cuộc đua

A contest between people, animals, vehicles, etc. where the goal is to be the first to reach some objective.

• Several horses ran in a horse race: the first one to reach the finishing post won.
• The race to cure cancer

sự lao vút

Swift progress; rapid motion; an instance of moving or driving at high speed.

ℹ Từ này mang tính mô tả cao, thường dùng trong văn viết hoặc để nhấn mạnh tốc độ di chuyển của các thực thể như ánh sáng hay thời gian.

• The flight of many birds is swifter than the race of any beasts.
• Hence the rapid race / Of light, and lustre from th' effusive sun

lỗi tranh chấp

A race condition; a bug or problem that occurs when two or more components attempt to use the same resource at the same time.

ℹ Đây là thuật ngữ chuyên ngành công nghệ thông tin. Người học không nên nhầm lẫn với nghĩa 'cuộc đua' (cuộc thi chạy) trong đời sống hàng ngày.

• Many problems of oscillations and races are solved by this arrangement.
• Because a race by definition depends on the timing being just wrong, you could test your program any number of times, never observe any misbehavior, and still have a user run into the problem.¶ This occurrence is not just a theoretical possibility: Real programs have race bugs and real users have encountered them, sometimes with consequences that have literally been fatal.

chuỗi sự kiện

A sequence of events; a progressive movement toward a goal.

ℹ Trong tiếng Việt, 'chuỗi sự kiện' thường được dùng để chỉ một loạt các diễn biến có tính liên kết chặt chẽ với nhau, khác với nghĩa 'cuộc đua' (contest) hay 'tốc độ' (speed).

• A race of wicked acts / Shall flow out of my anger, and o’erspread / The world’s wide face[.]
• An offensive war is made, which is unjust in the aggressor; the prosecution and race of the war carrieth the defendant to invade the ancient patrimony of the first aggressor, who is now turned defendant; shall he sit down, and not put himself in defence?

dòng nước xiết

A fast-moving current of water.

ℹ Trong tiếng Việt, 'dòng nước xiết' dùng để chỉ hiện tượng tự nhiên, không dùng để chỉ các kênh dẫn nước nhân tạo.

• Here are in these seas two dangerous races, the one called St. Alban's, the other Portland Race.
• The existing analysis and program for the propeller-rudder interaction has been updated incorporating all the improvements concerned with the propeller loading distribution, including that associated with the fact that the rudder is immersed in the race of the propeller.

kênh dẫn nước

A water channel, especially one built to lead water to or from a point where it is utilised, such as that which powers a millwheel.

ℹ Từ này thường được dùng trong ngữ cảnh kỹ thuật hoặc thủy lợi. Trong tiếng Việt, 'kênh' là từ chỉ chung cho các đường dẫn nước, nên cần thêm 'dẫn nước' để làm rõ chức năng.

• Evidently the future manufacturing development depends upon the hydraulic canal, so far as existing works are concerned, rather than upon the two races, which can never be enlarged to embrace a comprehensive improvement of the river, while the capabilities at the hydraulic basin are unrivaled. So far as can be learned there is no expectation of ever increasing materially the capacity of the races.
• Any miners intending to divert and use water for mining or general purposes, or to cut a race or construct dams or reservoirs in connection therewith, shall give notice in writing thereof to the Warden […]

đua

To take part in a race (in the sense of a contest).

ℹ Trong tiếng Việt, từ 'đua' có thể dùng cho cả người và phương tiện, nhưng cần kết hợp với danh từ chỉ địa điểm phù hợp như 'đường đua' thay vì 'đường chạy' khi nói về xe cộ.

• The drivers were racing around the track.
• Honesty raced up six lengths in front of Wandering Minstrel, turned, then raced past for the second, and lost his place at the hedge; some work followed to the plantation, but Honesty was always the faster in the racing stretches, and won easily.

đua

To compete against in a race (contest).

⚠ Từ 'đua' cũng được dùng cho nghĩa 'tham gia cuộc đua' (không có tân ngữ), nhưng ở đây nó được dùng như một ngoại động từ để chỉ hành động cạnh tranh trực tiếp với một đối thủ cụ thể.

ℹ Trong tiếng Việt, 'đua' có thể dùng cho cả người và phương tiện, nhưng khi dùng với người, cấu trúc thường là 'đua với ai' thay vì trực tiếp lấy người làm tân ngữ như tiếng Anh.

• I raced him to the car, but he was there first, so he got to ride shotgun.
• […]a fresh fox popped out of a pit, and they raced him to Cherrington, where hounds were stopped at dark[…]

chạy vội

To move or drive at high speed; to hurry or speed.

⚠ Học sinh hay dùng 'đua' cho nghĩa này (ví dụ: 'anh ấy đua ra cửa'), nhưng 'đua' chỉ dùng cho cuộc thi đấu tốc độ. Đúng phải là 'chạy vội' hoặc 'lao nhanh'.

ℹ Khi nói về nhịp tim, người Việt thường dùng 'đập nhanh' thay vì 'chạy vội' hay 'lao nhanh'.

• As soon as it was time to go home, he raced for the door.
• Her heart was racing as she peered into the dimly lit room.

chạy rồ

To run rapidly when not engaged to a transmission.

⚠ Học sinh hay dùng 'chạy nhanh' để chỉ động cơ, nhưng 'chạy nhanh' chỉ tốc độ di chuyển; đúng phải là 'chạy rồ' khi nói về động cơ không tải.

ℹ Từ 'rồ' trong tiếng Việt thường được dùng để mô tả âm thanh lớn và đột ngột của động cơ khi vòng tua máy tăng cao.

• "My mind is like a racing engine, tearing itself to pieces because it is not connected up with the work for which it was built."
• He put the transmission into drive and pressed the gas. The engine raced and the motor home rocked, gently, but did not move forward.

chủng tộc, nòi

A group of sentient beings, particularly people, distinguished by common ancestry, heritage or characteristics (see Wikipedia's article on historical definitions of race):

• The Canadian race is one of the most vigorous on the globe.
• Felovves, they ſhall never more us vvithſtonde, / For I ſe them all drovvned in the raſe of Irlonde.

chủng tộc

A group of sentient beings, particularly people, distinguished by common ancestry, heritage or characteristics (see Wikipedia's article on historical definitions of race):

ℹ Trong tiếng Việt, 'chủng tộc' thường được dùng như một danh từ không đếm được trong các văn cảnh xã hội học, không cần thêm loại từ.

• Race was a significant issue during apartheid in South Africa.
• The Native Americans colonized the New World in several waves from Asia, and thus they are considered part of the same Mongoloid race.

chủng tộc

A group of sentient beings, particularly people, distinguished by common ancestry, heritage or characteristics (see Wikipedia's article on historical definitions of race):

ℹ Trong tiếng Việt, 'chủng tộc' là danh từ trừu tượng chỉ nhóm người, nên không cần dùng thêm loại từ như 'cái' hay 'con' đi kèm.

• The advent of the Internet has brought about a new race of entrepreneur.
• We toiled not in the acquirement or establishment of them—they are a legacy bequeathed us, by a once hardy, brave, and patriotic, but now lamented and departed race of ancestors.

chủng tộc

A group of sentient beings, particularly people, distinguished by common ancestry, heritage or characteristics (see Wikipedia's article on historical definitions of race):

ℹ Từ 'chủng tộc' thường được dùng để chỉ sự khác biệt về đặc điểm sinh học hoặc nguồn gốc, không nên nhầm lẫn với 'dân tộc' (ethnic group) vốn nhấn mạnh vào văn hóa và ngôn ngữ.

• A treaty was concluded between the race of elves and the race of men.
• There are two distinct races of gods known to Norse mythology[.]

chủng

A group of organisms distinguished by common characteristics; often an informal infraspecific rank in taxonomy, below species

ℹ Trong ngữ cảnh sinh học, 'chủng' thường được dùng cho vi khuẩn hoặc các sinh vật đơn bào, không dùng để chỉ con người.

• [I]nnumerable popingayes of ſundry kindes are found chattering in the groues of thoſe fenny places. […] For in the raſe of this large lande, Colonus [Christopher Columbus] him ſelfe brought and ſent to the courte a greate number of euery kynde, the which it was lawfull for all the people to beholde, and are yet dayly browght in like manner.
• Scientists have discovered a new race of bacteria in the water environment.Các nhà khoa học đã phát hiện ra một chủng vi khuẩn mới trong môi trường nước.

chủng

A group of organisms distinguished by common characteristics; often an informal infraspecific rank in taxonomy, below species:

⚠ Học sinh hay nhầm lẫn giữa 'chủng' (dùng cho sinh vật) và 'chủng tộc' (dùng cho con người). Khi nói về động vật hoặc thực vật, không được dùng 'chủng tộc'.

ℹ Trong ngữ cảnh sinh học, 'chủng' thường được dùng như một thuật ngữ phân loại không chính thức dưới cấp loài.

• Two races are certainly valid. The Atlantic race (P. v. vitulina) is distinguishable from the Pacific race (P. v. richardi Gray, 1864) by skull characters.
• A population that differs signicatly from other populations belonging to the same species is referred to as a geographic race or subspecies. Subspecies are separated from other subspecies by distance and geographic barriers that prevent the exchange of individuals, as opposed to the genetically based "intrinsic isolating mechanisms" that hold species apart.

xếp loại chủng tộc

To assign a race to; to perceive as having a (usually specified) race.

ℹ Đây là một thuật ngữ chuyên ngành trong xã hội học. Trong tiếng Việt thông thường, người ta thường dùng các cụm từ như 'phân loại theo chủng tộc' hoặc 'gán cho một chủng tộc'.

• To be raced as black in the U.S. translates symbolically into being considered inferior to whites, lazy, immoral, boisterous, violent, and sexually promiscuous.
• From this perspective, the project of progressive blackness entails the edification of black people and the elimination of all forms of domination that limit this edification for all those raced as black.

di truyền

To pass down certain phenotypic traits to offspring.

ℹ Trong tiếng Việt, từ 'di truyền' thường được dùng như một động từ hoặc tính từ để chỉ việc truyền lại đặc điểm sinh học, thay vì dùng một động từ riêng biệt như 'race' trong ngữ cảnh cổ xưa này.

• D'Hervieux obſerves that it is uſual to put the female canary bird to the male goldfinch, linnet, or the like, to breed; but for his part, he ſhould chuſe to put the male canary-bird to the female goldfinch, linnet, &c. becauſe the male uſually races more than the female, i. e. the young ones take more after the male than after the female.
• Offspring often inherit physical traits from their parents.Con cái thường di truyền các đặc điểm ngoại hình từ bố mẹ.

củ

A rhizome or root, especially of ginger.

ℹ Trong tiếng Việt, từ 'củ' được dùng phổ biến cho phần rễ phình to của nhiều loại cây, không chỉ riêng gừng.

• I must have saffron to color the warden pies; mace; dates, none—that's out of my note; nutmegs, seven; a race or two of ginger, but that I may beg; four pounds of prunes, and as many of raisins o' th' sun.
• They have onions and garlick, and some herbs and small roots for sallads; and in the southernmoft parts, ginger growing almost in every place; the large races whereof are there very excellently well preserved, as we may know by our tasting them in England.

mài phẳng

To sharpen (a grindstone) by scraping its surface.

ℹ Đây là thuật ngữ chuyên môn trong nghề cơ khí, không dùng trong ngôn ngữ đời thường.

• Another source of dust arises from the "hanging" and "racing" of the grindstones. […] This is effected by holding a bar of steel against it whilst it is slowly turned, and is known as "racing" the stone.
• The cracks, owing to the custom of sending the stones with rough surfaces from the quarry, are not so clearly visible until the grinders have 'raced' the stones, or, in other words, smoothed the sides and grinding faces.

rạch

Alternative spelling of raze.

ℹ Từ này trong ngữ cảnh này mang nghĩa tạo vết cắt nông hoặc đường kẻ bằng vật sắc, không nên nhầm lẫn với nghĩa 'phá hủy hoàn toàn' của từ 'raze' hiện đại.

• Buckles and agglettes at vnwares, ſhall race his bowe, a thinge both euill for the fight, ⁊ perillous for freatinge.
• Paine in a horſſes teeth commeth either from pride and corruption of blood, or els from cold rhums, […] the cure is, vvith a ſharp knife to race him alongſt his gummes, cloſe vnder his teeth, both of the inſide and outſide: and then to rubbe them all ouer, either vvith pepper & ſalt vvel mingled together, or vvith claret vvine and pepper heated vpon the fire, […]

phá hủy

Alternative spelling of raze.

ℹ Từ này hiện nay thường được viết là 'raze' trong tiếng Anh hiện đại; cách viết 'race' với nghĩa này đã trở nên lỗi thời.

• [T]he king purſude / And furrovved through the thickned troopes. As vvhen tvvo chaced Bores / Turne head gainſt kennels of bold hounds, and race vvay through their gores: […]
• RACER, or ſward-cutter, a cutting implement uſed in racing out or cutting through the ſurface of graſs ſward, dividing it into proper widths, lengths, and thickneſs[…]

phá hủy hoàn toàn

Alternative spelling of raze.

⚠ Học sinh thường nhầm lẫn giữa 'race' (phá hủy) và 'race' (cuộc đua). Trong ngữ cảnh này, 'race' là cách viết cũ của 'raze', không liên quan đến tốc độ hay thi đấu.

ℹ Từ 'race' với nghĩa này hiện nay rất hiếm gặp và thường được viết là 'raze'.

• Item an old white sattin dublett laced all over with a small silver lace in a worke raced and cutt betweene
• They razed the old house to build a new apartment complex.Họ đã phá hủy hoàn toàn ngôi nhà cũ để xây một khu chung cư mới.

phá hủy hoàn toàn

Alternative spelling of raze.

ℹ Từ này hiện nay được viết là 'raze' trong tiếng Anh hiện đại; 'race' với nghĩa này là cách viết cổ và rất hiếm gặp.

• This indenture is raced all the worlde may ſe it: Ceſte indenture eſt faulcée tout le monde le peult veoyr.
• But I vvill take another order novv, / And race th'eternall Regiſter of time: […]