthen, long → length → lengthen, high → height → heighten. Không có strongen, longen.
- strength → strengthen
- length → lengthen
- height → heighten
- 5
Một vài động từ -en đi từ danh từ: threat → threaten, fright → frighten. Lưu ý không phải từ đuôi -en nào cũng là động từ: golden, wooden là tính từ, broken, written là quá khứ phân từ, garden, kitchen là danh từ.
- threat → threaten
- fright → frighten
Từ thường gặp
29 từ học sinh THPT hay gặp, kèm từ gốc.
- strengthen động từcủng cố, tăng cường← strength
- threaten động từđe dọa← threat
- widen động từmở rộng, nới rộng← wide
- broaden động từmở rộng (kiến thức, tầm nhìn)← broad
- sharpen động từmài sắc; trau dồi (kỹ năng)← sharp
- frighten động từlàm sợ, dọa← fright
- shorten động từrút ngắn← short
- deepen động từlàm sâu thêm, đào sâu← deep
- lengthen động từkéo dài← length
- weaken động từlàm yếu đi, suy yếu← weak
- worsen động từtrở nên tệ hơn; làm tệ hơn← worse
- tighten động từsiết chặt, thắt chặt← tight
- loosen động từnới lỏng← loose
- brighten động từlàm sáng lên, làm tươi lên← bright
- darken động từlàm tối lại, tối sầm← dark
- soften động từlàm mềm, làm dịu← soft
- harden động từlàm cứng, cứng lại← hard
- lighten động từlàm nhẹ bớt; làm sáng hơn← light
- heighten động từnâng cao, làm tăng← height
- fasten động từcài, thắt (dây an toàn)← fast
- straighten động từlàm thẳng, chỉnh ngay← straight
- sweeten động từlàm ngọt← sweet
- flatten động từlàm phẳng, ép dẹt← flat
- thicken động từlàm đặc lại, làm dày← thick
- quicken động từđẩy nhanh, nhanh lên← quick
- hasten động từđẩy nhanh, thúc đẩy← haste
- awaken động từđánh thức, khơi dậy← awake
- moisten động từlàm ẩm← moist
- deaden động từlàm dịu, làm giảm (cơn đau, tiếng ồn)← dead
Họ từ hay ra đề
Đề chọn dạng từ thường đưa cả họ từ làm 4 phương án.
strong
- strongtính từmạnh
- stronglytrạng từmạnh mẽ
- strengthdanh từsức mạnh; điểm mạnh
- strengthenđộng từcủng cố, tăng cường
sharp
threat
- threatdanh từmối đe dọa
- threatenđộng từđe dọa
- threateningtính từmang tính đe dọa
- threatenedtính từbị đe dọa
Phân biệt
-en (hậu tố) hay en- (tiền tố)
Cả hai đều tạo động từ nghĩa "làm cho…", chỉ khác vị trí. Từ nào dùng kiểu nào thì phải học thuộc: rich → enrich (không có richen), large → enlarge, nhưng wide → widen.
- widen · mở rộng
- enlarge · phóng to, mở rộng
frightened hay frightening
Hai tính từ đi ra từ động từ frighten. -ed tả cảm giác của người (thấy sợ), -ing tả sự vật gây ra cảm giác đó (đáng sợ).
- I was frightened. · Tôi thấy sợ.
- The film was frightening. · Bộ phim đáng sợ.
strengthen hay strength / strong
strengthen là động từ (củng cố), strength là danh từ (sức mạnh), strong là tính từ (mạnh). Sau to, can, will dùng strengthen; sau a, the, his dùng strength; trước danh từ hoặc sau be dùng strong.
- strengthen ties · củng cố quan hệ
- physical strength · sức mạnh thể chất
Bẫy đề thi
Lỗi học sinh hay mắc, và chỗ đề hay cài phương án nhiễu.
- 1
strongen, longen, highten
strengthen, lengthen, heighten
strong, long, high không thêm -en trực tiếp. Phải đi qua danh từ strength, length, height rồi mới thêm -en.
- 2
In order to sharp soft skills…
In order to sharpen soft skills…
Sau in order to cần động từ nguyên mẫu. sharp là tính từ, phải dùng động từ sharpen (trau dồi).
- 3
Pollution is threat the river.
Pollution is threatening the river.
threat là danh từ. Cần động từ threaten, ở đây chia tiếp diễn is threatening.
- 4
widdening, widenned
widening, widened
widen có trọng âm ở âm đầu nên khi thêm -ing, -ed không gấp đôi n: widening, widened, shortened, strengthened.
- 5
golden, wooden là động từ vì có đuôi -en
golden, wooden là tính từ: a golden opportunity, a wooden table
Không phải từ đuôi -en nào cũng là động từ. Gắn vào danh từ chỉ chất liệu (gold, wood, wool) thì -en là một hậu tố khác, tạo tính từ nghĩa "làm bằng…".
