Tiêu hóa

Trẻ bị polyp đại tràng: dấu hiệu đi ngoài ra máu và cách điều trị

Tham vấn y khoa: BS. Bùi Việt Hưng (Sức khỏe tổng quát) · Thẩm định ngày 22/11/2026 · Biên soạn: Ban biên tập Sức khỏe Aiducation

Mầm non · 1–5 tuổiTiểu học · 6–10 tuổi

Trả lời nhanh

Polyp đại tràng ở trẻ là một khối thịt nhỏ mọc từ niêm mạc ruột già, hay gặp nhất là polyp thiếu niên đơn độc ở trẻ mầm non và tiểu học. Dấu hiệu điển hình là đi ngoài ra máu đỏ tươi, không đau, lặp đi lặp lại, có khi kèm nhầy hoặc một cục thịt đỏ thò ra hậu môn. Phần lớn polyp đơn độc lành tính và được cắt bỏ qua nội soi. Con có máu trong phân cần được bác sĩ xem trong vòng một ngày; đi cấp cứu ngay nếu ra nhiều máu, phân đen như hắc ín, con da tái, chóng mặt hoặc ngất.

Khi nào cần đưa con đi khám

Gọi 115 hoặc 113, hoặc đến cấp cứu ngay khi

  • Ra nhiều máu, máu chảy không ngừng, nước bồn cầu đỏ đậm hoặc có cục máu lớn, hoặc chỉ ra máu mà không có phân.
  • Phân đen, nhão, bóng như hắc ín.
  • Con da xanh tái, vã mồ hôi, chóng mặt, ngất hoặc yếu đến mức không đứng được.
  • Con đau bụng dữ dội, khóc thét từng cơn, nôn, đi ngoài phân nhầy lẫn máu đỏ sẫm như mứt.
  • Con nôn ra máu hoặc chất nâu đen như bã cà phê.

Đưa con đi khám trong ngày khi

  • Có máu đỏ tươi trong hoặc trên mặt phân, kể cả ít và không đau: cho bác sĩ xem trong vòng một ngày.
  • Đi ngoài ra máu tái đi tái lại nhiều lần trong vài tuần, dù con vẫn khỏe.
  • Có một cục thịt đỏ, tròn thò ra hậu môn khi đi ngoài rồi tụt vào.
  • Con xanh xao, mệt, kém tập trung, có thể do mất máu ít một kéo dài gây thiếu máu.
  • Gia đình có người bị nhiều polyp ruột hoặc ung thư đại trực tràng khi còn trẻ, hoặc con có nhiều nốt sẫm màu ở môi, quanh miệng.
  • Sau khi cắt polyp, con đi ngoài ra máu nhiều hơn vài vệt, sốt hoặc đau bụng tăng.

Polyp đại tràng ở trẻ là gì

Polyp là một khối nhỏ mọc nhô lên từ lớp niêm mạc lót bên trong ruột già hoặc trực tràng, thường có cuống như một quả nhỏ treo trên cành. Ở trẻ, loại hay gặp nhất là polyp thiếu niên (polyp juvenile), thường chỉ có một cái, nằm ở trực tràng hoặc đoạn cuối đại tràng.

Polyp thiếu niên đơn độc lành tính. Chữ thiếu niên chỉ cấu trúc của mô polyp, không chỉ tuổi. Polyp người lớn hay gặp lại là loại khác, có thể hóa ác theo thời gian, nên bố mẹ đọc tin về polyp ở người lớn không cần áp vào con.

Dấu hiệu bố mẹ hay thấy

  • Máu đỏ tươi ở mặt phân, lẫn trong phân hoặc nhỏ giọt sau khi đi ngoài, con không đau khi đi.
  • Ra máu nhiều lần, cách nhau vài ngày đến vài tuần, trong khi con vẫn ăn chơi bình thường.
  • Phân có nhầy, hoặc có một cục thịt đỏ tròn thò ra hậu môn khi rặn.
  • Hiếm hơn: đau bụng, thay đổi thói quen đi ngoài, hoặc con xanh xao, mệt do thiếu máu.

Khác gì nứt kẽ hậu môn và các nguyên nhân khác

Nứt kẽ hậu môn là nguyên nhân hay gặp nhất của máu trong phân ở trẻ: phân to, cứng, con đau rát khi đi, chỉ vài vệt máu đỏ trên mặt phân hoặc giấy lau. Polyp thì thường không đau, phân không cứng, và máu lặp lại nhiều lần.

Máu kèm tiêu chảy, sốt, đau quặn bụng hay gợi ý nhiễm khuẩn đường ruột. Phân nhầy máu đỏ sẫm kèm khóc thét từng cơn ở trẻ nhỏ là lồng ruột, cần cấp cứu. Ra nhiều máu đỏ sẫm mà không đau ở trẻ nhỏ có thể do túi thừa Meckel, một dị tật bẩm sinh nhỏ của ruột non. Vì vậy mọi lần có máu trong phân, con đều cần bác sĩ xem.

Bác sĩ chẩn đoán và điều trị thế nào

Bác sĩ hỏi kỹ về máu, khám bụng và khám hậu môn; polyp ở thấp có khi sờ thấy khi khám trực tràng. Con có thể được xét nghiệm máu để xem có thiếu máu không, và nội soi đại tràng để tìm polyp.

Polyp thường được cắt ngay trong lúc nội soi bằng một vòng dây nhỏ, con được gây mê hoặc an thần nên không đau. Mô polyp được gửi xét nghiệm để biết loại. Sau khi cắt polyp thiếu niên đơn độc, thường không mọc lại và không cần nội soi định kỳ; bác sĩ sẽ hẹn khám lại tùy kết quả. Vài ngày đầu sau cắt có thể thấy ít vệt máu hoặc nhầy.

Khi nào nghĩ đến hội chứng đa polyp

Một số ít trẻ có nhiều polyp, do bệnh di truyền như hội chứng đa polyp thiếu niên, hội chứng Peutz-Jeghers (hay có những nốt nhỏ sẫm màu ở môi, quanh và trong miệng, quanh mắt, mũi, có khi ở bàn tay, bàn chân) hoặc đa polyp tuyến gia đình. Những hội chứng này làm tăng nguy cơ ung thư đường tiêu hóa khi lớn.

Bác sĩ sẽ nghĩ đến khi con có hơn 5 polyp, polyp ở nhiều đoạn ruột, hoặc gia đình có người bị nhiều polyp hay ung thư đại trực tràng sớm. Khi đó con và người thân có thể được tư vấn di truyền, xét nghiệm gen và nội soi theo dõi định kỳ theo lịch bác sĩ chuyên khoa đặt ra.

Chăm sóc con tại nhà

  • Ghi lại ngày, lượng máu, máu đỏ tươi hay sẫm, nằm ngoài hay lẫn trong phân; chụp ảnh phân hoặc giữ tã để cho bác sĩ xem.
  • Đưa con đi khám trong vòng một ngày khi thấy máu, kể cả khi con không đau và vẫn khỏe.
  • Cho con ăn đủ rau, quả, uống đủ nước để phân mềm, tránh rặn mạnh.
  • Trước nội soi, làm đúng hướng dẫn nhịn ăn và làm sạch ruột của bệnh viện.
  • Sau khi cắt polyp, cho con ăn mềm, nghỉ ngơi theo lời dặn và theo dõi máu trong phân vài ngày đầu.
  • Kể cho bác sĩ tiền sử polyp, ung thư đại trực tràng trong gia đình, kể cả họ hàng xa.

Hiểu lầm thường gặp

Trẻ đi ngoài ra máu tươi không đau là do nóng trong, uống rau má là hết.
Máu tươi không đau, lặp lại nhiều lần là dấu hiệu điển hình của polyp. Polyp không tan bằng thuốc mát; con cần được khám và nội soi.
Polyp là ung thư.
Polyp thiếu niên đơn độc, loại hay gặp nhất ở trẻ, lành tính. Chỉ một số hội chứng đa polyp di truyền mới làm tăng nguy cơ ung thư và cần theo dõi lâu dài.
Máu tự hết rồi thì không cần đi khám nữa.
Polyp có thể ngừng chảy máu một thời gian rồi lại chảy. Con vẫn cần được bác sĩ xem để tìm nguyên nhân.

Bố mẹ hay hỏi

+Polyp đại tràng ở trẻ có nguy hiểm không?

Polyp thiếu niên đơn độc lành tính, nhưng có thể chảy máu nhiều lần và gây thiếu máu. Cắt qua nội soi là cách chữa thường dùng.

+Cắt polyp ở trẻ có đau không?

Con được gây mê hoặc an thần khi nội soi nên không thấy đau. Vài ngày sau có thể thấy ít vệt máu trong phân; ra máu nhiều hơn, sốt hoặc đau bụng tăng thì báo bác sĩ ngay.

+Polyp có mọc lại sau khi cắt không?

Polyp thiếu niên đơn độc ít khi mọc lại. Trẻ có nhiều polyp hoặc hội chứng đa polyp cần nội soi theo dõi theo lịch bác sĩ.

+Trẻ đi ngoài ra máu tươi khi nào cần đi cấp cứu?

Khi ra nhiều máu, máu chảy không ngừng, phân đen như hắc ín, con da tái, chóng mặt, ngất, hoặc đau bụng dữ dội. Máu ít mà con khỏe thì cho bác sĩ xem trong vòng một ngày.

+Polyp ở trẻ có di truyền không?

Polyp đơn độc thường không di truyền. Nếu gia đình có nhiều người bị polyp hoặc ung thư đại trực tràng sớm, hãy báo bác sĩ để được tư vấn di truyền.

Nguồn tham khảo

  1. Stools - Blood In (symptom checker) — Viện Hàn lâm Nhi khoa Hoa Kỳ (HealthyChildren.org)
  2. Juvenile polyposis syndrome — MedlinePlus Genetics (Thư viện Y khoa Quốc gia Hoa Kỳ)
  3. Bowel polyps — NHS (Anh)
  4. Bleeding from the bottom (rectal bleeding) — NHS (Anh)

Cập nhật 20/11/2026.

Thông tin trên trang dùng để bố mẹ hiểu và theo dõi con, không thay thế việc khám bệnh. Khi con có dấu hiệu nguy hiểm, hãy gọi 115 hoặc 113 (từ 1/11/2026 tổng đài 113 cũng tiếp nhận cấp cứu y tế), hoặc đưa con đến cơ sở y tế gần nhất. Cần người lắng nghe về chuyện của con: Tổng đài quốc gia bảo vệ trẻ em 111, miễn phí, 24/7.

Bài liên quan

  • Trẻ đi ngoài ra máu

    Phần lớn trẻ đi ngoài thấy vài vệt máu đỏ tươi trên mặt phân hoặc trên giấy lau là do nứt kẽ hậu môn khi đi phân to, cứng; con vẫn cần được bác sĩ xem trong vòng một ngày. Tiêu chảy lẫn máu thường do nhiễm khuẩn và cần đi khám trong ngày. Đi cấp cứu ngay nếu ra nhiều máu, phân đen như hắc ín, nôn ra máu, con lả đi, hoặc trẻ nhỏ khóc thét từng cơn kèm phân nhầy máu.

  • Trẻ bị táo bón

    Trẻ bị táo bón khi đi ngoài ít hơn 3 lần một tuần, phân cứng, to, khó đi hoặc đau khi đi. Phần lớn táo bón ở trẻ không do bệnh, mà do uống ít nước, ăn ít rau quả, hoặc con nhịn đi vệ sinh vì sợ đau, và cải thiện khi điều chỉnh ăn uống, thói quen đi vệ sinh. Cần đưa con đi khám ngay nếu con nôn ra dịch xanh, bụng chướng căng, đau bụng dữ dội, hoặc trẻ sơ sinh táo bón ngay từ những ngày đầu sau sinh.

  • Trẻ thiếu máu thiếu sắt

    Thiếu máu thiếu sắt hay gặp nhất ở trẻ 6–24 tháng tuổi và ở con gái tuổi dậy thì có kinh nguyệt. Con thường xanh xao, mệt, kém tập trung, biếng ăn, nhưng chỉ xét nghiệm máu mới biết chắc, vì ở Việt Nam nhiều trẻ thiếu máu do bệnh tan máu bẩm sinh (thalassemia) và không được tự uống sắt. Thịt đỏ, gan, cá, trứng ăn kèm rau quả giàu vitamin C là nguồn sắt tốt nhất; thuốc sắt chỉ dùng khi bác sĩ chỉ định. Nếu con khó thở, ngất, tim đập rất nhanh, nôn ra máu hoặc lỡ nuốt nhiều viên sắt, hãy đưa con đi cấp cứu ngay.

  • Lồng ruột

    Lồng ruột là khi một đoạn ruột chui vào lòng đoạn ruột kế tiếp, gây tắc ruột; bệnh hay gặp nhất ở trẻ dưới 2 tuổi, nhiều nhất từ 6 tháng đến 1 tuổi. Dấu hiệu điển hình là con đang chơi bỗng khóc thét từng cơn, co chân lên bụng, vài phút sau nín, lả đi, rồi lại khóc tiếp, thường kèm nôn; muộn hơn mới đi ngoài phân nhầy lẫn máu. Khi nghi lồng ruột, đưa con đến cấp cứu ngay, không chờ có máu trong phân, không cho uống thuốc giảm đau hay thuốc xổ.

  • Trẻ bị sa trực tràng

    Sa trực tràng là khi lớp niêm mạc hoặc cả thành trực tràng tụt ra ngoài hậu môn, trông như một khối đỏ, ẩm, thường lộ ra lúc con rặn đi ngoài. Bệnh ít gặp ở trẻ, thường ở trẻ dưới 4 tuổi, thường do táo bón và rặn nhiều, tiêu chảy kéo dài hoặc nhiễm giun; ở trẻ, chữa nguyên nhân thường làm hết sa. Lần đầu thấy khối lòi ra, hãy đưa con đi khám trong ngày. Đi cấp cứu ngay nếu khối không tự co lên và không đẩy lên được, chuyển màu tím sẫm hoặc đen, chảy nhiều máu, hoặc con đau dữ dội.

  • Xuất huyết tiêu hóa ở trẻ

    Xuất huyết tiêu hóa là chảy máu ở bất kỳ đoạn nào của đường tiêu hóa, từ thực quản, dạ dày đến ruột và hậu môn. Con nôn ra máu, nôn ra chất nâu đen như bã cà phê, hoặc đi ngoài phân đen nhão như hắc ín là dấu hiệu chảy máu ở phần trên và cần gọi 115 hoặc 113 hay đưa con đến cấp cứu ngay. Máu đỏ tươi trong phân thường từ phần dưới, hay gặp nhất là nứt kẽ hậu môn, nhưng ra nhiều máu cũng là cấp cứu. Thuốc sắt và thuốc chứa bismuth có thể làm phân đen; dù con đang uống những thuốc này, phân đen vẫn cần được bác sĩ kiểm tra.

Chủ đề khác