Tiền tố phủ định

Tiền tố dis-: nghĩa, quy tắc thêm và bài tập

Tiền tố dis- gắn vào trước động từ, danh từ hoặc tính từ để tạo nghĩa phủ định hay ngược lại: agree → disagree, advantage → disadvantage, honest → dishonest. Thêm dis- không đổi từ loại và không đổi chính tả của gốc, nên gốc bắt đầu bằng s thì có hai chữ s (dissatisfied).

Nghĩa · dis- nghĩa là "không, ngược lại" (agree → disagree: không đồng ý) hoặc "bỏ đi, tháo ra" (connect → disconnect: ngắt kết nối). Từ mới giữ nguyên từ loại của gốc: động từ vẫn là động từ, danh từ vẫn là danh từ.

Cách thêm dis-

  1. 1

    Ghép thẳng dis- vào trước gốc, không bỏ hay thêm chữ nào.

    • agree → disagree
    • like → dislike
    • honest → dishonest
    • advantage → disadvantage
  2. 2

    Gốc bắt đầu bằng s thì giữ cả hai chữ s. Gốc bắt đầu bằng nguyên âm thì chỉ có một s.

    • satisfied → dissatisfied
    • similar → dissimilar
    • appear → disappear
  3. 3

    dis- giữ nguyên từ loại: thêm vào động từ ra động từ, vào danh từ ra danh từ, vào tính từ ra tính từ.

    • obey → disobey
    • comfort → discomfort
    • loyal → disloyal
  4. 4

    dis- còn mang nghĩa "bỏ đi, tháo ra, làm ngược lại".

    • connect → disconnect
    • qualify → disqualify
    • continue → discontinue
  5. 5

    Không phải từ nào bắt đầu bằng dis cũng có tiền tố phủ định: discover, discuss, distance, disaster không mang nghĩa "không". disappoint (làm thất vọng) cũng chẳng liên quan gì tới nghĩa "không appoint". Còn discourage, disprove thì đúng là dis- + từ gốc.

    • courage → discourage
    • prove → disprove

Từ thường gặp

28 từ học sinh THPT hay gặp, kèm từ gốc.

  • disagree động từkhông đồng ý, bất đồng← agree
  • disadvantage danh từnhược điểm, bất lợi← advantage
  • disappear động từbiến mất← appear
  • dislike động từkhông thích← like
  • dishonest tính từkhông trung thực← honest
  • disability danh từkhuyết tật← ability
  • disagreement danh từsự bất đồng← agreement
  • disadvantaged tính từthiệt thòi, có hoàn cảnh khó khăn← advantage
  • disapprove động từkhông tán thành, phản đối← approve
  • disobey động từkhông vâng lời← obey
  • disobedient tính từkhông vâng lời, bướng← obedient
  • disrespect danh từsự thiếu tôn trọng← respect
  • discomfort danh từsự khó chịu← comfort
  • dissatisfied tính từkhông hài lòng← satisfied
  • discourage động từlàm nản lòng, can ngăn← courage
  • disconnect động từngắt kết nối← connect
  • disloyal tính từkhông trung thành← loyal
  • disqualify động từtruất quyền, loại khỏi cuộc thi← qualify
  • disbelief danh từsự không tin nổi← belief
  • dissimilar tính từkhông giống, khác nhau← similar
  • displeased tính từkhông hài lòng, phật ý← pleased
  • distrust danh từsự không tin, nghi ngờ← trust
  • discontinue động từngừng (sản xuất, cung cấp)← continue
  • disorder danh từsự hỗn loạn; chứng rối loạn← order
  • disinterested tính từkhách quan, vô tư← interested
  • disprove động từchứng minh là sai← prove
  • disregard động từphớt lờ, bỏ qua← regard
  • disallow động từkhông công nhận, bác bỏ← allow

Họ từ hay ra đề

Đề chọn dạng từ thường đưa cả họ từ làm 4 phương án.

agree

honest

able

advantage

Phân biệt

  • dis- hay un-

    Cả hai đều nghĩa "không". dis- hay đi với động từ và danh từ (disagree, disadvantage), un- hay đi với tính từ (unhappy, unable). Một số tính từ lại đi với dis- (dishonest, disloyal), nên em phải học thuộc theo từng từ.

    • dishonest · không trung thực
    • unhappy · không vui
  • disinterested hay uninterested

    uninterested là không quan tâm, không hứng thú. disinterested là khách quan, không thiên vị vì không có lợi ích riêng. Trong tiếng Anh nói hằng ngày có người dùng lẫn, nhưng đi thi em cứ tách ra như vậy.

    • an uninterested student · học sinh không hứng thú
    • a disinterested judge · giám khảo khách quan
  • dis- hay mis-

    dis- là không, ngược lại. mis- là làm sai, làm nhầm. Hiểu nhầm là misunderstand, không có disunderstand.

    • disagree · không đồng ý
    • misunderstand · hiểu nhầm

Bẫy đề thi

Lỗi học sinh hay mắc, và chỗ đề hay cài phương án nhiễu.

  1. 1

    unhonest

    dishonest

    honest đi với dis-, không đi với un-. Tương tự: disloyal (không phải unloyal), dislike (không phải unlike với nghĩa không thích).

  2. 2

    unagree

    disagree

    Phủ định của động từ agree là disagree. un- ít khi gắn vào động từ với nghĩa "không".

  3. 3

    dissappear, dissapoint

    disappear, disappoint

    appear, appoint bắt đầu bằng a nên chỉ có một s. Chỉ khi gốc bắt đầu bằng s mới có hai s: dissatisfied, dissimilar.

  4. 4

    disunderstand

    misunderstand

    Hiểu sai là làm sai, nên dùng mis-, không dùng dis-.

  5. 5

    He is disable to walk.

    He is unable to walk.

    disable là động từ (vô hiệu hóa). Không thể làm gì là be unable to do sth. Người khuyết tật là disabled people hoặc people with disabilities.

Ôn thi tốt nghiệp THPT

dis- trong đề thi

Thử 7 câu kiểu đề thi

Athena

Thử xem, mình đợi em.

Câu 1Many parents ______ with the new rule, so the school decided to change it.

Câu 2Living in a big city has both advantages and ______.

Câu 3Tìm lỗi sai: (A) Copying (B) your friend's answers (C) in a test is (D) unhonest.

Câu 4Tìm lỗi sai: (A) When the teacher came in, the noise (B) dissappeared (C) and everyone (D) sat down quietly.

Câu 5Linh ordered a new phone online, but it arrived with a broken screen. She was very ______ with the service and asked for her money back.

Câu 6My little brother is always in trouble at school. He never listens to the teachers and often ______ the class rules.

Câu 7The museum has built ramps and lifts. Now visitors with ______ can move around the building easily.

Hỏi đáp

Tiền tố dis- nghĩa là gì?
dis- nghĩa là "không, ngược lại" (disagree: không đồng ý, dishonest: không trung thực) hoặc "bỏ đi, tháo ra" (disconnect: ngắt kết nối). Thêm dis- không đổi từ loại của từ gốc.
Khi nào dùng dis-, khi nào dùng un-?
Thường thì dis- đi với động từ và danh từ (disagree, dislike, disadvantage), un- đi với tính từ (unhappy, unkind). Một số tính từ đi với dis- như dishonest, disloyal, dissatisfied, nên em học thuộc theo từ nhé.
Disappear viết một hay hai chữ s?
Một chữ s: disappear, disappoint, disagree. Chỉ khi gốc bắt đầu bằng s mới có hai s: dissatisfied, dissimilar.