Vắc xin sốt xuất huyết cho trẻ: ai nên tiêm, mấy mũi, cần biết gì
Tham vấn y khoa: BS. Bùi Việt Hưng (Sức khỏe tổng quát) · Thẩm định ngày 22/11/2026 · Biên soạn: Ban biên tập Sức khỏe Aiducation
Tiểu học · 6–10 tuổiTHCS · 11–14 tuổiTHPT · 15–18 tuổiSinh viên · 18–24 tuổi
Trả lời nhanh
Từ tháng 5/2024, Việt Nam đã cấp phép một vắc xin phòng sốt xuất huyết, tiêm dịch vụ cho trẻ từ 4 tuổi, gồm 2 mũi cách nhau 3 tháng. Tổ chức Y tế Thế giới khuyến cáo dùng cho trẻ 6–16 tuổi ở vùng lưu hành cao, vì ở trẻ dưới 6 tuổi vắc xin kém hiệu quả hơn. Vắc xin giảm nguy cơ mắc và nằm viện nhưng không phòng được mọi ca, nên con vẫn cần chống muỗi. Đã tiêm mà con sốt, đau bụng, nôn nhiều, chảy máu hay li bì thì vẫn đưa con đến bệnh viện ngay.
Khi nào cần đưa con đi khám
Gọi 115 hoặc 113, hoặc đến cấp cứu ngay khi
- Trong hoặc sau khi tiêm, con khó thở, thở rít, sưng môi, mặt, lưỡi, hoặc nổi mề đay lan nhanh khắp người, da tái, tay chân lạnh.
- Con đang sốt hoặc vừa hạ sốt mà li bì, mệt lả, hoặc vật vã, bứt rứt, kể cả khi đã tiêm vắc xin.
- Con đau bụng nhiều, nôn nhiều hoặc nôn hết không uống được nước.
- Chảy máu cam, chảy máu chân răng, nôn ra máu, đi ngoài phân đen, hoặc nổi nhiều mảng bầm tím trên da.
- Con hơn 6 giờ không đi tiểu, hoặc tay chân lạnh, môi tím.
Đưa con đi khám trong ngày khi
- Con đã tiêm mà vẫn sốt cao đột ngột từ 2 ngày trở lên trong mùa mưa: cho con đi khám như mọi trẻ khác.
- Con có bệnh suy giảm miễn dịch, đang hóa trị, dùng corticoid liều cao hoặc thuốc ức chế miễn dịch: hỏi bác sĩ điều trị trước khi tiêm.
- Con gái tuổi dậy thì, sinh viên nữ đang mang thai, có thể mang thai hoặc đang cho con bú: báo bác sĩ, vì không tiêm vắc xin này trong những trường hợp đó.
- Con từng bị dị ứng nặng sau một vắc xin hay thuốc tiêm bất kỳ: cần bác sĩ đánh giá trước khi tiêm.
Vắc xin sốt xuất huyết là gì
Sốt xuất huyết do virus Dengue lây qua muỗi vằn, có 4 típ. Ở Việt Nam bệnh lưu hành quanh năm, tăng mạnh vào mùa mưa, và mỗi người có thể mắc nhiều lần. Lần mắc sau với típ khác có thể nặng hơn lần đầu.
Vắc xin được cấp phép ở Việt Nam từ tháng 5/2024 là vắc xin sống giảm độc lực, phòng cả 4 típ virus. Đây là vắc xin dịch vụ, chưa có trong chương trình tiêm chủng mở rộng; bố mẹ tự chi trả tại cơ sở tiêm chủng được cấp phép.
Ai nên tiêm, tiêm thế nào
- Ở Việt Nam, vắc xin được dùng cho trẻ từ 4 tuổi và người lớn. Tổ chức Y tế Thế giới khuyến cáo ưu tiên trẻ 6–16 tuổi ở vùng lưu hành cao; với trẻ 4–5 tuổi, bác sĩ sẽ cân nhắc cùng bố mẹ.
- Lịch tiêm gồm 2 mũi, mũi 2 cách mũi 1 ít nhất 3 tháng. Không rút ngắn khoảng cách này.
- Nếu lỡ hẹn mũi 2, không cần tiêm lại từ đầu; tiêm mũi 2 ngay khi có thể.
- Hiện chưa khuyến cáo tiêm mũi nhắc sau khi đủ 2 mũi.
- Con từng bị sốt xuất huyết vẫn tiêm được; ở vùng lưu hành cao không cần xét nghiệm trước khi tiêm.
- Vắc xin có thể tiêm cùng một số vắc xin không phải loại sống, nhưng tiêm cùng vắc xin sống khác thì còn thiếu dữ liệu. Bố mẹ báo bác sĩ các mũi con vừa tiêm hoặc sắp tiêm để được xếp lịch.
Ai không nên tiêm
Vì là vắc xin sống, không tiêm cho người mang thai và người đang cho con bú; sau tiêm cần tránh có thai ít nhất 1 tháng. Không tiêm cho người suy giảm miễn dịch, kể cả do thuốc như hóa trị hay corticoid liều cao trong 4 tuần trước đó.
Không tiêm cho người từng bị phản ứng dị ứng nặng với thành phần của vắc xin, và không tiêm mũi 2 nếu mũi 1 gây phản ứng dị ứng nặng. Người từng dị ứng nặng với vắc xin hay thuốc tiêm khác cần bác sĩ đánh giá kỹ trước.
Hiệu quả và giới hạn
Trong các nghiên cứu, vắc xin giảm rõ số ca sốt xuất huyết có triệu chứng và số ca phải nằm viện trong nhiều năm sau tiêm, nhưng hiệu quả khác nhau giữa các típ virus và giảm dần theo thời gian. Ở trẻ 4–5 tuổi, hiệu quả thấp hơn trẻ lớn.
Vì vậy, đã tiêm vẫn phải chống muỗi, và khi con sốt vẫn theo đúng cách chăm sóc sốt xuất huyết: chỉ dùng paracetamol, không dùng ibuprofen hay aspirin, theo dõi dấu hiệu nặng từ ngày thứ 3 đến ngày thứ 7.
Sau tiêm
Trong các thử nghiệm, vắc xin nhìn chung được dung nạp tốt; hay gặp là đau, ngứa hoặc bầm nhẹ chỗ tiêm, đôi khi sốt nhẹ. Phản ứng dị ứng nặng hiếm gặp, nên con cần ở lại điểm tiêm ít nhất 30 phút sau mỗi mũi.
Nếu sau tiêm vài ngày con sốt cao, đừng vội nghĩ là do vắc xin, nhất là trong mùa mưa: hãy cho con đi khám để không bỏ sót sốt xuất huyết thật.
Chăm sóc con tại nhà
- Mang theo sổ tiêm chủng, ghi rõ ngày tiêm mũi 1 và hẹn mũi 2 sau 3 tháng.
- Ở lại điểm tiêm ít nhất 30 phút sau mỗi mũi.
- Khi con sốt hoặc đau người sau tiêm, chỉ dùng paracetamol 10–15 mg cho mỗi kg cân nặng một lần, cách ít nhất 4–6 giờ; không dùng ibuprofen hay aspirin.
- Tiếp tục cho con ngủ màn, mặc áo dài tay, dùng kem chống muỗi phù hợp tuổi, và dọn nước đọng quanh nhà mỗi tuần.
- Sinh viên nữ: tránh có thai ít nhất 1 tháng sau mỗi mũi.
Hiểu lầm thường gặp
- Tiêm vắc xin rồi thì không cần chống muỗi nữa.
- Vắc xin không phòng được mọi ca sốt xuất huyết. Muỗi vằn còn truyền các bệnh khác, nên vẫn phải ngủ màn và diệt lăng quăng.
- Đã tiêm thì con sốt chắc không phải sốt xuất huyết.
- Trẻ đã tiêm vẫn có thể mắc. Con sốt trong mùa mưa thì vẫn theo dõi và đi khám như mọi trẻ khác.
- Con từng bị sốt xuất huyết rồi thì không tiêm được, hoặc không cần tiêm.
- Con vẫn tiêm được. Lần mắc sau với típ khác có thể nặng hơn, nên vắc xin vẫn có ích.
- Trẻ càng nhỏ tiêm càng tốt.
- Ở trẻ dưới 6 tuổi vắc xin kém hiệu quả hơn. Bác sĩ sẽ cân nhắc thời điểm phù hợp với con.
Bố mẹ hay hỏi
+Vắc xin sốt xuất huyết tiêm cho trẻ mấy tuổi?
Ở Việt Nam, vắc xin được dùng từ 4 tuổi. Tổ chức Y tế Thế giới khuyến cáo ưu tiên trẻ 6–16 tuổi ở vùng lưu hành cao.
+Vắc xin sốt xuất huyết tiêm mấy mũi?
Hai mũi, cách nhau ít nhất 3 tháng. Hiện chưa khuyến cáo mũi nhắc.
+Vắc xin sốt xuất huyết có miễn phí không?
Chưa. Đây là vắc xin dịch vụ, chưa có trong chương trình tiêm chủng mở rộng.
+Đã bị sốt xuất huyết có tiêm được không?
Được. Ở vùng lưu hành cao như Việt Nam, không cần xét nghiệm trước khi tiêm.
+Tiêm vắc xin sốt xuất huyết rồi có bị nữa không?
Vẫn có thể bị, nhưng nguy cơ mắc và phải nằm viện giảm. Vẫn cần chống muỗi và theo dõi dấu hiệu nặng khi con sốt.
+Lỡ hẹn mũi 2 có phải tiêm lại từ đầu không?
Không. Tiêm mũi 2 ngay khi có thể.
Nguồn tham khảo
- WHO position paper on dengue vaccines – May 2024 — Tổ chức Y tế Thế giới (WHO)
- Quyết định 308/QĐ-QLD (14/5/2024) về danh mục vắc xin được cấp giấy đăng ký lưu hành — Cục Quản lý Dược – Bộ Y tế
- Dengue — NHS (Anh)
Cập nhật 20/11/2026.
Thông tin trên trang dùng để bố mẹ hiểu và theo dõi con, không thay thế việc khám bệnh. Khi con có dấu hiệu nguy hiểm, hãy gọi 115 hoặc 113 (từ 1/11/2026 tổng đài 113 cũng tiếp nhận cấp cứu y tế), hoặc đưa con đến cơ sở y tế gần nhất. Cần người lắng nghe về chuyện của con: Tổng đài quốc gia bảo vệ trẻ em 111, miễn phí, 24/7.
Bài liên quan
- Sốt xuất huyết
Sốt xuất huyết thường bắt đầu bằng sốt cao đột ngột 2–7 ngày, kèm đau đầu, đau người, mệt. Giai đoạn nguy hiểm nhất là từ ngày thứ 3 đến ngày thứ 7, thường đúng lúc con bắt đầu hạ sốt, nên hết sốt chưa có nghĩa là đã khỏi. Chỉ dùng paracetamol để hạ sốt, không dùng ibuprofen hay aspirin. Đưa con đến bệnh viện ngay nếu con li bì hoặc vật vã, đau bụng, nôn nhiều, chảy máu cam, chảy máu chân răng, tay chân lạnh, hoặc đi tiểu ít.
- Vắc xin cho sinh viên
Trước khi con vào đại học, bố mẹ và con nên rà lại sổ tiêm chủng rồi tiêm bù những mũi còn thiếu. Các vắc xin thường được tư vấn cho tuổi 18–24 là: viêm gan B (nếu xét nghiệm chưa có miễn dịch), sởi-quai bị-rubella đủ 2 mũi, thủy đậu nếu chưa mắc và chưa tiêm, HPV cho cả nam và nữ, cúm mỗi năm, não mô cầu khi ở ký túc xá, và mũi nhắc uốn ván-bạch hầu. Hầu hết là vắc xin dịch vụ, tiêm theo tư vấn của bác sĩ ở cơ sở tiêm chủng. Bị chó mèo cắn, cào thì rửa vết thương và đi tiêm phòng dại ngay trong ngày.
- Lịch tiêm chủng
Trẻ ở Việt Nam được tiêm miễn phí các vắc xin trong chương trình tiêm chủng mở rộng tại trạm y tế, bắt đầu từ mũi viêm gan B trong 24 giờ đầu sau sinh, tiếp theo là các mũi lúc 2, 3, 4, 5 tháng, 9 tháng, 12 tháng và 18 tháng; chương trình nay có cả vắc xin rota, còn phế cầu và HPV đang được triển khai dần theo từng địa phương. Bố mẹ có thể tiêm thêm các vắc xin dịch vụ như cúm, thủy đậu, viêm gan A, não mô cầu, sởi-quai bị-rubella. Lịch cụ thể của con hãy theo sổ tiêm chủng hoặc ứng dụng tiêm chủng và lịch hẹn của trạm y tế. Lỡ mũi nào thì đi tiêm bù càng sớm càng tốt, không cần tiêm lại từ đầu.
- Liều paracetamol, ibuprofen
Liều paracetamol cho trẻ là 10–15 mg cho mỗi kg cân nặng một lần, cách nhau ít nhất 4–6 giờ, không quá 4 lần trong 24 giờ. Ví dụ con nặng 12 kg dùng 120–180 mg một lần; với siro loại 120 mg/5 ml là 5–7,5 ml. Luôn đọc hàm lượng mg/ml in trên chai, vì cùng một số ml nhưng chai khác nhau có lượng thuốc khác nhau. Ibuprofen chỉ dùng cho trẻ từ 6 tháng và không dùng khi có thể là sốt xuất huyết; không dùng aspirin cho trẻ dưới 16 tuổi.
- Chăm sóc sau tiêm
Sau tiêm, ở lại điểm tiêm ít nhất 30 phút, rồi về nhà để ý con thêm 24–48 giờ. Sưng, đỏ, đau chỗ tiêm và sốt nhẹ là phản ứng thường gặp, hay bắt đầu trong ngày đầu và tự hết sau vài ngày; chỉ cần chườm mát, cho con bú, uống nhiều hơn và dùng paracetamol theo cân nặng khi con sốt từ 38,5°C hoặc khó chịu. Gọi 115 hoặc 113 nếu con khó thở, sưng môi mặt, nổi mề đay khắp người, li bì hoặc co giật. Con dưới 3 tháng tuổi sốt từ 38°C thì vẫn đưa đi khám ngay, kể cả khi vừa tiêm.
Chủ đề khác