Cách thêm -ous, -ious, -eous
- 1
Nhiều từ gốc chỉ cần thêm -ous (danger, poison là danh từ; prosper là động từ).
- danger → dangerous
- poison → poisonous
- mountain → mountainous
- prosper → prosperous
- 2
Gốc tận cùng -e thường bỏ -e rồi thêm -ous. Riêng gốc tận cùng -ge thì giữ e để g vẫn đọc mềm, thành -eous.
- fame → famous
- adventure → adventurous
- courage → courageous
- advantage → advantageous
- 3
Gốc tận cùng -y: đổi y thành i rồi thêm -ous (thành -ious).
- mystery → mysterious
- luxury → luxurious
- vary → various
- victory → victorious
- 4
Danh từ đuôi -tion, -sion, -ce thường đổi thành -tious hoặc -cious.
- ambition → ambitious
- caution → cautious
- infection → infectious
- suspicion → suspicious
- space → spacious
- 5
Danh từ đuôi -our (Anh) bỏ chữ u khi thêm -ous: humour → humorous, vigour → vigorous. Viết "humourous" là sai.
- humour → humorous
- vigour → vigorous
Từ thường gặp
29 từ học sinh THPT hay gặp, kèm từ gốc.
- dangerous tính từnguy hiểm← danger
- famous tính từnổi tiếng← fame
- various tính từkhác nhau, nhiều loại← vary
- infectious tính từtruyền nhiễm, dễ lây← infection
- nervous tính từlo lắng, hồi hộp← nerve
- ambitious tính từcó hoài bão, tham vọng← ambition
- mysterious tính từbí ẩn← mystery
- religious tính từthuộc tôn giáo; sùng đạo← religion
- poisonous tính từcó độc← poison
- mountainous tính từnhiều núi, vùng núi← mountain
- nutritious tính từbổ dưỡng← nutrition
- courageous tính từdũng cảm, can đảm← courage
- luxurious tính từsang trọng, xa hoa← luxury
- humorous tính từhài hước, dí dỏm← humour
- adventurous tính từthích phiêu lưu, mạo hiểm← adventure
- continuous tính từliên tục, không ngừng← continue
- cautious tính từthận trọng← caution
- numerous tính từrất nhiều, vô số← number
- spacious tính từrộng rãi← space
- industrious tính từchăm chỉ, cần cù← industry
- prosperous tính từthịnh vượng, phát đạt← prosper
- harmonious tính từhòa thuận, hài hòa← harmony
- suspicious tính từđáng ngờ; nghi ngờ← suspicion
- furious tính từgiận dữ, điên tiết← fury
- glorious tính từvẻ vang, huy hoàng← glory
- victorious tính từchiến thắng← victory
- envious tính từghen tị← envy
- advantageous tính từcó lợi, thuận lợi← advantage
- studious tính từchăm học, hiếu học← study
Họ từ hay ra đề
Đề chọn dạng từ thường đưa cả họ từ làm 4 phương án.
vary
infect
- infectđộng từlây nhiễm
- infectiondanh từsự nhiễm trùng, bệnh lây
- infectioustính từtruyền nhiễm
- infectedtính từbị nhiễm
danger
- dangerdanh từsự nguy hiểm
- dangeroustính từnguy hiểm
- dangerouslytrạng từnguy hiểm, liều lĩnh
- endangerđộng từgây nguy hiểm
- endangeredtính từcó nguy cơ tuyệt chủng
Phân biệt
industrious hay industrial
Cùng gốc industry nhưng nghĩa khác hẳn. Industrious (-ous) nói về người: chăm chỉ, cần cù. Industrial (-al) nói về sản xuất: thuộc công nghiệp.
- an industrious student · một học sinh chăm chỉ
- an industrial zone · khu công nghiệp
various hay variety / variable
Various là tính từ, đứng trước danh từ số nhiều: various countries (nhiều nước khác nhau). Variety là danh từ, dùng trong a variety of + danh từ số nhiều. Variable là tính từ nhưng nghĩa là "hay thay đổi" (variable weather).
- various reasons · nhiều lý do khác nhau
- a variety of reasons · đủ loại lý do
- variable weather · thời tiết thất thường
continuous hay continual
Continuous là liên tục không ngắt quãng (continuous rain: mưa không ngớt). Continual là cứ lặp đi lặp lại, gây khó chịu (continual complaints: phàn nàn suốt).
- continuous noise · tiếng ồn không ngớt
- continual interruptions · bị ngắt lời liên tục
Bẫy đề thi
Lỗi học sinh hay mắc, và chỗ đề hay cài phương án nhiễu.
- 1
people from variety backgrounds
people from various backgrounds
Trước danh từ backgrounds cần tính từ, nên chọn various. Variety là danh từ, muốn dùng phải nói a variety of backgrounds.
- 2
couragous, humourous
courageous, humorous
Courage giữ e (-eous) để g đọc mềm; humour bỏ u trước -ous. Hai lỗi chính tả này rất hay gặp.
- 3
Tigers are dangerous animals, so we must protect them.
Tigers are endangered animals, so we must protect them.
Dangerous là nguy hiểm (gây hại cho người). Muốn nói có nguy cơ tuyệt chủng thì dùng endangered. Đề hay cho cả hai làm đáp án.
- 4
He is an industrial worker who never takes a day off.
He is an industrious worker who never takes a day off.
Ý câu là chăm chỉ, nên dùng industrious. Industrial worker là công nhân ngành công nghiệp, không liên quan chuyện nghỉ làm.
- 5
The disease is highly infection.
The disease is highly infectious.
Sau be và trạng từ highly cần tính từ. Infection là danh từ.
