Mắt, tai, răng

Trẻ bị nhìn đôi: khi nào là cấp cứu, khi nào đi khám mắt

Tham vấn y khoa: BS. Bùi Việt Hưng (Sức khỏe tổng quát) · Thẩm định ngày 22/11/2026 · Biên soạn: Ban biên tập Sức khỏe Aiducation

Tiểu học · 6–10 tuổiTHCS · 11–14 tuổiTHPT · 15–18 tuổi

Trả lời nhanh

Nhìn đôi là thấy một vật thành hai hình. Nhìn đôi xuất hiện đột ngột là cấp cứu: đưa con đến cấp cứu ngay, nhất là khi kèm đau đầu dữ dội, nôn, sụp mi, yếu tay chân, nói khó, hoặc sau khi bị va đập vào đầu. Nhìn đôi kéo dài hoặc lúc có lúc không, kể cả khi con vẫn khỏe, cũng cần khám mắt sớm; ở trẻ, nguyên nhân hay gặp là lác mắt, cần chữa sớm để tránh nhược thị.

Khi nào cần đưa con đi khám

Gọi 115 hoặc 113, hoặc đến cấp cứu ngay khi

  • Con đột ngột nhìn một thành hai, dù không kèm dấu hiệu nào khác: đến cấp cứu ngay trong ngày, không chờ xem có tự hết không.
  • Nhìn đôi kèm đau đầu dữ dội, nôn, lơ mơ, co giật, hoặc đồng tử (con ngươi) hai bên to nhỏ khác nhau.
  • Nhìn đôi sau khi bị va đập vào đầu, vào mắt, hoặc sau tai nạn: gọi 115 hoặc 113 hoặc đến cấp cứu ngay.
  • Nhìn đôi kèm sụp mi đột ngột, méo miệng, nói khó, nuốt khó, yếu hoặc tê một bên người, đi loạng choạng.
  • Nhìn đôi kèm mi mắt sưng đỏ, sốt, mắt lồi, đau khi đưa mắt.
  • Con nhìn đôi kèm sốt, cổ cứng, sợ ánh sáng.

Đưa con đi khám trong ngày khi

  • Con kêu nhìn đôi lúc có lúc không, hoặc nhìn đôi khi mệt, cuối ngày: khám mắt sớm trong vài ngày.
  • Bố mẹ thấy mắt con lệch, con hay nheo hoặc nhắm một mắt, che một mắt, nghiêng đầu, nhìn nghiêng khi xem vật.
  • Con nhìn đôi chỉ ở một mắt (che mắt kia vẫn thấy hai hình), kèm nhìn mờ, chói.
  • Mi mắt con sụp dần vào cuối ngày, kèm mỏi mắt, nhìn đôi tăng khi mệt.
  • Con đeo kính mà gần đây nhìn mờ, nhìn đôi, đau đầu khi đọc.

Nhìn đôi là gì

Nhìn đôi là khi con thấy một vật thành hai hình, nằm cạnh nhau, chồng lên nhau hoặc lệch lên xuống. Trẻ nhỏ thường không biết diễn tả; bố mẹ có thể chỉ thấy con nheo mắt, nhắm hoặc lấy tay che một mắt, nghiêng đầu hay nhìn nghiêng khi xem vật.

Không phải mọi trường hợp lác mắt đều gây nhìn đôi, và nhìn đôi thoáng qua khi con quá mệt hay vừa nhìn màn hình rất lâu cũng có thể gặp. Nhưng nhìn đôi luôn cần được bác sĩ kiểm tra, kể cả khi lúc có lúc không.

Thử nhanh tại nhà: che từng mắt

Bảo con nhìn một vật, rồi lần lượt che từng mắt. Nếu che một mắt bất kỳ mà hình đôi biến mất, nhìn đôi là do hai mắt không cùng nhìn một hướng, thường gặp nhất là lác mắt; đôi khi đây là dấu hiệu của bệnh ở dây thần kinh vận nhãn hay ở não.

Nếu che mắt kia mà mắt còn lại vẫn thấy hai hình, vấn đề nằm ở chính mắt đó, như loạn thị, khô mắt, giác mạc biến dạng. Cách thử này chỉ giúp bố mẹ kể lại với bác sĩ; nó không thay được việc khám, và nhìn đôi đột ngột vẫn phải đi cấp cứu dù kết quả thế nào.

Nguyên nhân thường gặp ở trẻ

  • Lác mắt (mắt lé): hay gặp nhất ở trẻ. Lác ở trẻ dưới 7 tuổi không chữa có thể gây nhược thị.
  • Tật khúc xạ như loạn thị chưa được chỉnh kính, hoặc kính sai độ.
  • Chấn thương đầu, chấn thương ổ mắt.
  • Liệt dây thần kinh điều khiển cơ mắt, sau nhiễm virus hoặc do nguyên nhân khác.
  • Tăng áp lực trong sọ, khối u, viêm não, viêm màng não: hiếm nhưng nguy hiểm, thường kèm đau đầu, nôn.
  • Bệnh nhược cơ: sụp mi, nhìn đôi tăng khi mệt về cuối ngày.
  • Đau nửa đầu, ngộ độc (kể cả rượu, một số thuốc), nhiễm trùng quanh mắt.

Bác sĩ sẽ làm gì

Bác sĩ hỏi nhìn đôi bắt đầu khi nào, có đột ngột không, có kèm đau đầu, va đập, sốt không; rồi đo thị lực, kiểm tra cử động mắt, đồng tử, mi mắt và khám thần kinh. Khi nghi nguyên nhân ở não hay dây thần kinh, bác sĩ có thể cho chụp cắt lớp hoặc cộng hưởng từ, xét nghiệm máu.

Điều trị tùy nguyên nhân: kính, bịt mắt, tập mắt, thuốc hoặc phẫu thuật cơ mắt cho lác; điều trị bệnh gốc khi do thần kinh, chấn thương hay nhiễm trùng. Bố mẹ mang theo kính đang đeo và kể lại các thuốc con đang dùng.

Chăm sóc con tại nhà

  • Khi con kêu nhìn đôi, cho con ngồi xuống nghỉ, không để con tự đi xe, lên xuống cầu thang hay chơi thể thao.
  • Thử che từng mắt, ghi lại lúc nào nhìn đôi, kéo dài bao lâu, nhìn hướng nào thì rõ hơn để kể với bác sĩ.
  • Nếu nhìn đôi mới xuất hiện đột ngột, đưa con đi cấp cứu ngay; không chờ ngủ dậy xem có hết không.
  • Không tự cho con đeo kính của người khác hay tự bịt mắt khi chưa có chỉ định.
  • Nhắc con nghỉ mắt khi học, nhìn ra xa theo quy tắc 20-20-20.
  • Đưa con khám mắt định kỳ, nhất là khi trong nhà có người lác mắt, nhược thị.

Hiểu lầm thường gặp

Nhìn đôi là do mỏi mắt, nghỉ ngơi là hết, không cần khám.
Mỏi mắt có thể làm mờ thoáng qua, nhưng nhìn đôi cần được khám. Nhìn đôi đột ngột có thể là dấu hiệu bệnh ở não hay dây thần kinh, cần đi cấp cứu.
Trẻ lác mắt lớn lên sẽ tự hết.
Lác mắt không tự hết khi lớn. Chữa sớm, nhất là trước 7 tuổi, giúp tránh nhược thị.
Đeo kính sẽ làm mắt phụ thuộc, nhìn đôi nặng hơn.
Kính đúng độ do bác sĩ chỉ định giúp hai mắt nhìn rõ và phối hợp tốt hơn. Kính sai độ hoặc không đeo kính khi cần mới làm mắt mỏi, nhìn đôi.

Bố mẹ hay hỏi

+Con kêu nhìn đôi một lúc rồi hết có cần đi khám không?

Cần. Nhìn đôi lúc có lúc không vẫn nên được khám mắt sớm. Nếu nhìn đôi xuất hiện đột ngột, kèm đau đầu, nôn hay sau va đập, đi cấp cứu ngay.

+Trẻ nhìn đôi sau khi ngã đập đầu có nguy hiểm không?

Có. Nhìn đôi sau chấn thương đầu là dấu hiệu cấp cứu; gọi 115 hoặc 113 hoặc đưa con đến cấp cứu ngay.

+Làm sao biết trẻ nhỏ bị nhìn đôi?

Trẻ nhỏ ít khi nói được. Để ý con hay nheo, nhắm hoặc che một mắt, nghiêng đầu, nhìn nghiêng, hoặc mắt hai bên lệch nhau.

+Nhìn màn hình nhiều có gây nhìn đôi không?

Nhìn màn hình lâu chủ yếu gây mỏi, khô mắt và nhìn mờ thoáng qua. Nếu con thật sự thấy một thành hai, đừng nghĩ ngay là do màn hình; hãy cho con đi khám mắt.

Nguồn tham khảo

  1. Double vision — NHS (Anh)
  2. Squint — NHS (Anh)
  3. Head injury and concussion — NHS (Anh)

Cập nhật 20/11/2026.

Thông tin trên trang dùng để bố mẹ hiểu và theo dõi con, không thay thế việc khám bệnh. Khi con có dấu hiệu nguy hiểm, hãy gọi 115 hoặc 113 (từ 1/11/2026 tổng đài 113 cũng tiếp nhận cấp cứu y tế), hoặc đưa con đến cơ sở y tế gần nhất. Cần người lắng nghe về chuyện của con: Tổng đài quốc gia bảo vệ trẻ em 111, miễn phí, 24/7.

Bài liên quan

  • Lác mắt ở trẻ

    Lác mắt (mắt lé) là khi hai mắt không cùng nhìn về một hướng: một mắt nhìn thẳng, mắt kia lệch vào trong, ra ngoài, lên hoặc xuống. Trong khoảng 4 tháng đầu, mắt bé thỉnh thoảng lệch là bình thường; nhưng từ sau 4 tháng tuổi mà mắt vẫn lệch, hoặc ở bất kỳ tuổi nào mắt lệch liên tục, cần đưa con đi khám bác sĩ mắt. Lác mắt không tự hết khi lớn, và nếu không chữa sớm có thể làm mắt lệch bị nhược thị suốt đời. Đi khám ngay nếu con đột nhiên lác mắt hoặc nhìn đôi, nhất là kèm đau đầu, nôn, lơ mơ, hoặc thấy ánh trắng trong con ngươi.

  • Nhược thị ở trẻ

    Nhược thị (mắt lười) là khi thị lực của một mắt, ít khi cả hai mắt, không phát triển bình thường trong thời thơ ấu vì não quen dùng mắt kia, thường do lác mắt, hai mắt chênh độ kính nhiều hoặc có gì che mắt như sụp mi, đục thủy tinh thể. Nhiều trẻ không có dấu hiệu gì và chỉ phát hiện khi khám mắt, nên trẻ cần được kiểm tra mắt từ nhỏ và khám mắt đầy đủ trước khi vào lớp 1. Nhược thị chữa được bằng kính đúng độ, dán che mắt tốt hoặc thuốc nhỏ làm mờ mắt tốt, và cho kết quả tốt nhất khi bắt đầu trước khoảng 7 tuổi; để muộn, mắt yếu có thể kém suốt đời. Đi khám mắt ngay nếu thấy ánh trắng trong con ngươi hoặc con đột nhiên nhìn mờ, nhìn đôi.

  • Trẻ ngã đập đầu

    Phần lớn trẻ ngã đập đầu chỉ bị u, bầm ngoài da và khóc ngay sau ngã, rồi chơi lại bình thường. Đưa con đi cấp cứu ngay nếu con ngất dù chỉ vài giây, co giật, nôn nhiều lần, li bì khó đánh thức, lẫn lộn, đi lại loạng choạng, chảy máu hoặc dịch trong từ tai, mũi, hoặc ngã từ trên cao. Nếu con vẫn bình thường, chườm lạnh chỗ u và theo dõi sát con trong 24–48 giờ đầu.

  • Mỏi mắt do màn hình

    Nhìn màn hình lâu khiến mắt mỏi, khô, cay, nhìn mờ thoáng qua và đau đầu, vì khi tập trung nhìn gần ta chớp mắt ít hơn và mắt phải điều tiết liên tục. Tình trạng này thường đỡ khi nghỉ mắt đúng cách: quy tắc 20-20-20, để màn hình xa vừa tầm, chớp mắt chủ động và ngủ đủ. Nếu con đột ngột nhìn mờ, nhìn đôi, đau mắt nhiều hoặc nhìn mờ kéo dài cả khi đã nghỉ, cần đi khám mắt.

  • Trẻ bị loạn thị

    Loạn thị là khi giác mạc hoặc thể thủy tinh của mắt cong không đều, nên con nhìn mờ hoặc méo cả ở xa lẫn ở gần, hay kèm cận thị hoặc viễn thị. Loạn thị rất hay gặp, phần lớn có từ nhỏ và mang tính gia đình; trẻ thường không biết mình nhìn mờ mà chỉ nheo mắt, nghiêng đầu, kêu nhức mắt, đau đầu khi học. Cho con khám mắt mỗi năm, đeo kính đúng độ theo chỉ định để mắt phát triển tốt và tránh nhược thị. Nếu con đột ngột nhìn mờ hẳn, đau mắt dữ dội hoặc mắt bị va đập, hóa chất bắn vào, cần đi khám mắt ngay.

  • Học sinh hay đau đầu

    Phần lớn cơn đau đầu ở học sinh là đau đầu do căng thẳng hoặc đau nửa đầu (migraine), hay gặp khi con thiếu ngủ, bỏ bữa, uống ít nước, nhìn màn hình lâu hoặc lo lắng chuyện học. Những cơn này thường đỡ khi nghỉ ngơi và dùng thuốc giảm đau thông thường. Cần đưa con đi cấp cứu ngay nếu đau đầu dữ dội đột ngột, nôn vọt, nhìn mờ hoặc nhìn đôi, kèm sốt cổ cứng, hoặc sau khi bị va đập đầu. Đau làm con thức giấc về đêm hoặc nặng dần qua từng tuần thì nên đưa con đi khám sớm.

Chủ đề khác