Trẻ ngã đập đầu: dấu hiệu nguy hiểm và cách theo dõi tại nhà
Tham vấn y khoa: BS. Bùi Việt Hưng (Sức khỏe tổng quát) · Thẩm định ngày 22/11/2026 · Biên soạn: Ban biên tập Sức khỏe Aiducation
Sơ sinh và dưới 1 tuổi · 0–12 thángMầm non · 1–5 tuổiTiểu học · 6–10 tuổi
Trả lời nhanh
Phần lớn trẻ ngã đập đầu chỉ bị u, bầm ngoài da và khóc ngay sau ngã, rồi chơi lại bình thường. Đưa con đi cấp cứu ngay nếu con ngất dù chỉ vài giây, co giật, nôn nhiều lần, li bì khó đánh thức, lẫn lộn, đi lại loạng choạng, chảy máu hoặc dịch trong từ tai, mũi, hoặc ngã từ trên cao. Nếu con vẫn bình thường, chườm lạnh chỗ u và theo dõi sát con trong 24–48 giờ đầu.
Khi nào cần đưa con đi khám
Gọi 115 hoặc 113, hoặc đến cấp cứu ngay khi
- Con mất ý thức sau khi ngã, kể cả chỉ trong vài giây, hoặc không nhớ chuyện vừa xảy ra.
- Con co giật, nôn từ 2–3 lần trở lên, li bì hoặc khó đánh thức.
- Con lẫn lộn, nói khó, đi loạng choạng, yếu hoặc tê một bên tay chân, nhìn mờ, nhìn đôi, nghe kém đi, hoặc thay đổi hành vi so với mọi khi (cáu kỉnh, lơ đãng, thờ ơ, không nhận ra người quen).
- Chảy máu hoặc chảy dịch trong từ tai hay mũi; bầm tím quanh mắt dù không va vào mắt, hoặc bầm sau tai; vùng đầu lõm xuống hoặc có chỗ sưng mềm, lún.
- Trẻ dưới 1 tuổi có bất kỳ chỗ u, sưng, bầm hay vết rách lớn nào ở đầu, thóp phồng, hoặc khóc thét không dỗ được.
- Ngã từ trên cao (cao hơn 1 m, hoặc lăn từ 5 bậc cầu thang trở lên), bị tai nạn giao thông, bị vật nặng rơi vào đầu.
- Con kêu đau cổ hoặc không cử động cổ được: không bế, không xoay cổ con, gọi 115 hoặc 113.
Đưa con đi khám trong ngày khi
- Con đau đầu tăng dần hoặc không đỡ sau khi uống paracetamol.
- Con nôn 1 lần, hoặc bố mẹ thấy lo về bất kỳ dấu hiệu nào khác.
- Con có vết rách ở da đầu chảy máu nhiều, vết cắt sâu hoặc há miệng cần khâu.
- Con đang dùng thuốc chống đông theo đơn hoặc có bệnh rối loạn đông máu.
- Trong vài ngày đến vài tuần sau ngã, con hay đau đầu, chóng mặt, khó tập trung học, mệt, dễ cáu hoặc ngủ khác thường.
- Bố mẹ không chắc lúc ngã đã xảy ra chuyện gì vì không ai nhìn thấy.
Ngay sau khi con ngã
- Nếu con không phản ứng, không thở bình thường: gọi 115 hoặc 113 và bắt đầu ép tim thổi ngạt.
- Nếu con kêu đau cổ, ngã từ cao hoặc bất tỉnh: hạn chế di chuyển con, giữ đầu và cổ thẳng, gọi 115 hoặc 113.
- Nếu con khóc ngay, tỉnh táo: bế con dỗ dành, quan sát xem con có cử động tay chân bình thường, nhìn theo bố mẹ, nói chuyện được như mọi khi không.
- Vết rách chảy máu: ấn chặt bằng gạc hoặc khăn sạch liên tục khoảng 10 phút. Da đầu nhiều mạch máu nên chảy nhiều nhưng thường cầm được khi ấn đủ lâu.
- Chườm lạnh lên chỗ u bằng túi đá hoặc túi rau đông lạnh bọc trong khăn, khoảng 10–20 phút mỗi lần, vài lần trong ngày đầu. Không đặt đá trực tiếp lên da.
- Ghi lại giờ ngã, ngã từ đâu, con có ngất hay nôn không. Những thông tin này giúp bác sĩ quyết định có cần chụp phim hay không.
U to ngoài đầu có đáng lo không
Cục u nổi lên ở trán hay đầu sau khi ngã là do máu tụ dưới da, thường to nhanh trong vài giờ đầu rồi xẹp dần trong vài ngày, có khi chuyển màu tím xanh xuống quanh mắt. Bản thân cục u ở trẻ lớn thường không nguy hiểm.
Ở trẻ dưới 1 tuổi, bất kỳ chỗ u, sưng, bầm hay vết rách lớn nào ở đầu cũng cần được khám ngay, vì có thể đi kèm nứt xương sọ. Điều quyết định độ nguy hiểm là dấu hiệu bên trong (ý thức, nôn, co giật, cử động) chứ không phải kích thước cục u ở trẻ lớn.
Theo dõi con trong 24–48 giờ
Để một người lớn ở gần con trong 24 giờ đầu. Con có thể ngủ trưa, ngủ đêm bình thường nếu trước khi ngủ con tỉnh táo, nói chuyện và chơi như mọi khi. Bác sĩ có thể dặn đánh thức con một hai lần trong đêm đầu để kiểm tra con có tỉnh và nhận ra bố mẹ không.
Khi con ngủ, để ý con thở đều, sắc mặt hồng, phản ứng khi được chạm vào. Nếu con khó đánh thức, lẫn lộn khi thức dậy, nôn, co giật, đưa con đi cấp cứu ngay.
Một số dấu hiệu nặng có thể xuất hiện muộn sau vài giờ, nên đừng vì con khóc to ngay lúc ngã mà bỏ qua việc theo dõi.
Chấn động não ở trẻ đi học
Trẻ lớn va đầu khi chơi thể thao, đá bóng, ngã xe đạp có thể bị chấn động não dù không ngất. Biểu hiện là đau đầu, chóng mặt, buồn nôn, nhạy cảm với ánh sáng, tiếng ồn, khó tập trung, hay quên, mệt, dễ cáu.
Con cần nghỉ ngơi một hai ngày đầu, hạn chế màn hình, rồi đi học lại từ từ khi triệu chứng đỡ. Không cho con chơi lại thể thao va chạm ít nhất 3 tuần, và chỉ chơi lại khi đã hết triệu chứng và được bác sĩ đồng ý; trẻ nhỏ nên tránh chơi đùa mạnh vài ngày. Va đầu lần thứ hai khi não chưa hồi phục có thể rất nguy hiểm. Nếu triệu chứng kéo dài quá 2 tuần, hãy cho con đi khám lại.
Bác sĩ sẽ làm gì
Bác sĩ hỏi cách ngã, khám ý thức, đồng tử, vận động và vết thương ngoài da. Phần lớn trẻ không cần chụp phim. Chụp cắt lớp (CT) chỉ làm khi có dấu hiệu nguy cơ, vì tia X không có lợi cho trẻ nếu chụp không cần thiết.
Nếu con có dấu hiệu nguy cơ vừa, bác sĩ có thể giữ con lại theo dõi vài giờ rồi mới quyết định. Bố mẹ sẽ được dặn những dấu hiệu cần quay lại.
Phòng ngã cho trẻ nhỏ
- Không để trẻ sơ sinh một mình trên giường, sofa, bàn thay tã, dù chỉ vài giây.
- Lắp chắn cầu thang, chắn cửa sổ và lan can ban công; không kê ghế, bàn gần cửa sổ.
- Không dùng xe tập đi có bánh xe vì trẻ dễ lao xuống cầu thang.
- Võng cho con nằm phải buộc thật chắc, đưa nhẹ tay. Không giao em nhỏ cho anh chị còn đang tuổi tiểu học trông một mình.
- Đội mũ bảo hiểm đạt chuẩn cho con khi ngồi xe máy, đi xe đạp, trượt patin.
- Dán chống trơn ở nhà tắm, lau khô sàn ướt.
Chăm sóc con tại nhà
- Chườm lạnh chỗ u, mỗi lần khoảng 10–20 phút, lót khăn giữa đá và da.
- Giảm đau bằng paracetamol theo cân nặng nếu con đau đầu. Nếu đau tăng dần hoặc không đỡ, đưa con đi khám.
- Cho con ăn nhẹ, uống đủ nước, nghỉ ngơi trong ngày đầu; tạm tránh chạy nhảy mạnh, leo trèo.
- Hạn chế điện thoại, máy tính, học bài căng thẳng trong một hai ngày nếu con đau đầu.
- Theo dõi sát con trong 24–48 giờ và đi cấp cứu ngay khi có bất kỳ dấu hiệu nguy hiểm nào.
Hiểu lầm thường gặp
- Ngã đập đầu thì không được cho con ngủ, phải thức suốt đêm.
- Nếu con tỉnh táo bình thường trước khi ngủ, con có thể ngủ. Bố mẹ chỉ cần ở gần, kiểm tra con thở đều và đánh thức kiểm tra nếu bác sĩ dặn.
- Lăn trứng gà luộc hoặc xoa dầu nóng, day mạnh lên cục u cho tan.
- Xoa day mạnh và chườm nóng làm máu tụ dưới da lan rộng hơn. Chườm lạnh trong ngày đầu mới giúp giảm sưng.
- Con ngã u to ra ngoài là tốt, không u mới đáng lo.
- Có u hay không đều không loại trừ chấn thương bên trong. Hãy nhìn vào dấu hiệu: ngất, nôn, li bì, co giật, đi loạng choạng.
- Con khóc to ngay là không sao, không cần theo dõi.
- Khóc ngay là dấu hiệu tốt, nhưng chảy máu trong sọ đôi khi chỉ biểu hiện sau vài giờ. Vẫn cần theo dõi con trong 24–48 giờ.
Bố mẹ hay hỏi
+Trẻ ngã đập đầu bao lâu thì hết nguy hiểm?
Phần lớn dấu hiệu nặng xuất hiện trong 24 giờ đầu, nên đây là lúc cần theo dõi sát nhất. Tiếp tục để ý con thêm một hai ngày nữa, và đi khám nếu sau đó con hay đau đầu, nôn hoặc thay đổi hành vi.
+Bé ngã từ giường xuống có sao không?
Phần lớn trẻ ngã từ giường thấp chỉ bị u, bầm nhẹ. Đưa con đi khám ngay nếu con dưới 1 tuổi có u, sưng hoặc bầm ở đầu, hoặc con ngất, nôn, li bì, quấy khóc không dỗ được, hoặc ngã từ cao hơn 1 m.
+Trẻ ngã đập đầu nôn 1 lần có sao không?
Trẻ hay nôn một lần ngay sau khi khóc nhiều. Nên cho con đi khám để được đánh giá. Nếu con nôn từ 2–3 lần, li bì hoặc có dấu hiệu khác, hãy đến cấp cứu ngay.
+Có cần chụp CT cho trẻ ngã đập đầu không?
Không phải trẻ nào cũng cần. Bác sĩ chỉ cho chụp khi có dấu hiệu nguy cơ, để tránh cho con nhiễm tia X không cần thiết.
+Con ngã đập đầu có được uống ibuprofen không?
Nên dùng paracetamol để giảm đau trong những ngày đầu và hỏi bác sĩ trước khi dùng ibuprofen. Không dùng aspirin cho trẻ dưới 16 tuổi.
Nguồn tham khảo
- Head injury and concussion — NHS (Anh)
- Head Injuries in Children — Viện Hàn lâm Nhi khoa Hoa Kỳ (HealthyChildren.org)
Cập nhật 20/11/2026.
Thông tin trên trang dùng để bố mẹ hiểu và theo dõi con, không thay thế việc khám bệnh. Khi con có dấu hiệu nguy hiểm, hãy gọi 115 hoặc 113 (từ 1/11/2026 tổng đài 113 cũng tiếp nhận cấp cứu y tế), hoặc đưa con đến cơ sở y tế gần nhất. Cần người lắng nghe về chuyện của con: Tổng đài quốc gia bảo vệ trẻ em 111, miễn phí, 24/7.
Bài liên quan
- Chảy máu cam
Phần lớn chảy máu cam ở trẻ là lành tính, chảy từ phần trước của mũi và tự cầm khi sơ cứu đúng. Cho con ngồi, cúi người ra trước, bóp chặt phần mềm của mũi liên tục 10–15 phút và thở bằng miệng; không ngửa đầu ra sau. Nếu đã bóp đúng cách 10–15 phút mà máu vẫn chảy, chảy rất nhiều, chảy sau khi đập đầu hoặc con choáng, khó thở, hãy đưa con đi cấp cứu.
- Học sinh hay đau đầu
Phần lớn cơn đau đầu ở học sinh là đau đầu do căng thẳng hoặc đau nửa đầu (migraine), hay gặp khi con thiếu ngủ, bỏ bữa, uống ít nước, nhìn màn hình lâu hoặc lo lắng chuyện học. Những cơn này thường đỡ khi nghỉ ngơi và dùng thuốc giảm đau thông thường. Cần đưa con đi cấp cứu ngay nếu đau đầu dữ dội đột ngột, nôn vọt, nhìn mờ hoặc nhìn đôi, kèm sốt cổ cứng, hoặc sau khi bị va đập đầu. Đau làm con thức giấc về đêm hoặc nặng dần qua từng tuần thì nên đưa con đi khám sớm.
- Học sinh ngất xỉu
Phần lớn học sinh ngất ở trường là ngất phản xạ (ngất phế vị), do đứng lâu dưới nắng, nhịn ăn sáng, uống ít nước, thiếu ngủ hoặc sợ hãi, đau đột ngột; con thường tỉnh lại trong vòng 1 phút. Khi con ngất, đặt con nằm ngửa và nâng hai chân lên cao. Gọi 115 hoặc 113 ngay nếu con ngất khi đang chạy, chơi thể thao hay đang nằm, không tỉnh sau 1 phút, khó thở, đau ngực, tim đập loạn, co giật, hoặc bị thương khi ngã. Con đã tỉnh và khỏe lại vẫn nên đi khám sau lần ngất đầu tiên.
- Bong gân khi chơi thể thao
Bong gân là khi dây chằng quanh khớp bị giãn hoặc rách, hay gặp nhất ở cổ chân khi con bị lật chân lúc chạy, nhảy, đá bóng, bóng rổ. Trong 2–3 ngày đầu: cho khớp nghỉ, chườm lạnh 15–20 phút mỗi 2–3 giờ, băng ép vừa phải và kê cao; tránh xoa dầu nóng, rượu thuốc, xoa bóp. Đi khám ngay khi khớp biến dạng, tê lạnh hoặc tím chân tay, đau chói ngay trên xương, hoặc con không tự đi được bốn bước; ở tuổi đang lớn, chấn thương quanh khớp có thể là gãy xương hoặc tổn thương sụn tăng trưởng.
- Liều paracetamol, ibuprofen
Liều paracetamol cho trẻ là 10–15 mg cho mỗi kg cân nặng một lần, cách nhau ít nhất 4–6 giờ, không quá 4 lần trong 24 giờ. Ví dụ con nặng 12 kg dùng 120–180 mg một lần; với siro loại 120 mg/5 ml là 5–7,5 ml. Luôn đọc hàm lượng mg/ml in trên chai, vì cùng một số ml nhưng chai khác nhau có lượng thuốc khác nhau. Ibuprofen chỉ dùng cho trẻ từ 6 tháng và không dùng khi có thể là sốt xuất huyết; không dùng aspirin cho trẻ dưới 16 tuổi.
- Đuối nước
Khi trẻ bị đuối nước, điều gây nguy hiểm là thiếu oxy, nên việc cần làm ngay là đưa con lên bờ an toàn, gọi 115 hoặc 113 và, nếu con không thở hoặc thở không bình thường, thổi ngạt 5 lần rồi ép tim thổi ngạt liên tục cho đến khi con thở lại hoặc nhân viên y tế đến. Không dốc ngược, không vác chạy vòng, không ấn bụng để tống nước ra, vì làm vậy mất thời gian vàng và dễ khiến con hít sặc. Mọi trẻ đã bị chìm và phải cứu lên đều cần được đưa đến cơ sở y tế, kể cả khi trông đã tỉnh.
Chủ đề khác