Mắt, tai, răng

Trẻ bị gãy răng, rụng răng do ngã: sơ cứu và khi nào đi nha sĩ ngay

Tham vấn y khoa: BS. Bùi Việt Hưng (Sức khỏe tổng quát) · Thẩm định ngày 22/11/2026 · Biên soạn: Ban biên tập Sức khỏe Aiducation

Mầm non · 1–5 tuổiTiểu học · 6–10 tuổiTHCS · 11–14 tuổi

Trả lời nhanh

Răng vĩnh viễn bị văng ra là cấp cứu nha khoa: cầm phần thân răng, không chạm vào chân răng, nếu bẩn thì tráng nhẹ bằng sữa hoặc nước muối sinh lý, cắm lại vào ổ nếu làm được, không thì ngâm răng trong sữa, rồi đưa con đến nha sĩ ngay. Răng sữa bị văng ra thì không cắm lại vì có thể làm hỏng mầm răng vĩnh viễn bên dưới, nhưng vẫn cần cho nha sĩ kiểm tra. Răng mẻ, vỡ: giữ mảnh vỡ trong sữa và đi nha sĩ. Đến cấp cứu ngay nếu sau cú ngã con mất ý thức, nôn nhiều lần, li bì, hoặc miệng chảy máu không cầm sau 10 phút ép.

Khi nào cần đưa con đi khám

Gọi 115 hoặc 113, hoặc đến cấp cứu ngay khi

  • Răng vĩnh viễn bị văng ra khỏi ổ: sơ cứu như hướng dẫn dưới đây và đến nha sĩ hoặc cơ sở cấp cứu có răng hàm mặt ngay, càng sớm càng tốt.
  • Sau cú ngã, con mất ý thức dù chỉ vài giây, co giật, nôn từ 2–3 lần trở lên, li bì, lẫn lộn hoặc đi loạng choạng.
  • Miệng chảy máu nhiều, không cầm sau 10 phút ép chặt bằng gạc sạch.
  • Con ngã khi đang ngậm bàn chải, đũa, bút, que, và vật đâm vào vòm họng hay sâu trong họng.
  • Không tìm thấy chiếc răng hoặc mảnh răng, và con ho sặc, thở rít, khó thở.
  • Con không há hoặc không ngậm miệng lại được, hàm lệch, hai hàm răng không khớp như cũ.

Đưa con đi khám trong ngày khi

  • Răng bị đẩy lệch khỏi vị trí, lún sâu vào lợi, hoặc chồi ra làm con khó cắn: gọi nha sĩ ngay trong ngày.
  • Răng sữa bị văng ra hoặc gần rơi: cho nha sĩ khám trong vòng 24 giờ để kiểm tra mầm răng vĩnh viễn.
  • Răng mẻ, vỡ, nứt; nếu thấy chấm đỏ hay hồng ở giữa chỗ vỡ và con rất đau, gọi nha sĩ ngay.
  • Răng lung lay nhiều, đau nhiều không đỡ sau 2 giờ uống thuốc giảm đau.
  • Vài ngày hay vài tuần sau, răng đổi màu xám, sẫm đen, ê buốt khi uống lạnh, lợi sưng hoặc có mụn mủ.
  • Vết rách ở môi, lưỡi, má trong há rộng có thể cần khâu, vết thương bẩn, hoặc con chưa tiêm đủ các mũi vắc xin có thành phần uốn ván.

Răng vĩnh viễn bị văng ra: làm ngay

  • Tìm chiếc răng. Cầm vào phần thân răng màu trắng (phần vẫn thấy khi cười), không chạm vào chân răng.
  • Nếu răng bẩn, tráng nhẹ vài giây bằng sữa, nước muối sinh lý hoặc nước bọt. Không chà, không cạo, không dùng xà phòng, cồn hay khăn lau chân răng.
  • Nếu con đủ lớn để hợp tác, cắm răng lại vào ổ đúng chiều, ấn nhẹ cho bằng với răng bên cạnh, rồi cho con cắn nhẹ vào một miếng gạc hoặc khăn sạch để giữ răng.
  • Nếu không cắm lại được, ngâm răng trong một cốc sữa (tốt nhất) hoặc trong nước bọt của con nhổ ra cốc. Trẻ từ 12 tuổi có thể ngậm răng trong miệng, giữa má và lợi, nếu chắc chắn con không nuốt phải.
  • Không để răng khô và không gói răng vào giấy hay khăn khô.
  • Đi đến nha sĩ ngay. Răng được cắm lại càng sớm càng dễ sống; để quá khoảng 2 giờ thì khả năng giữ được răng rất thấp. Không tìm thấy răng vẫn phải đi nha sĩ ngay.

Răng sữa bị văng ra hoặc gãy

Răng sữa bị văng ra thì không cắm lại, vì có thể làm tổn thương mầm răng vĩnh viễn đang nằm trong xương hàm. Giữ chiếc răng mang theo, cầm máu cho con bằng gạc sạch, rồi cho nha sĩ khám trong vòng 24 giờ để kiểm tra lợi và mầm răng bên dưới.

Nếu không chắc đó là răng sữa hay răng vĩnh viễn, đừng cắm lại. Ngâm răng trong sữa và đưa con đến nha sĩ ngay để nha sĩ quyết định.

Răng sữa bị gãy, lung lay hay lệch sau cú ngã cũng cần được nha sĩ xem. Sau chấn thương, răng sữa có thể đổi màu sẫm dần; khi thấy vậy hãy cho con đi khám lại.

Răng mẻ, vỡ, lung lay, lệch

  • Mẻ nhỏ ở góc răng, không đau: đi nha sĩ trong giờ làm việc. Nếu tìm được mảnh vỡ, ngâm trong sữa hoặc nước bọt và mang theo; nha sĩ có thể gắn lại.
  • Vỡ sâu, thấy chấm đỏ hay chảy máu ở giữa răng và con rất đau: tủy răng đã lộ, cần gọi nha sĩ ngay.
  • Răng lung lay nhẹ, lợi rớm máu: thường tự chắc lại sau vài ngày. Cho con ăn mềm khoảng 3 ngày và đi nha sĩ để kiểm tra.
  • Răng bị đẩy lệch ra trước, ra sau, chồi ra hoặc lún vào lợi: cần nha sĩ khám sớm trong ngày.
  • Rách thắng môi trên (dải da nối môi trên với lợi) rất hay gặp khi trẻ ngã sấp. Vết rách thường tự lành không cần khâu, nhưng sẽ rớm máu lại mỗi lần lật môi ra xem.

Nha sĩ sẽ làm gì và theo dõi sau đó

Nha sĩ kiểm tra răng, lợi, xương hàm, có thể chụp phim để xem chân răng và mầm răng. Răng vĩnh viễn được cắm lại sẽ được nắn đúng vị trí và cố định với các răng bên cạnh bằng nẹp trong một thời gian; thường con cần quay lại sau khoảng vài tuần để tháo nẹp và có thể phải điều trị tủy.

Răng mẻ, vỡ có thể được gắn lại mảnh vỡ, trám hoặc bọc. Răng không giữ được, nha sĩ sẽ bàn cách thay thế phù hợp với tuổi của con.

Kể cả khi răng đã được cắm lại kịp, vẫn cần thời gian mới biết răng có sống được hay không. Hãy giữ đủ các buổi hẹn tái khám.

Phòng ngừa chấn thương răng

  • Không để trẻ vừa ngậm bàn chải, đũa, que, bút vừa chạy nhảy.
  • Cho con đeo dụng cụ bảo vệ miệng (máng bảo vệ răng) khi chơi thể thao va chạm như bóng đá, bóng rổ, võ thuật, trượt patin.
  • Đội mũ bảo hiểm cho con khi đi xe đạp, xe máy, ván trượt.
  • Chặn cầu thang, dọn đồ trên sàn, để ý trẻ mới biết đi và trẻ hay leo trèo.
  • Trẻ có răng cửa hàm trên chìa ra nhiều dễ gãy răng khi ngã; hỏi nha sĩ hoặc bác sĩ chỉnh nha về việc khám chỉnh nha.

Chăm sóc con tại nhà

  • Cầm máu: cho con cắn hoặc ép nhẹ một miếng gạc sạch lên chỗ chảy máu khoảng 10 phút.
  • Chườm lạnh bên ngoài má hoặc cho con ngậm đá lạnh bọc khăn lên chỗ lợi bị va, khoảng 20 phút mỗi lần, để bớt sưng đau.
  • Khi con đau, dùng paracetamol 10–15 mg cho mỗi kg cân nặng một lần, cách nhau 4–6 giờ.
  • Cho con ăn đồ mềm vài ngày, tránh cắn bằng chiếc răng bị va.
  • Vẫn chải răng nhẹ nhàng bằng bàn chải mềm, kể cả quanh chỗ bị thương, để giữ sạch.
  • Sau một cú ngã đập mặt, theo dõi con kỹ trong những giờ tiếp theo để phát hiện dấu hiệu chấn thương đầu.

Hiểu lầm thường gặp

Răng sữa bị văng ra thì cắm lại cho đẹp.
Không cắm lại răng sữa vì có thể làm hỏng mầm răng vĩnh viễn bên dưới. Chỉ răng vĩnh viễn mới được cắm lại.
Phải rửa răng thật sạch bằng xà phòng hay cồn rồi mới cắm lại.
Chân răng cần được giữ nguyên để răng có cơ hội bám lại: không chà, không chạm vào chân răng. Chỉ tráng nhẹ bằng sữa, nước muối sinh lý hoặc nước bọt, cầm ở thân răng.
Gói răng trong khăn giấy cho khô ráo rồi mang đi.
Răng để khô sẽ khó giữ được. Ngâm răng trong sữa hoặc nước bọt trên đường đến nha sĩ.
Răng sữa gãy cũng không sao, đằng nào cũng thay.
Chấn thương răng sữa có thể ảnh hưởng mầm răng vĩnh viễn và gây nhiễm trùng về sau. Cho con đi nha sĩ để được kiểm tra.

Bố mẹ hay hỏi

+Răng vĩnh viễn bị rơi ra có cắm lại được không?

Có, và nên làm càng sớm càng tốt. Cầm thân răng, tráng nhẹ bằng sữa hoặc nước muối sinh lý nếu bẩn, cắm lại vào ổ hoặc ngâm trong sữa, rồi đến nha sĩ ngay.

+Bé 3 tuổi ngã gãy răng cửa phải làm sao?

Ở tuổi này đó là răng sữa. Cầm máu bằng gạc sạch, không cắm lại nếu răng đã rơi, cho con ăn mềm và đưa con đến nha sĩ trong vòng 24 giờ. Đến cấp cứu ngay nếu con có dấu hiệu chấn thương đầu hoặc chảy máu không cầm.

+Răng sữa gãy do ngã có mọc lại không?

Răng sữa đã mất không mọc lại; chỗ đó sẽ có răng vĩnh viễn mọc lên khi đến tuổi thay răng. Nha sĩ sẽ kiểm tra mầm răng vĩnh viễn và tư vấn có cần giữ khoảng hay không.

+Sau khi ngã, răng con chuyển màu xám có sao không?

Răng đổi màu sau va đập có thể do tủy răng bị tổn thương. Hãy cho con đi khám nha sĩ để được kiểm tra.

+Bị gãy răng có cần tiêm phòng uốn ván không?

Nếu kèm vết rách bẩn ở môi, miệng và con chưa tiêm đủ các mũi vắc xin có thành phần uốn ván, hãy hỏi bác sĩ ngay trong ngày.

Nguồn tham khảo

  1. Knocked-out tooth — NHS (Anh)
  2. Chipped, broken or cracked tooth — NHS (Anh)
  3. Tooth Injury (KidsDoc Symptom Checker) — Viện Hàn lâm Nhi khoa Hoa Kỳ (HealthyChildren.org)
  4. Policy on Prevention of Sports-related Orofacial Injuries — Viện Hàn lâm Nha khoa Nhi Hoa Kỳ (AAPD)

Cập nhật 20/11/2026.

Thông tin trên trang dùng để bố mẹ hiểu và theo dõi con, không thay thế việc khám bệnh. Khi con có dấu hiệu nguy hiểm, hãy gọi 115 hoặc 113 (từ 1/11/2026 tổng đài 113 cũng tiếp nhận cấp cứu y tế), hoặc đưa con đến cơ sở y tế gần nhất. Cần người lắng nghe về chuyện của con: Tổng đài quốc gia bảo vệ trẻ em 111, miễn phí, 24/7.

Bài liên quan

  • Trẻ ngã đập đầu

    Phần lớn trẻ ngã đập đầu chỉ bị u, bầm ngoài da và khóc ngay sau ngã, rồi chơi lại bình thường. Đưa con đi cấp cứu ngay nếu con ngất dù chỉ vài giây, co giật, nôn nhiều lần, li bì khó đánh thức, lẫn lộn, đi lại loạng choạng, chảy máu hoặc dịch trong từ tai, mũi, hoặc ngã từ trên cao. Nếu con vẫn bình thường, chườm lạnh chỗ u và theo dõi sát con trong 24–48 giờ đầu.

  • Niềng răng cho con

    Nên cho con khám chỉnh nha lần đầu vào khoảng 7 tuổi, khi răng hàm vĩnh viễn và răng cửa vĩnh viễn đã mọc, để bác sĩ phát hiện sớm những lệch lạc cần can thiệp như cắn ngược (móm), cắn chéo, răng hô nhiều, hay thói quen mút tay, đẩy lưỡi. Phần lớn trẻ chỉ cần niềng cố định khi đã thay gần hết răng vĩnh viễn, nhiều trẻ bắt đầu trong khoảng 9–16 tuổi, mất khoảng 1–2 năm, và sau đó phải đeo hàm duy trì để răng không xô lại. Không phải trẻ nào cũng cần niềng sớm; hãy để bác sĩ chuyên khoa chỉnh nha khám, chụp phim và giải thích trước khi quyết định.

  • Trẻ bị sâu răng

    Sâu răng xảy ra khi vi khuẩn trong mảng bám dùng đường từ đồ ăn uống tạo ra axit làm mòn men răng; dấu hiệu sớm nhất là vệt trắng đục gần chân răng, sau đó thành chấm nâu đen, lỗ sâu và đau. Răng sữa bị sâu vẫn cần chữa vì nó giữ chỗ cho răng vĩnh viễn và giúp con ăn nhai, nói. Chải răng cho con 2 lần mỗi ngày bằng kem có fluor từ chiếc răng đầu tiên, không cho con ngậm bình sữa khi ngủ, cho con khám răng từ trước 1 tuổi, sau đó định kỳ theo hẹn của nha sĩ, thường 6 tháng một lần. Mặt con sưng to lan nhanh, sưng gần mắt hoặc dưới hàm làm khó nuốt, khó thở, kèm sốt thì đến cấp cứu ngay.

  • Hóc dị vật

    Nếu con còn ho được, khóc được, nói được, hãy để con tự ho và ở sát bên con; không vỗ, không móc họng. Nếu con không ho ra tiếng, không khóc, không thở được: trẻ dưới 1 tuổi thì vỗ lưng 5 lần rồi ấn ngực 5 lần; trẻ từ 1 tuổi thì vỗ lưng 5 lần rồi ấn bụng (thủ thuật Heimlich) 5 lần, lặp lại đến khi dị vật ra. Gọi 115 hoặc 113 ngay, và nếu con lả đi, bất tỉnh thì bắt đầu ép tim thổi ngạt.

  • Trẻ thay răng sữa

    Trẻ thường bắt đầu thay răng sữa khoảng 6 tuổi, thường từ hai răng cửa hàm dưới, và thay gần hết vào khoảng 11–12 tuổi; mỗi trẻ có thể sớm hoặc muộn hơn một chút. Răng hàm lớn mọc sau cùng lúc khoảng 6 tuổi là răng vĩnh viễn, không thay nữa. Cứ để răng sữa lung lay tự rụng; nếu răng mới đã mọc mà răng sữa vẫn chắc, hoặc răng sữa rụng sớm vì sâu hay va đập, hãy đưa con khám nha sĩ. Răng vĩnh viễn bị bật ra do ngã hay va đập là cấp cứu nha khoa: cầm phần thân răng, cắm lại hoặc ngâm vào sữa và đến nha sĩ ngay.

  • Trẻ đau răng, sưng má

    Trẻ đau răng tự nhiên, đau về đêm, đau nhói hay giật theo nhịp, kèm sưng lợi hoặc sưng má, thường là do sâu răng đã vào tủy (viêm tủy) hoặc đã thành áp xe, tức một túi mủ ở chân răng. Áp xe răng không tự khỏi, kể cả khi con bớt đau, nên cần nha sĩ khám sớm; con sưng má kèm sốt thì đi khám ngay trong ngày. Trong lúc chờ, cho con uống paracetamol theo cân nặng, ăn đồ mềm, không nhét gì vào lỗ sâu. Sưng lan nhanh, sưng lên gần mắt hoặc xuống cổ làm con khó nuốt, khó thở, không há được miệng thì đến cấp cứu ngay.

Chủ đề khác