Có nên dùng xen kẽ paracetamol và ibuprofen cho trẻ bị sốt
Tham vấn y khoa: BS. Bùi Việt Hưng (Sức khỏe tổng quát) · Thẩm định ngày 22/11/2026 · Biên soạn: Ban biên tập Sức khỏe Aiducation
Sơ sinh và dưới 1 tuổi · 0–12 thángMầm non · 1–5 tuổiTiểu học · 6–10 tuổi
Trả lời nhanh
Không tự dùng xen kẽ paracetamol và ibuprofen ở nhà; chỉ làm khi bác sĩ khám và hướng dẫn cụ thể giờ, liều cho từng thuốc. Với đa số trẻ, một loại thuốc dùng đúng liều theo cân nặng là đủ, thường là paracetamol 10–15 mg/kg/lần, cách ít nhất 4–6 giờ, không quá 4 lần trong 24 giờ. Không cho uống hai thuốc cùng lúc, và không dùng ibuprofen cho trẻ dưới 6 tháng hoặc khi chưa loại trừ sốt xuất huyết. Nếu đã dùng thuốc đúng liều mà con vẫn li bì, khó thở, co giật hay nổi chấm đỏ tím trên da, đưa con đi cấp cứu ngay.
Khi nào cần đưa con đi khám
Gọi 115 hoặc 113, hoặc đến cấp cứu ngay khi
- Con đã uống quá liều, hoặc bố mẹ nghi đã cho uống trùng thuốc, dày hơn khoảng cách cho phép: đến cấp cứu ngay dù con vẫn bình thường, mang theo các chai thuốc.
- Con dưới 3 tháng tuổi có nhiệt độ từ 38°C trở lên.
- Con co giật, li bì, khó đánh thức hoặc mềm nhũn.
- Con thở nhanh, rút lõm lồng ngực, môi tím tái.
- Con nổi chấm, mảng đỏ tím trên da, chảy máu cam, chảy máu chân răng, nôn ra máu hoặc đi ngoài phân đen.
- Con nôn tất cả mọi thứ, không uống được, hoặc hơn 6 giờ không đi tiểu.
Đưa con đi khám trong ngày khi
- Đã dùng một loại thuốc đúng liều mà con vẫn sốt cao, quấy khóc, không chịu uống nước: hỏi bác sĩ, đừng tự thêm thuốc thứ hai.
- Con từ 3 đến 6 tháng tuổi bị sốt.
- Sốt cao liên tục từ 2 ngày trở lên, nhất là vào mùa sốt xuất huyết.
- Sốt quá 3 ngày, hoặc đã hạ rồi lại sốt lại.
- Con đang bị thủy đậu, nôn, tiêu chảy nhiều, ít đi tiểu, có bệnh hen, bệnh thận: hỏi bác sĩ trước khi dùng ibuprofen.
Dùng xen kẽ là gì, vì sao không nên tự làm
Dùng xen kẽ là cho con uống paracetamol, vài giờ sau uống ibuprofen, rồi lại paracetamol, để nhiệt độ lúc nào cũng thấp. Cách này làm bố mẹ phải nhớ hai lịch, hai liều, hai loại chai khác nhau, nên rất dễ cho trùng giờ hoặc quá liều, nhất là ban đêm hay khi nhiều người cùng chăm con.
Mục tiêu của thuốc hạ sốt là giúp con dễ chịu để uống được nước, ăn và ngủ được, không phải giữ nhiệt độ về đúng 37°C. Hạ sốt nhanh hơn không làm con khỏi bệnh nhanh hơn, cũng không phòng được co giật do sốt. Vì vậy hướng dẫn của Cơ quan Y tế Anh khuyên không dùng xen kẽ hai thuốc, trừ khi bác sĩ hoặc điều dưỡng bảo làm.
Dùng một loại thuốc đúng cách
- Paracetamol là lựa chọn đầu tiên: 10–15 mg cho mỗi kg cân nặng một lần, cách ít nhất 4–6 giờ, không quá 4 lần và không quá 60 mg/kg trong 24 giờ.
- Ibuprofen chỉ dùng cho trẻ từ 6 tháng, khi bác sĩ khuyên và đã loại trừ sốt xuất huyết: thường 5–10 mg/kg một lần, cách 6–8 giờ, không quá 3 lần trong 24 giờ, uống sau ăn.
- Không cho uống hai thuốc cùng một lúc.
- Nếu một loại không giúp con dễ chịu, gọi hỏi bác sĩ trước khi đổi hay thêm thuốc. Khi nghi sốt xuất huyết, chỉ dùng paracetamol.
- Đọc thành phần của thuốc cảm, thuốc ho đang dùng: nhiều loại đã có sẵn paracetamol hoặc ibuprofen.
Khi bác sĩ hướng dẫn dùng xen kẽ
Có lúc bác sĩ khám con và thấy con vẫn rất khó chịu trước khi đến giờ uống liều tiếp theo, rồi hướng dẫn dùng thêm thuốc thứ hai. Khi đó hãy hỏi rõ: liều mg của từng thuốc theo cân nặng của con, giờ cụ thể cho từng lần, và dùng như vậy trong bao lâu.
Ghi một bảng giờ trên giấy hoặc điện thoại: giờ nào uống thuốc nào, bao nhiêu ml, ai cho uống. Mỗi thuốc vẫn phải giữ đúng khoảng cách và số lần tối đa của riêng nó trong 24 giờ. Không ai trong nhà cho thêm thuốc nếu chưa nhìn bảng.
Khi nào sốt không còn là chuyện thuốc
Nếu đã dùng thuốc đúng liều mà con vẫn li bì, thở nhanh, không uống được, hay bố mẹ thấy con khác hẳn bình thường, hãy đưa con đi khám thay vì thêm thuốc thứ hai. Thuốc hạ sốt không chữa nguyên nhân, và nhiệt độ hạ không có nghĩa là con hết bệnh.
Ở Việt Nam, sốt xuất huyết gặp nhiều vào mùa mưa. Ibuprofen và aspirin làm tăng nguy cơ chảy máu, nên khi chưa loại trừ sốt xuất huyết, chỉ dùng paracetamol. Không dùng aspirin cho trẻ dưới 16 tuổi.
Chăm sóc con tại nhà
- Cân con và tính liều theo cân nặng; ghi cân nặng ở chỗ dễ thấy.
- Chọn một loại thuốc, thường là paracetamol, và ghi giờ, liều mỗi lần uống.
- Cho con uống nhiều nước, mặc thoáng, để phòng mát; không ủ ấm, không lau nước lạnh hay cồn.
- Không đánh thức con dậy chỉ để uống thuốc hạ sốt.
- Nếu bác sĩ hướng dẫn dùng hai thuốc, làm bảng giờ và để một người giữ việc cho uống.
- Cất các chai thuốc trên cao, ngoài tầm tay trẻ.
Hiểu lầm thường gặp
- Dùng xen kẽ hai thuốc thì hạ sốt nhanh hơn, con đỡ nguy hiểm hơn.
- Hạ sốt nhanh hơn không làm con khỏi nhanh hơn và không phòng được co giật do sốt, trong khi nguy cơ nhầm liều tăng lên. Chỉ dùng xen kẽ khi bác sĩ hướng dẫn.
- Sốt mà chưa về 37°C là thuốc không có tác dụng, phải thêm thuốc khác.
- Thuốc hạ sốt thường chỉ làm giảm một hai độ. Nếu con dễ chịu hơn, uống được nước là thuốc đã có tác dụng.
- Uống liền hai thuốc một lúc cho chắc.
- Không cho uống paracetamol và ibuprofen cùng một lúc. Mỗi thuốc có liều và khoảng cách riêng.
Bố mẹ hay hỏi
+Paracetamol và ibuprofen uống cách nhau bao lâu?
Không tự dùng xen kẽ ở nhà. Nếu bác sĩ hướng dẫn, hãy theo đúng giờ bác sĩ dặn, và mỗi thuốc vẫn giữ khoảng cách riêng: paracetamol cách ít nhất 4–6 giờ, ibuprofen cách 6–8 giờ.
+Uống paracetamol 2 tiếng rồi vẫn sốt có uống ibuprofen được không?
Không nên tự thêm. Hãy cho con uống nước, mặc thoáng và hỏi bác sĩ; nếu con li bì, khó thở hay có dấu hiệu nặng, đưa con đi khám ngay.
+Trẻ dưới 6 tháng có dùng ibuprofen được không?
Thư viện này khuyên không dùng ibuprofen cho trẻ dưới 6 tháng. Trẻ dưới 3 tháng bị sốt từ 38°C cần đi khám ngay, không tự dùng thuốc.
+Nghi sốt xuất huyết thì hạ sốt bằng gì?
Chỉ dùng paracetamol đúng liều theo cân nặng. Không dùng ibuprofen hay aspirin vì làm tăng nguy cơ chảy máu.
+Quên mất đã cho con uống thuốc gì thì làm sao?
Đừng cho uống thêm khi không chắc. Hỏi lại người trong nhà, xem chai thuốc, và gọi hỏi dược sĩ hoặc bác sĩ; nếu nghi đã cho quá liều, đưa con đến cấp cứu ngay.
Nguồn tham khảo
- High temperature (fever) in children — NHS (Anh)
- Paracetamol for children — NHS (Anh)
- Ibuprofen for children — NHS (Anh)
- Cập nhật chẩn đoán và điều trị sốt xuất huyết Dengue theo QĐ 2760/QĐ-BYT (2023) — Sở Y tế Hải Phòng
Cập nhật 20/11/2026.
Thông tin trên trang dùng để bố mẹ hiểu và theo dõi con, không thay thế việc khám bệnh. Khi con có dấu hiệu nguy hiểm, hãy gọi 115 hoặc 113 (từ 1/11/2026 tổng đài 113 cũng tiếp nhận cấp cứu y tế), hoặc đưa con đến cơ sở y tế gần nhất. Cần người lắng nghe về chuyện của con: Tổng đài quốc gia bảo vệ trẻ em 111, miễn phí, 24/7.
Bài liên quan
- Liều paracetamol, ibuprofen
Liều paracetamol cho trẻ là 10–15 mg cho mỗi kg cân nặng một lần, cách nhau ít nhất 4–6 giờ, không quá 4 lần trong 24 giờ. Ví dụ con nặng 12 kg dùng 120–180 mg một lần; với siro loại 120 mg/5 ml là 5–7,5 ml. Luôn đọc hàm lượng mg/ml in trên chai, vì cùng một số ml nhưng chai khác nhau có lượng thuốc khác nhau. Ibuprofen chỉ dùng cho trẻ từ 6 tháng và không dùng khi có thể là sốt xuất huyết; không dùng aspirin cho trẻ dưới 16 tuổi.
- Con bị sốt
Trẻ được coi là sốt khi nhiệt độ từ 38°C trở lên. Phần lớn cơn sốt ở trẻ do virus và tự hết sau 2–3 ngày; điều quan trọng là theo dõi xem con có tỉnh táo, ăn uống và đi tiểu được không, chứ không chỉ nhìn con số trên nhiệt kế. Trẻ dưới 3 tháng tuổi sốt từ 38°C, hoặc trẻ ở bất kỳ tuổi nào sốt kèm li bì, khó thở, co giật hay nổi chấm đỏ trên da, cần đi khám ngay.
- Trẻ uống quá liều paracetamol
Khi nghi con uống quá liều paracetamol, như uống nhầm cả chai, rót nhầm loại siro đậm đặc hơn, uống dày hơn 4 giờ một lần hay uống cùng thuốc cảm có paracetamol, hãy đưa con đến cấp cứu ngay, kể cả khi con vẫn chơi bình thường, và mang theo chai hoặc vỏ thuốc. Quá liều có thể làm hại gan trong khi những giờ đầu con thường chưa có dấu hiệu gì; thuốc giải độc ở bệnh viện có tác dụng tốt nhất khi dùng sớm, trong khoảng 8 giờ đầu. Ở nhà không gây nôn và không cho uống bất cứ thứ gì để giải độc.
- Sốt xuất huyết
Sốt xuất huyết thường bắt đầu bằng sốt cao đột ngột 2–7 ngày, kèm đau đầu, đau người, mệt. Giai đoạn nguy hiểm nhất là từ ngày thứ 3 đến ngày thứ 7, thường đúng lúc con bắt đầu hạ sốt, nên hết sốt chưa có nghĩa là đã khỏi. Chỉ dùng paracetamol để hạ sốt, không dùng ibuprofen hay aspirin. Đưa con đến bệnh viện ngay nếu con li bì hoặc vật vã, đau bụng, nôn nhiều, chảy máu cam, chảy máu chân răng, tay chân lạnh, hoặc đi tiểu ít.
- Sốt co giật
Sốt co giật hay gặp ở trẻ từ 6 tháng đến 5 tuổi, thường xảy ra trong ngày đầu của cơn sốt và phần lớn tự dừng trong vòng 1–2 phút. Khi con co giật, đặt con nằm nghiêng ở chỗ an toàn, không cho gì vào miệng, không giữ chặt tay chân, và bấm giờ. Gọi 115 hoặc 113 nếu cơn giật kéo dài quá 5 phút, con khó thở, tím tái, hoặc không tỉnh lại sau cơn. Lần đầu con bị sốt co giật luôn cần đưa đi khám ngay để bác sĩ tìm nguyên nhân gây sốt.
- Tính liều theo cân nặng
Liều thuốc cho trẻ tính theo cân nặng: lấy số mg cho mỗi kg nhân với cân nặng của con để ra số mg, rồi chia cho số mg có trong 1 ml (đọc trên chai) để ra số ml. Ví dụ paracetamol 10–15 mg/kg một lần: con 20 kg cần 200–300 mg; với siro 250 mg/5 ml (50 mg trong 1 ml) là 4–6 ml, cách nhau ít nhất 4–6 giờ, không quá 4 lần trong 24 giờ. Thuốc kê đơn như kháng sinh thì dùng đúng liều bác sĩ ghi, không tự tính hay tăng giảm. Nếu con uống quá liều hoặc bố mẹ nghi đã đong nhầm, hãy đến cấp cứu ngay, mang theo chai thuốc.
Chủ đề khác