rễ

The part of a plant, generally underground, that anchors and supports the plant body, absorbs and stores water and nutrients, and in some plants is able to perform vegetative reproduction.

• This tree's roots can go as deep as twenty metres underground.
• A Greek historian Phylarchus describes a white root indigenous to India that caused eunuchism when a person bathed in water in which the root was steeped.

củ

A root vegetable.

⚠ Từ 'củ' cũng được dùng cho nghĩa 'rễ cây' (bộ phận thực vật), nhưng trong ngữ cảnh nấu ăn hoặc thực phẩm, người nghe sẽ hiểu ngay đây là loại rau củ.

ℹ Trong tiếng Việt, từ 'củ' thường được dùng kèm với 'các loại' để chỉ chung nhóm thực phẩm này thay vì chỉ dùng một từ đơn lẻ.

• [...] two fields which should have been sown with roots in the early summer were not sown because the ploughing had not been completed early enough.
• My family often uses roots to make soup in the winter.Gia đình tôi thường dùng các loại củ để nấu canh vào mùa đông.

chân răng

The part of a tooth extending into the bone holding the tooth in place.

• Root damage is a common problem of overbrushing.

chân tóc

The part of a hair under the skin that holds the hair in place.

• The root is the only part of the hair that is alive.

chân tóc

The part of a hair near the skin that has not been dyed, permed, or otherwise treated.

⚠ Học sinh hay nhầm lẫn giữa 'chân tóc' (phần tóc mới mọc) và 'gốc tóc' (phần nằm dưới da đầu). Với nghĩa tóc nhuộm bị lộ, chỉ dùng 'chân tóc'. — Từ 'chân tóc' cũng được dùng cho nghĩa 'phần tóc dưới da đầu', tuy nhiên ngữ cảnh trong câu thường làm rõ liệu người nói đang đề cập đến phần dưới da hay phần tóc mới mọc ở bề mặt.

ℹ Trong tiếng Việt, khi nói về tóc đã mọc dài ra sau khi nhuộm, người ta thường dùng cụm từ 'chân tóc' để chỉ phần tóc nguyên bản mới mọc.

• He dyed his hair black last month, so the grey roots can be seen.
• She needs to get her roots touched up because her hair has grown out.Cô ấy cần đi nhuộm lại chân tóc vì tóc mới đã mọc ra.

nguồn gốc

The primary source; origin.

ℹ Trong tiếng Việt, 'nguồn gốc' thường dùng để chỉ xuất xứ hoặc nguyên nhân, không dùng để chỉ bộ phận thực vật như từ 'root' trong nghĩa gốc.

• The love of money is the root of all evil.
• They were the roots out of which sprang two distinct people.

căn số

Of a number or expression, a number which, when raised to a specified power, yields the specified number or expression.

• The cube root of 27 is 3.

gốc

The single node of a tree that has no parent.

bám rễ

To grow roots; to enter the earth, as roots; to take root and begin to grow.

ℹ Trong tiếng Việt, 'bám rễ' và 'đâm rễ' được dùng cho cả nghĩa đen (cây cối) và nghĩa bóng (sự định cư hoặc thói quen), nhưng ở đây chúng ta chỉ tập trung vào nghĩa đen của thực vật.

• The cuttings are starting to root.
• In deep grounds the weeds root the deeper.

giâm

To prepare, oversee, or otherwise cause the rooting of cuttings.

ℹ Trong tiếng Việt, động từ 'giâm' thường được dùng trực tiếp với đối tượng là cành hoặc thân cây, không cần thêm các từ chỉ hành động gây ra sự mọc rễ như trong tiếng Anh.

• We rooted some cuttings last summer.
• We rooted some cuttings last summer.Mùa hè năm ngoái, chúng tôi đã giâm một vài cành cây.

ăn sâu

To fix firmly; to establish.

⚠ Học sinh thường nhầm lẫn khi dùng 'ăn sâu' cho nghĩa đen của cây cối; 'ăn sâu' ở đây dùng cho nghĩa bóng về tư tưởng hoặc thói quen. Đối với cây cối, hãy dùng 'đâm rễ'.

ℹ Khi dùng ở dạng bị động (được ăn sâu vào), tiếng Việt thường sử dụng cấu trúc chủ động với động từ 'ăn sâu' để diễn đạt tự nhiên hơn.

• If any irregularity chanced to intervene and to cause misapprehensions, he gave them not leave to root and fasten by concealment.
• Small theater companies come and go very quickly — many times after one show — but community response to Triangle has been strong, and there is a good chance that they will make it through those early growing stages and firmly root.

root

To get root or privileged access on (a computer system or mobile phone), often through bypassing some security mechanism.

ℹ Trong cộng đồng công nghệ Việt Nam, từ 'root' được mượn trực tiếp từ tiếng Anh và được sử dụng như một động từ trong văn nói và văn viết không chính thức.

• We rooted his box and planted a virus on it.
• I want to root my Android phone so I can remove the preinstalled crapware.

ủi

To turn up or dig with the snout.

ℹ Từ 'ủi' trong ngữ cảnh này chỉ hành động dùng mũi đào bới của động vật, khác với 'đào' là hành động dùng tay hoặc công cụ của con người.

• A pig roots the earth for truffles.
• Such tunges ſhuld be torne out by the harde rootes,

luồn cúi

To seek favour or advancement by low arts or grovelling servility; to fawn.

ℹ Khác với nghĩa 'đào bới' (digging) hay 'tìm kiếm' (rummaging), nghĩa này mang sắc thái tiêu cực về đạo đức và thái độ ứng xử.

• Thou elvish-marked, abortive, rooting hog!
• He stopped at nothing, even rooting before his superiors to get a promotion.Anh ta không từ thủ đoạn nào, kể cả việc luồn cúi trước cấp trên để được thăng chức.

lục lọi

To rummage; to search as if by digging in soil.

ℹ Trong tiếng Việt, 'lục lọi' thường đi kèm với các từ chỉ địa điểm như 'trong tủ', 'trong ngăn kéo' hoặc 'trong đống đồ'.

• rooting about in a junk-filled drawer
• I rooted through the drawer to find the lost key.Tôi đã lục lọi khắp ngăn kéo để tìm chiếc chìa khóa bị mất.

tìm ti

Of a baby: to turn the head and open the mouth in search of food.

ℹ Trong tiếng Việt, từ 'tìm ti' được dùng phổ biến trong ngữ cảnh chăm sóc trẻ em. Từ 'ti' là cách gọi thân mật và tự nhiên nhất thay vì dùng từ 'vú' vốn mang sắc thái trang trọng hoặc sinh học.

• When your baby is rooting, his head will turn to the side and he will open and close his mouth. If you put your finger in your baby's hand, she has a grasping reflex that makes her curl her fingers around yours and hold on.
• When you see your baby starting to root, feed him right away.Khi thấy bé bắt đầu tìm ti, bạn hãy cho bé bú ngay.

nhổ tận gốc

To root out; to abolish.

⚠ Học sinh hay dùng 'nhổ' một cách đơn thuần để chỉ việc loại bỏ cái xấu; đúng phải là 'nhổ tận gốc' để diễn tả ý nghĩa loại bỏ hoàn toàn.

ℹ Cụm từ 'nhổ tận gốc' thường được dùng cho các vấn đề mang tính tiêu cực hoặc các thói quen xấu cần loại bỏ triệt để.

• I will go root away the noisome weeds.
• The Lord rooted them out of their land [...] and cast them into another land.

giật cương

To tug or pull at the reins aggressively by driving the head downwards while wearing a bit.

ℹ Đây là thuật ngữ chuyên môn trong lĩnh vực cưỡi ngựa, không nên nhầm lẫn với các nghĩa thông thường như 'đào bới' hay 'cổ vũ'.

• The horse started to root aggressively when it felt uncomfortable with the bit.Con ngựa bắt đầu giật cương một cách hung hăng khi cảm thấy khó chịu với hàm thiếc.

sự lục lọi

An act of rummaging or searching.

ℹ Từ 'root' trong ngữ cảnh này thường đi kèm với giới từ 'through' hoặc 'around' để diễn tả hành động tìm kiếm bằng cách xới tung mọi thứ lên.

• It was always sensible to get off the busy streets if you were going to have a root inside your girlfriend's bra.
• It'll come to me eventually, but I think I'll go over to Bristol tomorrow afternoon and have a root through the medical school library.

chịch

An act of sexual intercourse.

⚠ Học sinh không nên dùng từ này trong văn viết hoặc giao tiếp lịch sự vì đây là từ ngữ thô tục; thay vào đó hãy dùng 'quan hệ tình dục'.

ℹ Đây là từ lóng đặc trưng của tiếng Anh Úc và New Zealand, mang sắc thái thô tục tương đương với các từ lóng chỉ hành động tình dục trong tiếng Việt.

• Fancy a root?
• Ken was in the good mood he'd been in for weeks. Nothing like a regular root to turn him into the jolly green giant.

con bồ

A sexual partner.

⚠ Học sinh hay nhầm lẫn giữa 'bồ' (người yêu) với 'con bồ' (cách gọi thô tục trong ngữ cảnh này); không nên dùng 'con bồ' trong các tình huống trang trọng.

ℹ Đây là từ lóng đặc trưng của tiếng Anh Úc và New Zealand, mang sắc thái thô tục và coi thường đối tượng được nhắc đến.

• He kept bragging to me about his new root.Hắn cứ khoe khoang với tôi về con bồ mới của hắn.

cổ vũ

To cheer (on); to show support (for) and hope for the success of. (See root for.)

⚠ Học sinh hay nhầm lẫn và dịch 'root' thành 'rễ cây' trong mọi ngữ cảnh; đúng phải là 'cổ vũ' khi nói về việc ủng hộ.

ℹ Trong tiếng Việt, từ 'cổ vũ' thường đi kèm với giới từ 'cho' khi muốn chỉ rõ đối tượng được ủng hộ.

• I'm rooting for you, don't let me down!
• Let me root, root, root for the home team,