Nuôi chó mèo khi nhà có con nhỏ: giữ an toàn và vệ sinh thế nào
Tham vấn y khoa: BS. Bùi Việt Hưng (Sức khỏe tổng quát) · Thẩm định ngày 22/11/2026 · Biên soạn: Ban biên tập Sức khỏe Aiducation
Sơ sinh và dưới 1 tuổi · 0–12 thángMầm non · 1–5 tuổi
Trả lời nhanh
Nhà có con nhỏ vẫn nuôi chó mèo được, nếu giữ ba nguyên tắc: không bao giờ để trẻ nhỏ một mình với con vật, kể cả con vật hiền; tiêm phòng dại và tẩy giun cho chó mèo đều đặn; cho con rửa tay sau khi chơi với thú và trước khi ăn, không để thú liếm mặt con. Mọi vết cắn, cào làm trầy da cần rửa ngay dưới vòi nước với xà phòng khoảng 15 phút và đưa con đi khám trong ngày để bác sĩ quyết định tiêm phòng dại. Gọi 115 hoặc 113 nếu con bị chó tấn công, vết cắn sâu chảy máu nhiều, hoặc con khó thở, sưng môi khi gần thú.
Khi nào cần đưa con đi khám
Gọi 115 hoặc 113, hoặc đến cấp cứu ngay khi
- Con bị chó tấn công, có nhiều vết cắn, vết cắn sâu, rách rộng hoặc chảy máu nhiều không cầm.
- Vết cắn hoặc cào ở mặt, đầu, cổ, bàn tay, bộ phận sinh dục.
- Con vật cắn con có dấu hiệu dại: cắn vô cớ, đổi tính, chảy dãi nhiều, đi loạng choạng, hoặc là chó mèo hoang, chó lạ.
- Con khó thở, thở rít, khò khè nặng, sưng môi, sưng mặt khi ở gần thú hoặc sau khi bị cắn, đốt.
- Con ngã, va đập đầu khi bị chó đuổi, xô ngã, rồi lơ mơ, nôn nhiều.
Đưa con đi khám trong ngày khi
- Mọi vết cắn, cào làm trầy da hoặc chảy máu, dù nhỏ, kể cả do chó mèo nhà: đi khám trong ngày để bác sĩ quyết định tiêm phòng dại.
- Chó mèo liếm vào vết xước, vết loét trên da con, hoặc vào mắt, miệng.
- Con hay hắt hơi, chảy nước mũi, ngứa đỏ mắt, nổi mẩn, chàm nặng lên hoặc khò khè mỗi khi gần thú.
- Con tiêu chảy, sốt, đau bụng sau khi chơi với rùa, thằn lằn, gà vịt hoặc thú mới mua về.
- Thấy giun trong phân con, con ngứa hậu môn về đêm, hoặc chó mèo trong nhà có giun, ve, bọ chét.
- Mẹ đang mang thai trong nhà nuôi mèo có sốt, đau mỏi người, nổi hạch: đi khám thai sớm.
Trước khi đón thú cưng hoặc đón em bé về nhà
Nếu đang định nuôi thú để con chơi cùng, nhiều bác sĩ nhi khuyên chờ đến khi con khoảng 5–6 tuổi, lúc con đủ lớn để hiểu con vật không phải đồ chơi và biết cùng chăm sóc. Trẻ nhỏ hơn dễ vô tình trêu chọc, ôm siết, giật đuôi khiến con vật cắn lại. Một con chó, mèo trưởng thành, hiền lành thường hợp với nhà có trẻ hơn chó con, mèo con hay cắn đùa; tránh con vật lớn lên ở nhà không có trẻ.
Nếu nhà đã có chó mèo trước khi em bé ra đời, đưa con vật đi khám thú y, tiêm phòng dại, tẩy giun, trị ve, bọ chét trước khi bé về. Tiêm phòng dại cho chó mèo nuôi là việc bắt buộc theo quy định ở Việt Nam và cần nhắc lại hằng năm. Cho con vật làm quen dần với tiếng khóc, mùi của bé, và luôn có người lớn ở cạnh khi cho chúng gặp nhau.
Giữ con an toàn khi ở cạnh thú
- Không bao giờ để bé hay trẻ nhỏ ở một mình với chó mèo, kể cả con vật quen, hiền. Nhiều vết cắn xảy ra khi đang chơi đùa, vì trẻ không nhận ra lúc con vật bị kích động.
- Không cho chó mèo vào nôi, cũi hay lên giường ngủ của bé; đóng cửa phòng bé khi bé ngủ.
- Dạy con không giật đuôi, không giành đồ ăn, đồ chơi của thú, không làm phiền khi thú đang ăn, đang ngủ hay đang nuôi con, không ghé sát mặt vào con vật.
- Dạy con không vuốt ve chó mèo lạ; gặp chó lạ thì đứng yên, không chạy, không nhìn thẳng vào mắt chó, rồi lùi lại từ từ.
- Không xích chó bằng dây quá ngắn hay nhốt quá chật, vì con vật dễ trở nên lo lắng, hung dữ hơn. Dắt chó ra đường thì đeo rọ mõm, dây xích theo quy định.
- Đặt bát ăn, bát nước, chỗ vệ sinh của thú ngoài tầm với của trẻ bò, trẻ chập chững.
Vệ sinh để con không bị lây bệnh
Gần như con vật nào cũng có thể mang mầm bệnh. Rửa tay bằng xà phòng sau khi chơi với thú, sau khi chạm vào chỗ ăn, chỗ vệ sinh của chúng và trước khi ăn là cách phòng bệnh quan trọng nhất. Không để chó mèo liếm mặt con, không cho con hôn thú.
Cho chó mèo khám thú y, tẩy giun định kỳ. Dọn phân của thú trong sân, ngoài vườn ít nhất 3 lần mỗi tuần, nhất là chỗ trẻ hay chơi. Rùa, thằn lằn, rắn và các loài bò sát khác thường mang vi khuẩn Salmonella gây tiêu chảy nặng, nên không hợp với nhà có trẻ nhỏ.
Phân mèo có thể mang ký sinh trùng Toxoplasma, nguy hiểm cho thai nhi. Mẹ đang mang thai nên nhờ người khác dọn khay cát mèo; nếu phải tự dọn thì đeo găng và rửa tay kỹ sau đó, đeo găng khi làm vườn. Vuốt ve hay nuôi mèo thì không lây bệnh này.
Thú cưng và dị ứng, hen
Lông, vảy da, nước bọt của thú có thể gây hắt hơi, ngứa mắt, mẩn ngứa hoặc làm hen, chàm nặng lên ở một số trẻ. Không có giống chó nào thật sự không gây dị ứng, dù quảng cáo ít rụng lông.
Nếu con đã có chàm, viêm mũi dị ứng, hen, hoặc gia đình có nhiều người bị dị ứng, hãy hỏi bác sĩ trước khi nuôi thú mới. Nếu con có dấu hiệu dị ứng khi nuôi thú, đưa con đi khám thay vì vội cho thú đi; bác sĩ sẽ giúp tìm nguyên nhân và cách giảm tiếp xúc.
Khi con bị cắn hay cào
Rửa ngay vết thương dưới vòi nước sạch đang chảy với xà phòng khoảng 15 phút, rồi sát khuẩn, che bằng gạc sạch. Không đắp lá, thuốc nam hay bất cứ thứ gì lên vết thương.
Đưa con đi khám trong ngày, kể cả khi bị chó mèo nhà cắn, để bác sĩ quyết định tiêm phòng dại và kiểm tra uốn ván. Theo dõi con vật trong 10 ngày và báo ngay cho cơ sở tiêm chủng nếu nó ốm, chết hoặc mất tích.
Chăm sóc con tại nhà
- Lập lịch tiêm phòng dại hằng năm và tẩy giun định kỳ cho chó mèo, ghi lại để không quên.
- Để nước rửa tay, xà phòng ở chỗ con hay chơi với thú; nhắc con rửa tay trước mỗi bữa ăn.
- Lau sàn nơi trẻ bò thường xuyên; giặt chăn, đệm của thú riêng với đồ của con.
- Thay cát vệ sinh cho mèo hằng ngày, đặt khay cát xa chỗ con chơi và chỗ nấu ăn.
- Tập cho con những quy tắc đơn giản với thú: nhẹ tay, không trêu, hỏi người lớn trước khi chạm vào con vật lạ.
- Dặn con luôn kể với bố mẹ khi bị chó mèo cắn, cào, dù chỉ một vết xước nhỏ.
Hiểu lầm thường gặp
- Chó nhà hiền lắm, để bé chơi một mình với nó không sao.
- Nhiều vết cắn ở trẻ xảy ra lúc đang chơi đùa, kể cả với con vật quen, vì trẻ không nhận ra khi con vật bị kích động. Luôn có người lớn ở cạnh.
- Chó mèo nhà đã quen, bị cắn nhẹ thì không cần tiêm phòng dại.
- Mọi vết cắn, cào làm trầy da cần bác sĩ đánh giá trong ngày. Bác sĩ sẽ quyết định tiêm và có thể cho dừng nếu con vật khỏe mạnh sau 10 ngày theo dõi.
- Có thai thì phải bỏ mèo đi.
- Nuôi hay vuốt ve mèo không làm lây Toxoplasma. Chỉ cần mẹ bầu không tự dọn khay cát, hoặc đeo găng và rửa tay kỹ nếu phải dọn.
- Chó ít rụng lông thì không gây dị ứng cho trẻ.
- Chất gây dị ứng có trong vảy da và nước bọt, nên mọi giống chó đều có thể gây dị ứng.
Bố mẹ hay hỏi
+Nhà có trẻ sơ sinh có nên nuôi chó mèo không?
Vẫn nuôi được nếu con vật đã được tiêm phòng, tẩy giun, và không bao giờ để bé một mình với nó. Không cho chó mèo vào chỗ ngủ của bé.
+Mấy tuổi thì nên cho con nuôi thú cưng riêng?
Nhiều bác sĩ nhi khuyên chờ khoảng 5–6 tuổi, khi con đủ lớn để hiểu và cùng chăm sóc con vật. Cá, chim hay chuột lang ít đòi hỏi hơn chó mèo cho bước đầu.
+Cho chó liếm mặt con có sao không?
Miệng chó mèo có nhiều vi khuẩn, nên không để thú liếm mặt, liếm vết xước của con. Nếu thú liếm vào vết thương hay mắt, miệng con, rửa sạch và đưa con đi khám.
+Bao lâu thì phải tiêm phòng dại cho chó mèo?
Chó mèo nuôi cần được tiêm phòng dại và tiêm nhắc hằng năm theo hướng dẫn của bác sĩ thú y. Tiêm cho thú là cách bảo vệ cả nhà.
+Nuôi rùa, thằn lằn cho con có được không?
Bò sát hay mang vi khuẩn Salmonella gây tiêu chảy nặng, nhất là ở trẻ nhỏ, nên không hợp với nhà có trẻ dưới 5 tuổi. Nếu đã nuôi, cho con rửa tay ngay sau khi chạm vào thú hoặc bể nuôi.
Nguồn tham khảo
- Before Choosing a Pet — Viện Hàn lâm Nhi khoa Hoa Kỳ (HealthyChildren.org)
- Swallowed Harmless Substance (Dogs and Cats: Prevent Infections) — Viện Hàn lâm Nhi khoa Hoa Kỳ (HealthyChildren.org)
- Toxoplasmosis — NHS (Anh)
- Animal and human bites — NHS (Anh)
Cập nhật 20/11/2026.
Thông tin trên trang dùng để bố mẹ hiểu và theo dõi con, không thay thế việc khám bệnh. Khi con có dấu hiệu nguy hiểm, hãy gọi 115 hoặc 113 (từ 1/11/2026 tổng đài 113 cũng tiếp nhận cấp cứu y tế), hoặc đưa con đến cơ sở y tế gần nhất. Cần người lắng nghe về chuyện của con: Tổng đài quốc gia bảo vệ trẻ em 111, miễn phí, 24/7.
Bài liên quan
- Trẻ bị chó mèo cắn
Ở Việt Nam, bệnh dại vẫn lưu hành và mỗi năm vẫn có người tử vong, phần lớn vì không tiêm phòng sau khi bị chó cắn; khi đã lên cơn dại thì gần như không cứu được. Ngay khi con bị chó, mèo cắn, cào trầy da hoặc liếm vào vết xước, rửa vết thương dưới vòi nước chảy với xà phòng khoảng 15 phút, sát khuẩn, rồi đưa con đến cơ sở tiêm chủng hoặc cơ sở y tế trong ngày để được khám và tiêm vắc xin phòng dại, có khi kèm huyết thanh kháng dại. Đi cấp cứu ngay khi vết cắn chảy máu nhiều, sâu, ở mặt, đầu, cổ, bàn tay, bộ phận sinh dục, hoặc con vật có dấu hiệu dại.
- Dị ứng lông chó mèo
Trẻ "dị ứng lông chó mèo" thật ra phản ứng với các protein trong vảy da, nước bọt và nước tiểu của con vật; lông chỉ là chỗ các chất này bám vào. Con hay hắt hơi, sổ mũi, nghẹt mũi, ngứa đỏ mắt, nổi mẩn, có khi ho, khò khè mỗi khi gần chó mèo; trẻ bị hen dễ lên cơn. Không có giống chó mèo nào hoàn toàn không gây dị ứng. Hãy cho con đi khám để làm xét nghiệm dị ứng trước khi quyết định; nếu con khó thở, sưng môi lưỡi hay cơn hen không đỡ sau khi dùng thuốc, gọi 115 hoặc 113 ngay.
- Chọn thú cưng khi nhà có trẻ nhỏ
Nếu nuôi thú để làm bạn với con, nên chờ con khoảng 5–6 tuổi, khi con đủ lớn để hiểu con vật không phải đồ chơi. Với nhà có trẻ nhỏ, cá, chim, chuột lang ít đòi hỏi hơn chó mèo; chó mèo trưởng thành, hiền hợp hơn chó con, mèo con hay cắn đùa. Rùa, thằn lằn, rắn, ếch nhái và gà vịt con thường mang vi khuẩn Salmonella gây tiêu chảy nặng, không hợp với trẻ dưới 5 tuổi. Mọi vết cắn, cào trầy da cần rửa dưới vòi nước với xà phòng khoảng 15 phút và đi khám trong ngày; gọi 115 hoặc 113 nếu con bị chó tấn công, chảy máu nhiều hay khó thở khi gần thú.
- Vệ sinh khi nhà có thú cưng
Gần như con vật nào cũng có thể mang mầm bệnh, nhưng phần lớn có thể phòng bằng vài thói quen: cho con rửa tay bằng xà phòng khoảng 20 giây sau khi chạm vào thú, thức ăn, đồ dùng của thú và trước khi ăn; không để thú liếm mặt, liếm vết xước của con; dọn phân thú hằng ngày, nhất là chỗ trẻ chơi; tẩy giun và tiêm phòng dại cho chó mèo đều đặn. Mẹ bầu không tự dọn khay cát mèo. Mọi vết cắn, cào trầy da cần rửa dưới vòi nước với xà phòng khoảng 15 phút và đi khám trong ngày; đi cấp cứu khi con tiêu chảy li bì, đi ngoài ra máu hoặc hơn 6 giờ không đi tiểu.
- Giun đũa chó mèo ở trẻ
Trẻ nhiễm giun đũa chó mèo (Toxocara) khi nuốt phải trứng giun lẫn trong đất, cát có phân chó mèo, thường do chơi đất cát rồi mút tay. Phần lớn trẻ không có biểu hiện gì; một số bị sốt, ho, khò khè, đau bụng, nổi mẩn ngứa, hiếm hơn là tổn thương mắt. Con chỉ cần điều trị khi bác sĩ khám và thấy có bệnh, không chỉ vì một kết quả xét nghiệm máu dương tính. Đưa con đi khám ngay trong ngày nếu con đau mắt, đỏ mắt, nhìn mờ một bên, hoặc khó thở, khò khè nhiều.
- Trẻ bị mèo cào
Khi con bị mèo cào trầy da, rửa ngay dưới vòi nước chảy với xà phòng khoảng 15 phút, sát khuẩn, rồi đưa con đến cơ sở tiêm chủng hoặc cơ sở y tế trong ngày để bác sĩ quyết định tiêm phòng dại, kể cả khi là mèo nhà. Ở Việt Nam mèo cũng truyền bệnh dại, và vết cào làm xước da hay chảy máu đều cần được đánh giá. Ngoài ra, vài ngày đến vài tuần sau vết cào, một số trẻ bị bệnh mèo cào: nổi nốt đỏ ở chỗ cào rồi sưng hạch gần đó, thường nhẹ nhưng nên đi khám. Đi cấp cứu ngay khi vết cào sâu, chảy máu không cầm, ở mặt, mắt, đầu, cổ, hoặc con mèo có dấu hiệu dại.
Chủ đề khác