Trẻ bị va đập vào mắt, bầm tím mắt: dấu hiệu nguy hiểm và chăm sóc tại nhà
Tham vấn y khoa: BS. Bùi Việt Hưng (Sức khỏe tổng quát) · Thẩm định ngày 22/11/2026 · Biên soạn: Ban biên tập Sức khỏe Aiducation
Mầm non · 1–5 tuổiTiểu học · 6–10 tuổiTHCS · 11–14 tuổi
Trả lời nhanh
Phần lớn trẻ bị va vào mắt chỉ bầm tím, sưng quanh mắt và tự khỏi trong 2–3 tuần; chườm lạnh có lót khăn 10–20 phút nhiều lần trong 1–2 ngày đầu, sau đó chườm ấm, và cho con uống paracetamol nếu đau. Đi cấp cứu ngay nếu con nhìn mờ, nhìn đôi, thấy máu trong lòng đen, con ngươi méo hay hai bên không đều, không đưa mắt lên được, đau dữ dội, không mở được mắt, hoặc bị đập đầu kèm ngất, nôn, bầm cả hai mắt. Trẻ dưới 5 tuổi bị va vào mắt nên được khám mắt kể cả khi trông nhẹ.
Khi nào cần đưa con đi khám
Gọi 115 hoặc 113, hoặc đến cấp cứu ngay khi
- Con nhìn mờ, nhìn đôi, mất nhìn, thấy chớp sáng, quầng sáng, bóng đen, hoặc chói mắt khi nhìn ánh sáng.
- Thấy máu đọng ở lòng đen (phía trước mắt), hoặc lòng đen trông đục.
- Con ngươi méo, không tròn, hoặc hai con ngươi to nhỏ không đều.
- Con không đưa mắt lên trên được, không cử động mắt được, hoặc nhắm chặt mắt, không chịu mở.
- Đau mắt dữ dội, chảy nước mắt hoặc chớp mắt liên tục không ngừng.
- Vật bắn vào mắt với tốc độ cao (pháo, súng đồ chơi bắn đạn nhựa, ná cao su), hoặc vật nhọn đâm vào mắt.
- Bị đập vào đầu rồi bầm tím cả hai mắt, hoặc kèm ngất, nôn, lơ mơ: gọi 115 hoặc 113.
Đưa con đi khám trong ngày khi
- Con dưới 5 tuổi bị va vào mắt, kể cả khi trông nhẹ: nên khám mắt trong ngày.
- Mi mắt bị rách, nhất là rách qua bờ mi, hoặc vết rách hở cần khâu.
- Đau đầu không hết, hoặc nhìn mờ nhẹ dù không có dấu hiệu cấp cứu.
- Vùng quanh mắt sưng nóng, đỏ lan, chảy mủ, hoặc con sốt.
- Con có bệnh máu khó đông, dễ chảy máu hoặc đang dùng thuốc chống đông.
- Vết bầm không bớt sau 3 tuần.
Va đập mắt thường gây gì
Trẻ hay bị va vào mắt khi ngã, va vào cạnh bàn, bị bóng đập, bị bạn đánh hay chọc trúng khi chơi. Thường gặp nhất là bầm tím mi mắt (mắt bầm, mắt gấu trúc): mi sưng, tím, nặng hơn trong vài ngày đầu rồi chuyển xanh, vàng và hết sau 2–3 tuần. Nếu con vẫn nhìn rõ, đưa mắt bình thường, không đau nhiều, thường chăm sóc được tại nhà.
Một số chấn thương bên trong mắt nguy hiểm hơn nhiều dù bên ngoài trông nhẹ: trầy giác mạc (con đau nhiều, chảy nước mắt, nhắm mắt), chảy máu trong tiền phòng (máu đọng phía trước lòng đen, thường đau, chói, mờ), rách nhãn cầu, bong võng mạc, hay vỡ xương quanh hốc mắt (không nhìn lên được, nhìn đôi). Những trường hợp này cần bác sĩ mắt khám ngay để giữ thị lực.
Phân biệt đốm đỏ ở lòng trắng với máu trong mắt
Sau va đập, lòng trắng có thể có một mảng đỏ tươi, phẳng, gọi là xuất huyết dưới kết mạc. Mảng này không đau, không làm mờ mắt và tự hết trong khoảng 2 tuần. Nếu con vẫn nhìn rõ và không đau nhiều, thường chỉ cần theo dõi.
Máu đọng ở lòng đen thì khác: máu nằm ở khoang trước con ngươi, có khi thành một vạch đỏ ở đáy lòng đen, thường kèm đau, chói và mờ mắt. Đây là cấp cứu mắt, vì có thể làm tăng nhãn áp và giảm thị lực lâu dài.
Kiểm tra mắt cho con tại nhà
- Che lần lượt từng mắt, hỏi con có nhìn rõ một vật ở xa không, so với mắt bên kia.
- Nhờ con nhìn lên, xuống, sang hai bên theo ngón tay bố mẹ; để ý con có đau, nhìn đôi hay không theo được.
- Nhìn xem hai con ngươi có tròn và to bằng nhau không, lòng đen có máu hay đục không.
- Với trẻ dưới 5 tuổi, con chưa tự nói được mình nhìn mờ, nên đưa con đi khám mắt kể cả khi trông nhẹ.
- Thấy bất kỳ điều gì bất thường trong các bước trên, đưa con đi cấp cứu, không tự xử lý tiếp.
Bác sĩ sẽ làm gì
Bác sĩ đo thị lực, soi mắt bằng kính hiển vi đèn khe, đo nhãn áp và kiểm tra bên trong mắt. Nếu nghi vỡ xương hốc mắt hoặc có dị vật, con có thể được chụp cắt lớp.
Với máu trong tiền phòng, con thường phải nghỉ ngơi, hạn chế vận động, kê cao đầu khi ngủ, đeo tấm che mắt và tái khám nhiều lần; một số trẻ cần nằm viện. Thuốc nhỏ mắt nào, dùng bao lâu là do bác sĩ quyết định.
Phòng chấn thương mắt
- Đeo kính bảo hộ thể thao khi chơi cầu lông, bóng bàn, bóng chày, các môn có bóng nhỏ hoặc vợt.
- Không cho trẻ chơi súng đồ chơi bắn đạn nhựa, đạn bi, ná cao su, pháo; không chiếu bút laser vào mắt.
- Bọc góc bàn, cạnh tủ thấp trong nhà có trẻ mới biết đi.
- Dạy con không chạy khi cầm bút, que, kéo; không ném đồ vào mặt bạn.
Chăm sóc con tại nhà
- Chườm túi đá hoặc túi rau đông lạnh bọc khăn lên vùng quanh mắt 10–20 phút mỗi lần, nhắc lại nhiều lần trong 1–2 ngày đầu; không đặt đá trực tiếp lên da, không ấn mạnh vào nhãn cầu.
- Sau 2 ngày, chườm ấm (không nóng) quanh mắt vài lần mỗi ngày để máu bầm tan nhanh hơn.
- Cho con uống paracetamol theo cân nặng nếu đau. Không dùng aspirin; tránh ibuprofen khi chưa được khám nếu có nghi chảy máu trong mắt.
- Không xoa, day hay ấn vào vùng bầm; nhắc con không dụi mắt.
- Theo dõi thị lực của con trong vài ngày; con kêu mờ, đau tăng hay nhìn đôi thì đi khám ngay.
Hiểu lầm thường gặp
- Bị bầm mắt thì lăn trứng gà luộc nóng ngay cho tan máu bầm.
- Trong 1–2 ngày đầu, chườm nóng có thể làm sưng và chảy máu dưới da nhiều hơn. Chườm lạnh trước, chỉ chườm ấm sau 2 ngày, và không lăn ép mạnh lên mắt.
- Đắp miếng thịt sống, lá cây lên mắt bầm sẽ mau khỏi.
- Thịt sống và lá cây có thể mang vi khuẩn vào mắt và vùng da quanh mắt. Túi lạnh sạch bọc khăn là đủ.
- Mắt vẫn mở được, không chảy máu thì không sao.
- Chảy máu trong mắt, bong võng mạc hay vỡ xương hốc mắt có thể không thấy rõ từ bên ngoài. Nếu con nhìn mờ, nhìn đôi, đau nhiều hay không nhìn lên được, cần khám ngay.
- Tự mua thuốc nhỏ mắt kháng sinh hoặc thuốc tan máu bầm về nhỏ cho nhanh khỏi.
- Bầm tím quanh mắt thường tự hết mà không cần thuốc. Một số thuốc nhỏ mắt, nhất là loại có corticoid, có thể gây hại nếu dùng khi chưa được bác sĩ khám.
Bố mẹ hay hỏi
+Trẻ bị bầm tím mắt bao lâu thì hết?
Thường 2–3 tuần; vết bầm có thể nặng hơn trong 1–2 ngày đầu rồi chuyển màu dần. Nếu sau 3 tuần chưa bớt, đưa con đi khám.
+Con bị bóng đập vào mắt có cần đi khám không?
Nên khám nếu con nhìn mờ, nhìn đôi, đau nhiều, thấy máu trong lòng đen hoặc không nhìn lên được. Trẻ dưới 5 tuổi nên được khám mắt kể cả khi trông nhẹ.
+Lòng trắng mắt có mảng đỏ sau khi va đập có sao không?
Thường là xuất huyết dưới kết mạc, không đau, không mờ và tự hết trong khoảng 2 tuần. Nếu con đau, mờ mắt hay có máu ở lòng đen, đi khám ngay.
+Bầm mắt nên chườm nóng hay chườm lạnh?
Chườm lạnh có lót khăn trong 1–2 ngày đầu, sau đó chuyển sang chườm ấm.
+Bị đập vào mắt rồi hai mắt đều bầm có nguy hiểm không?
Bầm cả hai mắt sau cú đập vào đầu có thể là dấu hiệu chấn thương sọ. Đưa con đi cấp cứu ngay.
Nguồn tham khảo
- Black eye — NHS (Anh)
- Eye injuries — NHS (Anh)
- Eye Injury — Viện Hàn lâm Nhi khoa Hoa Kỳ (AAP)
- What Is Hyphema? — Viện Hàn lâm Nhãn khoa Hoa Kỳ (AAO)
Cập nhật 20/11/2026.
Thông tin trên trang dùng để bố mẹ hiểu và theo dõi con, không thay thế việc khám bệnh. Khi con có dấu hiệu nguy hiểm, hãy gọi 115 hoặc 113 (từ 1/11/2026 tổng đài 113 cũng tiếp nhận cấp cứu y tế), hoặc đưa con đến cơ sở y tế gần nhất. Cần người lắng nghe về chuyện của con: Tổng đài quốc gia bảo vệ trẻ em 111, miễn phí, 24/7.
Bài liên quan
- Xuất huyết kết mạc
Một mảng đỏ tươi, ranh giới rõ trên lòng trắng mắt, không đau, không ghèn và con vẫn nhìn rõ thường là xuất huyết dưới kết mạc: một mạch máu nhỏ bị vỡ sau khi con ho, hắt hơi, nôn, rặn mạnh hoặc dụi mắt. Mảng máu không lây, không cần thuốc và tự tan trong khoảng 2–3 tuần, có thể chuyển vàng trước khi hết. Đưa con đi khám ngay nếu mảng đỏ xuất hiện sau va đập mạnh hoặc vật nhọn đâm vào mắt, con đau mắt, nhìn mờ, có máu ở lòng đen, hoặc con đang sốt mà có thêm chảy máu cam, chảy máu chân răng, nổi nhiều chấm bầm trên da.
- Trẻ ngã đập đầu
Phần lớn trẻ ngã đập đầu chỉ bị u, bầm ngoài da và khóc ngay sau ngã, rồi chơi lại bình thường. Đưa con đi cấp cứu ngay nếu con ngất dù chỉ vài giây, co giật, nôn nhiều lần, li bì khó đánh thức, lẫn lộn, đi lại loạng choạng, chảy máu hoặc dịch trong từ tai, mũi, hoặc ngã từ trên cao. Nếu con vẫn bình thường, chườm lạnh chỗ u và theo dõi sát con trong 24–48 giờ đầu.
- Dị vật vào mắt
Bụi, cát, lông mi bay vào mắt thường tự trôi ra khi con chớp mắt và chảy nước mắt; nếu chưa ra, rửa mắt cho con bằng nhiều nước sạch, không để con dụi mắt. Nếu hóa chất, vôi, xi măng bắn vào mắt, rửa ngay dưới vòi nước sạch ít nhất 20 phút rồi đi cấp cứu. Vật đâm vào mắt thì không rút ra, che nhẹ mắt và gọi 115 hoặc 113; con nhìn mờ, đau nhiều, không mở được mắt cũng cần đi cấp cứu ngay.
- Hóa chất bắn vào mắt
Khi hóa chất bắn vào mắt con, rửa mắt ngay dưới vòi nước sạch, mát hoặc hơi ấm, chảy nhẹ và liên tục ít nhất 20 phút, vạch mi cho nước chảy khắp mắt, rồi mới đi cấp cứu, mang theo chai lọ hóa chất. Rửa ngay là việc quan trọng nhất, quan trọng hơn chạy đi tìm thuốc hay đến viện trước. Nước tẩy bồn cầu, thuốc thông cống, nước tẩy dầu mỡ, vôi, xi măng là những chất có thể làm bỏng và mù mắt. Không dụi mắt, không nhỏ sữa, nước muối tự pha, nước lá hay thuốc nhỏ mắt có sẵn trong nhà.
- Trẻ nhìn đôi
Nhìn đôi là thấy một vật thành hai hình. Nhìn đôi xuất hiện đột ngột là cấp cứu: đưa con đến cấp cứu ngay, nhất là khi kèm đau đầu dữ dội, nôn, sụp mi, yếu tay chân, nói khó, hoặc sau khi bị va đập vào đầu. Nhìn đôi kéo dài hoặc lúc có lúc không, kể cả khi con vẫn khỏe, cũng cần khám mắt sớm; ở trẻ, nguyên nhân hay gặp là lác mắt, cần chữa sớm để tránh nhược thị.
- Bong gân khi chơi thể thao
Bong gân là khi dây chằng quanh khớp bị giãn hoặc rách, hay gặp nhất ở cổ chân khi con bị lật chân lúc chạy, nhảy, đá bóng, bóng rổ. Trong 2–3 ngày đầu: cho khớp nghỉ, chườm lạnh 15–20 phút mỗi 2–3 giờ, băng ép vừa phải và kê cao; tránh xoa dầu nóng, rượu thuốc, xoa bóp. Đi khám ngay khi khớp biến dạng, tê lạnh hoặc tím chân tay, đau chói ngay trên xương, hoặc con không tự đi được bốn bước; ở tuổi đang lớn, chấn thương quanh khớp có thể là gãy xương hoặc tổn thương sụn tăng trưởng.
Chủ đề khác